De Volkskrant luistert naar (nieuwe) podcasts en bespreekt er elke week een. The Idiot gaat over de louche neef van NYT-journalist M. Gessen. Hoe moet je je tot zo iemand verhouden?
schrijft voor de Volkskrant over theater en podcasts.
Rechtschapen burgers blijken wel vaker heimelijke criminelen te zijn, dat is een gegeven. Maar dat weten en het begrijpen is iets anders, aldus M. Gessen, maker van de uitstekende podcast The Idiot. En nou is Allen, Gessens neef om wie dit verhaal draait, niet eens rechtschapen te noemen – hij was al veel langer een louche figuur.
In de vijfdelige serie van The New York Times wordt Allen opgepakt omdat hij zijn ex-vrouw wilde laten vermoorden. Gessen pluist dit verhaal uit en woont de rechtszaak bij. Centraal staat de vraag wat Allen – aan wie Gessen al lange tijd een hekel had – ertoe bracht om de moeder van zijn kinderen van kant te willen maken.
Gessen is duidelijk een auteur: hoewel veel gebeurtenissen zich in het verleden hebben afgespeeld, leeft het verhaal door diens (Gessen geeft de voorkeur aan genderneutrale voornaamwoorden) schrijfstijl vol heldere, rake zinnen. Wel leunt de podcast sterk op voice-overs van Gessen en horen we minder actiescènes of interviews. Gecombineerd met de schaarse, wat karakterloze pianomuziek voelt The Idiot daarom soms meer aan als een luisterboek.
Die voice-overs zijn overigens weinig dynamisch uitgesproken – kenmerkend voor Serial Productions, dat hits als Serial (2014) en S-Town (2017) produceerde. De droge, emotieloze toon zorgt voor een zekere afstand, maar daardoor wordt het verhaal ook niet onnodig sensationeel.
Daarbij speelt mee dat Gessen slechts sporadisch diens eigen emoties toont, maar de keren dat het gebeurt zijn daardoor beklijvend. Als de rechtszaak tegen Allen bijna begint, zegt Gessen bijvoorbeeld plots, haast smullend: ‘No way was I going to miss this.’
Het fascinerendst is de vierde aflevering, als we eindelijk Allen zelf horen, wanneer hij Gessen vanuit de gevangenis belt. Aanvankelijk is Gessen geïrriteerd, vooral als Allen overduidelijk liegt, maar toch raken de twee steeds vertrouwder met elkaar. Gessen begint zelfs uit te kijken naar hun gesprekken en enigszins te twijfelen aan Allens boosaardigheid.
Fascinerend is ook Priscilla, Allens vrouw. Door haar man heeft ze veel te verduren gehad: hij kidnapte een van haar kinderen, stond toe dat zijn moeder veel invloed uitoefende op hun gezin en dan plande hij ook nog Priscilla’s dood. Toch blijft zij respectvol over haar ex praten, voornamelijk vanwege hun twee kinderen. Het toont haar intelligentie, zachtheid en veerkracht.
Maar uiteindelijk is de hoofdpersoon van The Idiot vooral Gessen zelf, die probeert erachter te komen hoe die zich tot Allen, de neef met de criminele neigingen, moet verhouden. In hoeverre kan Gessen Allen geloven, wat is er nodig voor vergeving en in hoeverre moet je je openstellen voor de ander als die morele grenzen overschrijdt?
Het mooie aan de podcast is dat Allen nergens een rechtschapen burger wordt, maar dat Gessen toch een gelaagd beeld weet te geven van zo’n louche figuur als diens neef.
Documentaire
★★★★☆
5 afleveringen, door Serial Productions/The New York Times
Meer podcasts luisteren?
Op deze pagina vind je al onze podcast-recensies, handig doorzoekbaar op genre en aantal sterren.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant