Home

Trump en Netanyahu ‘ruziën aan telefoon’ over strategie inzake Iran

Meer weten over de Iran-oorlog? Lees hier al onze artikelen.

Liveblog

Donald Trump en Benjamin Netanyahu zijn dinsdag tijdens een verhit telefoongesprek met elkaar in aanvaring gekomen over de te volgen koers ten aanzien van Iran. Dat meldden de Amerikaanse media Axios en The Wall Street Journal op basis van anonieme bronnen.

Volgens Axios stond Netanyahu na het telefoongesprek 'in vuur en vlam'. Trump zou na het gesprek hebben gezegd dat Netanyahu 'alles zal doen wat ik van hem verlang'.

Het meningsverschil tussen de Amerikaanse president en de Israëlische premier draaide naar verluidt om een herzien voorstel dat gericht is op het beëindigen van het conflict met Iran. Qatar en Pakistan hadden, samen met andere partners, een geactualiseerd vredesvoorstel gepresenteerd dat bedoeld was om de verschillen tussen Washington en Teheran te overbruggen.

Trump liet onlangs weten dat hij een nieuwe militaire aanval uitstelt, aangezien er serieuze onderhandelingen gaande waren. Hij omschreef de gesprekken als een positieve ontwikkeling. Netanyahu is daarentegen sceptisch over onderhandelingen en wil de oorlog volgens de berichten hervatten.

ANP

Ook Mike Huckabee, de Amerikaanse ambassadeur in Israël, heeft zijn afschuw uitgesproken over de ‘verwerpelijke acties’ van de extreemrechtse Israëlische minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben Gvir. Zijn zeldzame kritiek richt zich op de video die Ben Gvir vandaag deelde, waarin te zien is hoe de opgepakte activisten van de Global Sumud Flotilla hardhandig worden aangepakt bij aankomst in Israël.

De openlijke kritiek van Huckabee op de Israëlische bewindsman is opvallend, daar de ambassadeur te boek staat als onvoorwaardelijk pro-Israël. Zo omschreef hij zichzelf kort voor zijn benoeming als een ‘onverbloemde, niet-hervormde zionist’. En eerder dit jaar zei hij het ‘prima’ te vinden als Israël een groot deel van het Midden-Oosten zou bezetten.

De behandeling van de Flotilla-activisten gaat echter ook Huckabee te ver. Hij wijst erop dat de beelden hebben geleid tot de ‘universele verontwaardiging en veroordeling van iedere hooggeplaatste functionaris’, onder wie premier Benjamin Netanyahu en buitenlandminister Gideon Saar. Huckabee noemt de Flotilla weliswaar een ‘domme stunt’, maar volgens hem heeft Ben Gvir ‘de waardigheid van zijn land verraden’.

Met zijn bericht op X voegt Huckabee zich bij de golf van kritiek uit binnen- en buitenland waarmee Ben Gvir wordt overspoeld. Onder meer Nederland, Canada, Italië, Spanje, België en Turkije hebben vol afschuw gereageerd op de video. Meerdere landen, waaronder Nederland, hebben de Israëlische ambassadeur op het matje geroepen.

Ook de Global Sumud Flotilla heeft zich uitgelaten over de video. ‘Ze verbergen hun misdaden niet langer. Ze filmen ze’, schrijft de organisatie in een verklaring.

Jasper Daams


Minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen roept de Israëlische ambassadeur op het matje. Dat meldt hij op X.

Reden is de behandeling van de opvarenden van de Global Sumud Flotilla, onder wie Nederlanders. De extreemrechtse Israëlische minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben Gvir postte vanmiddag triomfantelijk een video waarop te zien is hoe de opgepakte opvarenden hardhandig worden aangepakt bij aankomst in Israël. De Israëlisch marine enterde eerder deze week hun schepen in internationale wateren om te voorkomen dat zij Gaza zouden bereiken.

Volgens minister Berendsen zijn de beelden ‘schokkend en ontoelaatbaar’. Met zijn aankondiging de Israëlische ambassadeur te ontbieden sluit hij zich aan bij landen als Italië en Frankrijk. Berendsen zegt ook direct de Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Gideon Saar te hebben aangesproken. Saar nam al afstand van zijn coalitiegenoot Ben Gvir. Volgens Saar heeft Ben Gvir ‘bewust onze staat beschadigd met een schandelijke vertoning, en niet voor het eerst’.

Joram Bolle

Een video die de extreemrechtse Israëlische minister Itamar Ben Gvir (Nationale Veiligheid) op X deelde, heeft geleid tot onrust in het Israëlische kabinet. Op de beelden is te zien hoe gearresteerde activisten van de Global Sumud Flotilla hardhandig worden aangepakt door het Israëlische leger. Nadat eerst buitenlandminister Gideon Saar zijn collega stevig had bekritiseerd, heeft nu ook premier Benjamin Netanyahu de video afgekeurd.

De activisten waren met tientallen boten met hulpgoederen onderweg naar Gaza toen Israël ze eerder deze week onderschepte op internationale wateren. Op de beelden die Ben Gvir op X heeft gedeeld, is te zien dat de activisten hardhandig worden aangepakt. Zo liggen ze op de knieën met het gezicht naar de grond en zijn hun handen gebonden met tiewraps.

Ben Gvir zelf is ook te zien. Zo loopt hij tussen de geboeide activisten door, geflankeerd door bodyguards. Ook zwaait hij met een Israëlische vlag en roept: ‘Welkom in Israël, wij zijn hier de huisbaas.’ 

Hij richt zich in de video tot Netanyahu, met de vraag om de activisten ‘aan ons te geven, voor de terreurgevangenissen’. Het bijschrift bij het bericht op X luidt: ‘Dit is hoe we supporters van terrorisme verwelkomen. Welkom in Israël.’

De video is niet in goede aarde gevallen bij het Israëlische kabinet. ‘Je hebt onze staat met opzet schade berokkend met dit schandelijke optreden – en dat is niet de eerste keer’, schrijft buitenlandminister Saar in een Engelstalig bericht op X. ‘Jij bent niet het gezicht van Israël.’

Op datzelfde medium kwam ook premier Netanyahu met een officiële verklaring. Hij verdedigt het feit dat Israël heeft willen voorkomen dat de activisten de Israëlische wateren binnenvoeren. ‘Maar’, schrijft hij, ‘de manier waarop minister Ben Gvir de activisten heeft behandeld, is niet in lijn met de normen en waarden van de Israëlische staat.’

De Italiaanse premier Giorgia Meloni noemt de beelden ‘onaanvaardbaar’ en eist excuses voor het Israëlische optreden. ‘Het is ontoelaatbaar dat deze demonstranten, onder wie veel Italiaanse burgers, worden onderworpen aan een behandeling die de menselijke waardigheid schendt.’ Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de Israëlische ambassadeur ter verantwoording geroepen.

Jasper Daams

De 430 activisten van de Global Sumud Flotilla worden naar de Israëlische havenstad Ashdod gebracht. Dat zegt een woordvoerder van de flotilla tegen persbureau ANP. Israël plukte de activisten eerder deze week van hun boten, die op dat moment voeren in de internationale wateren. De vloot was op weg naar Gaza, om daar hulpgoederen af te leveren.

Tijdens de vorige flotilla-actie, afgelopen najaar, werden de activisten ook naar Ashdod gebracht en vervolgens vastgezet in de Ketziot-gevangenis in de Negev-woestijn. Volgens de woordvoerder van de flotilla gaan de activisten ook dit keer daarheen. De groep telt zes Nederlanders, onder wie twee journalisten van BNNVara. Opvallend: ook de zus van de Ierse president Catherine Connoly voer mee met de flotilla.

Hoe het met de activisten gaat, is onbekend, zegt Anne van Schaik, wier dochter Jesse op een van de boten zat. Ze heeft inmiddels contact met medewerkers van het ministerie van Buitenlandse Zaken. ‘Het ministerie heeft gevraagd of wij bereid zijn om het ticket van Jesse te betalen of te boeken.’  Daarmee zou ze naar Nederland kunnen komen. ‘Verder hebben we niets gehoord.’

Alle schepen van de flotilla zijn inmiddels door Israël tegengehouden. Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken noemt de flotilla op X ‘niets meer dan een PR-stunt in dienst van Hamas’. Experts zeggen dat de Israëlische operatie in strijd is met het zeerecht omdat de schepen worden geënterd in internationale wateren.

Rik Kuiper

Bij Israëlische luchtaanvallen op het zuiden van Libanon zijn dinsdag 19 mensen gedood, melden de Libanese autoriteiten. Tien van hen, onder wie drie vrouwen en drie kinderen, kwamen om het leven toen Israëlische raketten insloegen op een woning in Deir Qanoun, schrijft het Amerikaanse persagentschap AP.

Juist vorige week zeiden de Verenigde Staten dat Israël en Libanon een verlenging hadden afgesproken van eerder staakt-het-vuren dat op 17 april werd bereikt en 45 dagen zou duren. De wapenstilstand moet de weg vrijmaken voor onderhandelingen tussen Israël en Libanon.

Ondanks die afspraken voert het Israëlische leger nog geregeld aanvallen uit op Libanees grondgebied, in eigen woorden als reactie op beschietingen door Hezbollah, dat de macht heeft in grote delen van het zuiden van Libanon heerst.

Hezbollah claimt dat zijn strijders een Israëlische tank hebben vernietigd. Israël meldde dinsdag dat een soldaat was gesneuveld bij gevechten in het zuiden van Libanon.

Bij de Israëlische aanvallen zijn sinds 2 maart van dit jaar, toen de vijandelijkheden tussen Israël en Hezbollah na een betrekkelijke rustige periode weer oplaaiden, meer dan 3.000 mensen omgekomen, bericht het Libanese ministerie van Volksgezondheid. Onder hen bevinden zich 116 medische hulpverleners en 211 kinderen of minderjarigen.

Peter van Ammelrooy

Lees meer over de strijd in Libanon: Het duurde veertig jaar, maar Israël en Libanon gaan nu toch om de tafel – heeft dat zin als de bommen nog vallen?

De Amerikaanse Senaat heeft dinsdag een wetsvoorstel aangenomen waardoor president Donald Trump voor elke toekomstige militaire actie in Iran de goedkeuring van het Congres nodig heeft. Vier Republikeinse senatoren sloten zich aan bij de Democraten.

De tekst is vooral symbolisch belangrijk, omdat Trump vetorecht heeft. Volgens de Amerikaanse grondwet is alleen het Congres bevoegd om de oorlog te verklaren. De Democraten hopen met wetsvoorstel om het gezag van de wetgevende macht opnieuw te bevestigen. 

Trump dreigde dinsdag opnieuw met aanvallen op Iran als Teheran geen toegevingen wil doen om een overeenkomst te sluiten over een einde van de oorlog. Maandag zei hij nog een aanval van de VS tegen Iran die op dinsdag gepland stond, te hebben opgeschort.

Begin mei beweerde de Amerikaanse president dat de gevechten in Iran, die op 28 februari begonnen, voorbij waren. Daardoor omzeilde hij de goedkeuring van het Congres, nadat de wettelijke termijn van zestig dagen voor de militaire operatie was verstreken. (Belga)

De Verenigde Staten hebben in de Indische Oceaan een tanker met ruwe olie uit Iran in beslag genomen. Dat meldt The Wall Street Journal op gezag van drie anonieme Amerikaanse functionarissen. Het schip stond sinds maart op de Amerikaanse sanctielijst vanwege het vervoeren van Iraanse olie.

Het desbetreffende schip, Skywave, vaart onder de vlag van de Comoren. Het werd op maritieme trackers voor het laatst waargenomen ten westen van Maleisië en was net door de Straat Malakka gevaren. Skywave zou in februari zijn vertrokken vanaf het Iraanse eiland Kharg, met meer dan een miljoen vaten olie. Het is onbekend wat er met de bemanning van het schip is gebeurd.

Vorige week meldde de zakenkrant dat de Amerikaanse marine sinds het begin van de blokkade van de Straat van Hormuz acht olietankers heeft onderschept die Iraanse wateren binnenvoeren of verlieten. Begin maart kwamen meer dan honderd Iraanse bemanningsleden om het leven nadat de Verenigde Staten de IRIS Dena tot zinken brachten in de Indische Oceaan.

Dylan van Bekkum

De Israëlische krijgsmacht enterde maandag en dinsdag ook de laatste schepen van de Global Sumud Flotilla, de vloot die hulpgoederen naar Gaza wil brengen. Sindsdien vernam Anne van Schaik niets meer van haar 21-jarige dochter Jesse, die aan boord zat.

Lees hier het interview van verslaggever Rik Kuiper met Anne van Schaik.

De Flotilla-missie van pro-Palestina-activisten zal geen hulpgoederen afleveren in Gaza. Alle 51 schepen die vorige week vertrokken, zijn inmiddels gestopt en geënterd door Israël. De organisatie maakte vanavond bekend dat de Israëlische marine ook de laatste twee schepen die nog voeren heeft gestopt.

51 schepen met hulpgoederen en duizend activisten vertrokken vorige donderdag vanuit het Turkse Marmaris richting Gaza. Aan boord zaten onder anderen enkele politici, klimaatactivist Greta Thunberg en zes Nederlanders. Twee schepen stopten zelf met varen, de overige 49 zijn geënterd. De opvarenden van deze boten zijn gearresteerd en meegenomen naar Israël.

Drie Nederlanders zijn aangehouden, onder wie BNNVARA-journalist Gijs Sanders, die voor De Marker verslag deed vanaf een van de boten.

Dylan van Bekkum

De Israëlische marine heeft liefst vijftig boten die onderdeel waren van de Flotilla met hulpgoederen voor Gaza onderschept. Dat maakt de activistenclub bekend op livestreams op sociale media. Vanuit het Turkse Marmaris vertrokken donderdag 52 schepen, daar zijn nu dus maar twee schepen van over.

Bij het enteren van een van de schepen, de Girolama, zou de Israëlische marine geschoten hebben. Op een van de livestreams is te horen dat activisten ‘stop met schieten’ en ‘waarom schieten jullie?’ roepen. Daarna komen gewapende militairen de schepen op, die de camera’s vernield zouden hebben. De livestreams stoppen direct.

De Israëlische marine begon gisteren met het enteren van schepen van de zogeheten Global Sumud Flotilla, op internationale wateren zo’n 200 kilometer voor de kust van de Gazastrook. Honderden opvarenden zijn daarbij gearresteerd. Onder hen zijn enkele Nederlanders. Ook BNNVARA-journalist Gijs Sanders, die voor De Marker verslag deed vanaf een van de boten, is vanmiddag gearresteerd.

Francesca Albanese, de VN-rapporteur die mensenrechtenschendingen in de Palestijnse gebieden onderzoekt, noemde het enteren van de schepen en de arrestaties op internationale wateren ‘piraterij’ en roept Europese landen op actie te ondernemen.

Vorige maand onderschepte Israël ook al schepen die de Israëlische zeeblokkade van Gaza willen doorbreken om hulpgoederen af te leveren. Israël stelt dat de hulpschepen niets anders dan een provocatie zijn. De Flotilla heeft Israël ervan beschuldigd gearresteerde opvarenden te hebben mishandeld. 

De VS, bondgenoot van Israël, voerden vandaag sancties in tegen vier mensen die aan boord van de vloot zouden hebben gezeten. Het is onbekend om wie het gaat.

Dylan van Bekkum

Iran heeft een aanzienlijk deel van het puin geruimd dat de toegang tot ballistische raketten blokkeerde. Dit meldt The New York Times, die een anonieme Amerikaanse militaire functionaris sprak. Volgens de functionaris ruimt Iran het puin rondom tientallen gebombardeerde raketlanceerinstallaties, verplaatst het land raketwerpers en past het zijn tactiek aan voor het geval de oorlog wordt hervat. 

Veel Iraanse ballistische raketten zijn, aldus de ingewijde, opgeslagen in diepe ondergrondse tunnels en andere faciliteiten die uit granietbergen zijn gehouwen. Deze zijn daardoor moeilijk te vernietigen voor de VS. Om die reden hebben ze de ingangen gebombardeerd, met als doel deze te blokkeren. Daarmee waren de locaties grotendeels ontoegankelijk geworden, maar niet vernietigd. Nu zou Iran een aanzienlijk deel van het puin hebben opgeruimd.

De uitspraken van de ingewijde sluiten aan bij wat verschillende media eerder al meldden. Zowel tijdens de oorlog als gedurende het staakt-het-vuren heeft de Amerikaanse nieuwszender CNN opgravingen geïdentificeerd, waarbij Iran het puin opruimt voor de geblokkeerde tunnels. Ook Al Jazeera en NBC News meldden begin mei dat Iran zijn raket- en dronecapaciteiten operationeel probeerde te krijgen voor het geval de oorlog hervat zou worden.

Chiraz Hassoumi

De extreemrechtse Israëlische minister van Financiën, Bezalel Smotrich, zegt dat de aanklager van het Internationaal Strafhof (ICC) een verzoek voor zijn arrestatie heeft ingediend. De minister maakt niet duidelijk hoe hij aan die informatie komt. Het hof zegt tegen persbureau Reuters niet te kunnen reageren op de zaak vanwege een geheimhoudingsplicht.

De in het Verenigd Koninkrijk gevestigde nieuwsorganisatie Middle East Eye meldde eerder vandaag al op basis van ingewijden dat de aanklager van het ICC gevraagd heeft om een arrestatiebevel tegen Smotrich. De aanvraag zou vorige maand al zijn ingediend. Een speciale kamer van het Hof moet bepalen of dat verzoek wordt ingewilligd.

Volgens de bronnen van Middle East Eye wil de aanklager Smotrich laten arresteren vanwege oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Die zou Smotrich hebben gepleegd tegen Palestijnen op de door Israël bezette Westoever. De minister zou onder meer worden beschuldigd van het creëren van een apartheidsstaat op de Westoever door Palestijnen van hun grondgebied te verdrijven.

Smotrich is als minister ook verantwoordelijk voor de portefeuille burgerzaken op de Westoever en voert beleid om Israëlische nederzettingen op de Westoever uit te breiden. Dat gaat ten koste van de Palestijnen. De minister heeft verschillende keren uitgesproken dat de delen van de Westoever die onder Palestijns bestuur vallen aan Israël toebehoren.

Als het ICC het arrestatiebevel goedkeurt, is hij de derde Israëlische functionaris die wordt gezocht door het ICC. Het hof heeft al arrestatiebevelen afgekondigd voor premier Benjamin Netanyahu en oud-minister van Defensie Yoav Gallant vanwege de oorlogsvoering in Gaza.

Yassin Boutayeb

De Amerikaanse president Donald Trump heeft maandagavond in een bericht op Truth Social gezegd dat hij voor vandaag geplande aanvallen op Iran heeft opgeschort vanwege het plaatsvinden van ‘serieuze onderhandelingen’ om de oorlog te beëindigen. Trump zegt daarvan op de hoogte te zijn gebracht door de Golfstaten. Zij zouden ook aan Trump hebben gevraagd om de geplande aanvallen op te schorten.

Leiders van de Golfstaten hebben nog niet bevestigd dat er inderdaad serieuze onderhandelingen plaatsvinden. Wel stelde het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken dat Pakistan een nieuw Iraans voorstel heeft neergelegd bij de Amerikanen. Onduidelijk is wat het voorstel precies behelst. Volgens sommige ingewijden zou Iran onder meer akkoord zijn gegaan met een langdurige opschorting van zijn nucleaire programma en bereid zijn om zijn voorraad hoogverrijkt uranium over te dragen aan Rusland.

De vraag is of de VS en Iran op korte termijn tot een duurzaam bestand komen. Trump stelde maandag dat hij het leger heeft opgedragen om klaar te staan voor ‘grootschalige aanvallen op elk moment’. De Iraanse Revolutionaire Garde zei dat de Straat van Hormuz onder het ‘beheer’ van Iran zou blijven.

Yassin Boutayeb

Lees ook: Trump bedreigt Iran weer volop, overleg met Netanyahu over militaire opties: ‘De klok tikt’

Bij de Israëlische onderschepping van de hulpvloot richting de Gazastrook zijn inmiddels al tientallen opvarenden gearresteerd, meldt de organisatie op sociale media. Onder hen bevinden zich ook drie Nederlanders. Verspreid over vijf schepen varen er in totaal zes Nederlanders mee, van wie de andere drie voor zover bekend nog steeds onderweg zijn naar Gaza.

De Israëlische marine begon maandag met het enteren van schepen van de zogeheten Global Sumud Flotilla. Dat gebeurde in internationale wateren. Francesca Albanese, de speciale VN-rapporteur die mensenrechtenschendingen in de Palestijnse gebieden onderzoekt, spreekt op X van ‘piraterij’ en roept Europese landen op actie te ondernemen.

‘We maken ons grote zorgen om hun gezondheid’, reageerde het Nederlandse delegatiehoofd Marieke Stam tegenover persbureau ANP op de arrestatie van de Nederlandse opvarenden Pieter Rambags en Jesse van Schaik. Ook de Nederlandse Kobek Birla Boonk is volgens de organisatie door het Israëlische leger meegenomen. Wat er met hen en de andere gearresteerden is gebeurd, is vooralsnog niet duidelijk.

Vorige maand onderschepte Israël ook al schepen die de Israëlische zeeblokkade van Gaza willen doorbreken om hulpgoederen af te leveren. De organisatie heeft Israël ervan beschuldigd gearresteerde opvarenden te hebben mishandeld. 

Thom Canters

De Israëlische marine is een operatie begonnen om een hulpvloot voor Gaza tegen te houden. Volgens de internationale actiegroep Global Sumud Flotilla heeft Israël voor de kust van Cyprus zeker tien boten van de vloot geënterd en opvarenden gearresteerd. De rest van de hulpvloot probeert door te varen. 

Op de livestream is te zien hoe Israëlische troepen enkele boten enteren voordat de verbinding op die boten wordt verbroken. Gegevens van trackers tonen dat de vloot zich in internationale wateren bevindt, in de search and rescue zone ten westen van Cyprus. De Flotilla zou meerdere hulpverzoeken aan Cyprus hebben uitgezonden. Volgens het VN-Zeerechtverdragen is het niet toegestaan om schepen op internationale wateren zomaar in beslag te nemen.

Het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken veroordeelt de Israëlische operatie als ‘een nieuwe daad van piraterij’ en roept Israël op om de actie te stoppen en alle activisten onvoorwaardelijk vrij te laten. Volgens Israëlische media zal de operatie nog zeker enkele uren duren.

De vloot vertrok donderdag vanuit de Turkse haven van Marmaris met vijftig containers aan hulpmiddelen aan boord. De Global Sumud Flotilla schreef vanmorgen in de laatste updates op sociale media dat hun vloot is omsingeld door Israëlische militaire schepen. ‘We zijn in opperste staat van paraatheid terwijl we verder oprukken naar Gaza. We weigeren ons te laten intimideren.’

In totaal nemen 54 boten deel met activisten uit 39 verschillende landen. Onder hen zijn volgens berichten ook zes Nederlanders. Israël noemt de vloot ‘een provocatie’ en ‘een mediastunt’, maar volgens de organisatie is het enige doel van de Global Sumud Flotilla het doorbreken van de door Israël opgelegde zeeblokkade van Gaza, zodat daar broodnodige hulpmiddelen kunnen worden afgeleverd.

Carlijn van Esch

Premier Benjamin Netanyahu wil binnen enkele uren een nieuwe hulpvloot voor de Gazastrook laten onderscheppen door de Israëlische marine. Het gaat om een grote vloot van 54 boten die op dit moment in internationale wateren vaart op de Middellandse Zee. Volgens Israëlische media heeft Netanyahu vanmorgen een bijeenkomst van het veiligheidskabinet gehouden om de marine toestemming te geven de vloot in beslag te nemen voordat zij Israëlische wateren bereikt.

De Global Sumud Flotilla is vorige week vertrokken vanuit Turkije met het doel de Israëlische zeeblokkade te doorbreken en hulp te bieden aan de noodlijdende bevolking van Gaza. Aan boord zijn zeker vierhonderd internationale activisten en vijftig containers met hulpmiddelen, waaronder vijf ambulances.

Er wordt gevreesd dat de confrontatie met de Israëlische marine zou kunnen escaleren omdat de Turkse organisatie Humanitarian Relief Foundation (IHH) aan boord is. In 2010 schoten Israëlische troepen tien activisten van IHH dood op het Turkse schip Mavi Marina dat probeerde Gaza te bereiken. De activisten zouden zich met geweld hebben verzet tegen de entering door de Israëlische marine.

Nadat Hamas in 2007 in Gaza aan de macht was gekomen, stelde Israël een zeeblokkade in voor de kust van Gaza. Die blokkade is meermaals aangescherpt en op dit moment verbiedt Israël elke toegang tot zee vanaf Gaza. Sinds oktober 2023 zijn volgens de Verenigde Naties meer dan tweehonderd Palestijnen die op zee probeerden te vissen doodgeschoten.

Carlijn van Esch

Israël heeft zondag bij een luchtaanval op een appartementencomplex in de stad Baalbek in Oost-Libanon een leider van de Palestijnse Islamitische Jihad gedood. Dat heeft het Libanese persbureau ANI bekendgemaakt. Wael Abdel Halim was een commandant van de Islamitische Jihad, een extremistische groep die vooral opereert vanuit de Palestijnse gebieden, maar ook aanwezig is in Libanon en banden met Hezbollah heeft.

Reddingswerkers zochten maandag nog in het puin naar overlevenden. De aanval eiste in elk geval nog een slachtoffer: de 17-jarige dochter van Abdel Halim.

Twitter bericht wordt geladen...

Israël voerde zondag ook een reeks aanvallen uit op dorpen in Zuid-Libanon, onder meer in de omgeving van de antieke havenstad Tyrus en oostelijker in de regio Nabatieh. Daarbij werden volgens de Libanese autoriteiten zeker acht mensen gedood, onder wie twee kinderen. Ook is een vijftiental mensen gewond geraakt.

Vrijdag kwamen Israël en Libanon overeen om de aflopende wapenstilstand met 45 dagen te verlengen. Ook deze verlenging brengt de Libanese bevolking geen geweldspauze. Hezbollah is geen partij in de wapenstilstand en blijft aanvallen uitvoeren op Noord-Israël en op Israëlische troepen in Zuid-Libanon. Israël voert dagelijks dodelijke luchtaanvallen uit, naar eigen zeggen gericht op doelen van Hezbollah. Ook geeft Israël steeds nieuwe evacuatiebevelen uit en vernietigt het op grote schaal civiele infrastructuur in het zuiden van het land.

Door het oorlogsgeweld zijn meer dan 1,2 miljoen Libanezen ontheemd geraakt, ongeveer een vijfde van de bevolking. De meesten van hen komen uit het zuiden, de oostelijke Bekaavallei en de zuidelijke buitenwijken van Beiroet, stuk voor stuk traditionele bolwerken van Hezbollah. Volgens hulporganisaties zijn er enorme tekorten aan voedsel, water, onderdak en bijvoorbeeld matrassen. Veel vluchtelingen wonen in tenten op straat.

Carlijn van Esch

Saoedi-Arabië meldt dat het drie drones heeft onderschept die vanuit het Iraakse luchtruim zijn grondgebied waren binnengedrongen. Het ministerie van Defensie van het koninkrijk verklaarde dat het de 'noodzakelijke operationele maatregelen' treft om te reageren op elke poging om zijn 'soevereiniteit en veiligheid' te schenden.

Hoewel de vijandelijkheden in het kader van het conflict met Iran grotendeels zijn afgenomen sinds in april een staakt-het-vuren van kracht werd, zijn er nadien vanuit Irak drones gelanceerd richting de Golfstaten, waaronder Saoedi-Arabië en Koeweit.

Eerder op zondag meldden de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) dat drie drones via de westelijke grens van het land waren binnengevlogen. Het ministerie van Defensie zei dat twee van de drones konden worden onderschept. De derde drone raakte een elektriciteitsgenerator van een kerncentrale, waarop brand uitbrak.

ANP

Bij nieuwe Israëlische aanvallen in het zuiden van Libanon zijn zeker vijf mensen gedood, onder wie twee kinderen. Dat meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid. Ook zouden vijftien mensen gewond zijn geraakt. Israël heeft de aanvallen niet bevestigd, maar meldt wel dat Hezbollah opnieuw raketten heeft afgevuurd op het Israëlische leger. Volgens Israël vielen daarbij geen slachtoffers.

De nieuwe aanvallen onderstrepen hoe broos het staakt-het-vuren tussen Israël en Libanon blijft. Het bestand werd vrijdag nog met 45 dagen verlengd na gesprekken in Washington, maar van minder geweld lijkt vooralsnog geen sprake. Ook gisteren voerden Israëlische troepen bombardementen uit op meerdere dorpen in Zuid-Libanon, en Hezbollah meldde een militair doelwit in het noorden van Israël te hebben aangevallen.

Hezbollah is geen onderdeel van het bestand en sprak zich gisteren fel uit tegen de onderhandelingen in Washington. De militante beweging verweet de Libanese regering te veel ‘concessies’ te doen, terwijl Israël delen van Zuid-Libanon blijft bombarderen en bezetten.

Ook in de Gazastrook houdt het Israëlische geweld ondanks een staakt-het-vuren aan. Ten minste acht Palestijnen werden daar vandaag gedood bij Israëlische aanvallen, aldus lokale hulpmedewerkers. Dat aantal is inclusief de vier doden die Palestijnse hulpmedewerkers eerder vandaag meldden.

Uma Kagenaar

Israël heeft met luchtaanvallen verspreid over Gaza vier Palestijnen gedood. Dat melden lokale hulpmedewerkers. Bij een aanval nabij een politiebureau in Khan Younis is één Palestijn gedood, volgens Israël een ‘militant’ die een bedreiging vormde voor Israëlische troepen. In Deir Al-Balah doodde Israël drie Palestijnen met een aanval op een gaarkeuken. Op die aanval heeft Israël nog niet gereageerd.

De aanvallen vinden plaats ondanks een sinds oktober actief staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas. Onderhandelingen over een duurzame vrede liggen stil. Zaterdag meldde Israël nog dat het leger vrijdag het hoofd van de militante tak van Hamas in Gaza, Izz al-Din al-Haddad, heeft gedood met een precisie-aanval op Gaza Stad.

Israël heeft zijn aanvallen op Gaza opgevoerd sinds de Amerikanen en de Israëliërs zijn gestopt met het bombarderen van Iran, schrijft persbureau Reuters. Volgens Israël zijn de aanvallen nodig omdat Hamas zijn grip op de Gazastrook zou hebben vergroot.

Yassin Boutayeb

Een droneaanval heeft geleid tot een brand bij een elektriciteitsgenerator van de kerncentrale Barakah in de regio Al Dhafra. Bij de aanval is niemand gewond geraakt. Ook zijn er geen verhoogde stralingswaarden gemeten, stellen de autoriteiten. Zij maken niet duidelijk wie achter de aanval zit. Vooralsnog heeft geen land of groepering de aanval opgeëist.

Nog niet eerder was de kerncentrale, die nabij de grens met Saoedi-Arabië ligt, doelwit in de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran. De Iraniërs hebben wel al talloze keren cruciale infrastructuur van de Golfstaten onder vuur genomen.

Onderhandelingen tussen de VS en Iran om tot een duurzame vrede te komen liggen momenteel zo goed als stil. Zowel de Amerikanen als de Iraniërs hebben gedreigd om de oorlog weer te hervatten. De Iraniërs blokkeren nog steeds de Straat van Hormuz en de Amerikanen weerhouden Iraanse schepen ervan om van en naar Iraanse havens te varen.

Yassin Boutayeb 

De Oostenrijkse politie heeft kort voor aanvang van de finale van het Eurovisie Songfestival ingegrepen bij een pro-Palestijns protest. Gemaskerde activisten protesteerden vlakbij de Weense Stadthalle, waar het songfestival wordt gehouden.

De demonstranten verzamelden zich op de trappen van een bibliotheek, waar ze slogans scandeerden en spandoeken vasthielden. Agenten droegen de demonstranten de trappen af, maar kort daarna nam een tweede groep demonstranten hun plaats in.

Er zijn in totaal veertien pro-Palestijnse activisten gearresteerd, aldus een woordvoerder van de politie.

Eerder op de dag namen enkele duizenden mensen deel aan een afzonderlijke demonstratie in Wenen tegen de deelname van Israël aan het internationale muziekfestijn. Dat protest verliep vreedzaam, zonder arrestaties of grote incidenten.
Israël werd in de nacht van zaterdag op zondag tweede bij het Songfestival; Bulgarije won. (ANP)

Hezbollah zegt zaterdag een militair doelwit in het noorden van Israël te hebben aangevallen. De aanval laat opnieuw zien dat het fragiele staakt-het-vuren tussen Libanon en Israël de gevechten tussen de twee landen nog niet geheel heeft weten te beëindigen. Op vrijdag verlengden Israël en Libanon hun staakt-het-vuren desondanks wel met 45 dagen.

In een verklaring meldt het door Iran gesteunde Hezbollah dat zijn strijders 'de Ya'ara-kazerne met een zwerm aanvalsdrones' hebben aangevallen. Hezbollah kondigde eerder al meerdere operaties tegen Israëlische troepen in Zuid-Libanon aan.

Bij een Israëlische luchtaanval op een centrum voor burgerbescherming in Zuid-Libanon kwamen vrijdag zeker zes mensen om, onder wie drie zorgverleners. (ANP)

Het Israëlische leger zegt dat Ezzedine al-Haddad, de leider van de militaire tak van Hamas, is gedood bij de aanval waarvan hij gisteren het doelwit was. Een functionaris van Hamas heeft het nieuws tegenover persbureau Reuters bevestigd. Al-Haddad was volgens Israël een van de laatste nog levende ‘architecten’ van de Hamas-aanval op 7 oktober 2023.

Het Israëlische leger voerde gisteren minstens twee luchtaanvallen uit op een woongebouw in Rimal, een wijk in Gaza-stad. Daarbij werden volgens artsen ter plaatse zeker zeven Palestijnen gedood. Ten minste twintig anderen zouden gewond zijn geraakt. Officieel is in Gaza sinds oktober een staakt-het-vuren van kracht, maar desondanks werden sindsdien honderden Palestijnen gedood bij Israëlische (lucht)aanvallen.

Na de aanvallen maakten de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en defensieminister Israel Katz bekend dat Al-Haddad het doelwit was. De Israëlische leiders zeiden daar niet bij of de Hamas-leider was gedood.

Volgens Hamas deed het Israëlische leger in het verleden al vaker pogingen om Al-Haddad te doden. Daar lijkt het nu in te zijn geslaagd. Reuters meldt dat de gezamenlijke uitvaart van Al-Haddad, diens vrouw en dochter vandaag heeft plaatsgevonden in een moskee in Centraal-Gaza.

Jasper Daams 

Drie hulpverleners van de Libanese Burgerbescherming zijn afgelopen dinsdag getroffen bij een Israëlische aanval in het zuiden van Libanon. Dat meldt Artsen zonder Grenzen (AzG). Twee hulpverleners werden bij de aanval gedood, een derde raakte gewond.

De organisatie veroordeelt de aanval scherp en wijst erop dat het Israëlische geweld tegen medische teams aanhoudt, ondanks het staakt-het-vuren. Israël heeft nog niet gereageerd op de aanval. Sinds het bestand, dat een maand geleden in ging, doodde Israël al meer dan 500 mensen volgens de Libanese autoriteiten. Het Israëlische leger houdt vol alleen doelen van Hezbollah aan te vallen.

De getroffen hulpverleners waren dinsdag bezig met het verlenen van hulp aan iemand die bij een eerdere aanval gewond was geraakt, toen zij werden getroffen door een drone. Collega’s zouden de aanval vanuit een ambulance hebben gezien en zijn later teruggekeerd naar de plek om de menselijke resten van de gedode hulpverleners op te halen. Of de hulpbehoevende de aanval heeft overleefd, is niet bekend.

Artsen zonder Grenzen stelt dat de aanval past in een ‘zorgwekkend patroon’ van geweld tegen medische teams. Cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie lijken dat beeld te bevestigen: sinds de Israëlische invasie van Libanon op 2 maart zijn minstens 161 aanvallen op de gezondheidszorg uitgevoerd, met meer dan 110 doden tot gevolg. Ook na het staakt-het-vuren van 17 april gaan de Israëlische aanvallen door: sindsdien hebben meer dan 15 aanvallen zeker 12 hulpverleners gedood en 21 gewonden veroorzaakt.

Hulpverleners en medische voorzieningen vallen onder bescherming van het internationaal humanitair recht. AzG roept op tot een onmiddellijk einde aan aanvallen op medisch personeel en infrastructuur, en waarschuwt dat het aanhoudende geweld de al zwaar belaste zorgsystemen verder onder druk zet.

Uma Kagenaar

Rectificatie: in een eerdere versie van dit bericht stond dat bij de aanval hulpverleners van Artsen zonder Grenzen werden getroffen. Dit klopt niet en is aangepast.

Volgens de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) vallen alle 'ondernomen acties van het land binnen het kader van defensieve maatregelen'. Dit blijkt uit een verklaring van het ministerie van Buitenlandse Zaken op zaterdag, volgend op een artikel in The Wall Street Journal van maandag.

In het artikel werd beweerd dat de VAE begin april militaire operaties tegen Iran hadden uitgevoerd. De acties zijn gericht op de bescherming van de soevereiniteit, burgers en vitale infrastructuur, aldus de verklaring.

De verklaring van het ministerie van Buitenlandse Zaken van de VAE verwees niet expliciet naar de gerapporteerde aanvallen op Iran.

Op vrijdag zeiden bronnen nog tegen persbureau Bloomberg dat de VAE probeerden om met landen als Qatar en Saoedi-Arabië afspraken te maken over een gezamenlijke militaire reactie op Iraanse aanvallen. De genoemde landen zouden dit hebben geweigerd. 

ANP

Bij een Israëlische luchtaanval op een centrum voor burgerbescherming in Zuid-Libanon zijn zeker zes mensen omgekomen, onder wie drie zorgverleners. Ook zijn er 22 mensen gewond geraakt. Dat meldt het Libanese staatspersbureau National News Agency (NNA) in de nacht van vrijdag op zaterdag.

Vrijdag verlengden Israël en Libanon hun staakt-het-vuren nog met 45 dagen. Beide landen onderhandelden hierover met hun delegaties donderdag en vrijdag in Washington. De VS noemden de gesprekken 'productief en positief'.

Vrijdagavond vaardigde het Israëlische leger een 'evacuatiebevel' uit voor delen van de Libanese stad Tyrus. Israël waarschuwde doelen van Hezbollah aan te vallen en zei dat burgers die gebieden zouden moeten verlaten. Israël zegt aanvallen uit te voeren als reactie op schendingen van het staakt-het-vuren door Hezbollah, dat het bestand verworpen heeft.

ANP

Jeanine Hennis-Plasschaert stopt als gezant voor Libanon, maakten de Verenigde Naties vrijdagavond bekend. Ze krijgt een nieuwe functie: ondersecretaris-generaal voor Veiligheid en Beveiliging bij het VN-departement voor Veiligheid en Beveiliging (UNDSS). Zij volgt de Canadees Gilles Michaud op.

'Ik word geplaagd door gemengde gevoelens', schrijft Hennis-Plasschaert in een reactie op X

Lees hier het volledige nieuwsbericht.

Israël zegt een aanval te hebben uitgevoerd op Hamas-kopstuk Ezzedine al-Haddad, de leider van de gewapende tak van de Palestijnse beweging. Hij zou een van de leiders zijn geweest die de aanslagen op 7 oktober 2023 hebben voorbereid. Het is niet bekend of Al-Haddad gedood is bij de aanval.

De burgerbeschermingsdienst van de Gazastrook zegt dat een persoon is gedood bij een Israëlisch bombardement op Gaza-Stad. Twintig anderen raakten gewond. Volgens de Palestijnse autoriteiten werd een woongebouw geraakt.

Volgens de Israëlische nieuwssite The Times of Israel trof de aanval een woongebouw in de wijk Rimal in Gaza-stad. Beelden van de locatie tonen grote rookwolken die opstijgen uit het verwoeste, brandende gebouw.

Volgens Israël schond Al-Haddad het staakt-het-vuren. Hij zou bezig zijn geweest de militaire capaciteiten van Hamas weer op te bouwen en weigeren de organisatie te ontwapenen. Israël eist die ontwapening voor de volgende fase van het bestand kan ingaan.

Hamas heeft nog niet gereageerd op de berichten over de aanval op Al-Haddad, die na de liquidatie van commandant Muhammad Sinwar in mei 2025 door Israël de militaire leider van de terreurgroep in de Gazastrook werd.

Kort na de luchtaanval brachten de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en minister van Defensie Israel Katz een verklaring uit waarin ze bevestigden dat ze het bevel hadden gegeven om Al-Haddad aan te vallen. Ze noemden hem 'de commandant van de militaire vleugel van Hamas en een van de belangrijkste architecten van het bloedbad van 7 oktober'.

In de Gazastrook geldt sinds oktober een staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas. Toch voert Israël geregeld aanvallen uit op het Palestijnse gebied. Na het ingaan van het bestand zijn nog zeker 856 Palestijnen gedood.

ANP/Redactie

Israël en Libanon hebben het staakt-het-vuren met 45 dagen verlengd, meldt een woordvoerder van de Amerikaanse regering op . Delegaties uit beide landen onderhandelden vandaag en gisteren onder bemiddeling van de VS in Washington. Volgens de Amerikaanse regering verliepen de gesprekken ‘productief’ en zal er begin juni verder worden onderhandeld.

Begin maart viel Israël Libanon binnen, nadat Hezbollah raketten op Israël had afgevuurd vanwege de oorlog in Iran. Anderhalve maand na die inval sloten Israël en Libanon een staakt-het-vuren, dat op 17 april inging en aanvankelijk tien dagen zou duren. Kort voor het aflopen ervan werd het met drie weken verlengd. Aankomende zondag zou het bestand opnieuw aflopen, en dus moesten Israël en Libanon deze week om tafel. 

Dat de verlenging tot veel minder geweld zal leiden, lijkt onwaarschijnlijk. Sinds het staakt-het-vuren voert Israël nog vrijwel dagelijks aanvallen uit op Zuid-Libanon. Volgens de Libanese autoriteiten doodden Israëlische aanvallen er sinds het ingaan van het bestand meer dan vijfhonderd mensen. Ook vandaag voerde het Israëlische leger luchtaanvallen uit op de omgeving van de kuststad Tyrus. Israël zegt daarmee te reageren op schendingen van het bestand door Hezbollah.

Hezbollah neemt niet deel aan de onderhandelingen en heeft het staakt-het-vuren verworpen. Donderdag herhaalde de beweging nog dat zij de gesprekken tussen Libanon en Israël afwijst. De beweging stelt dat zij het recht hebben om zich te verzetten tegen de Israëlische bezetting in Zuid-Libanon. Israël stelt op zijn beurt dat omdat Hezbollah geen onderdeel is van het bestand, het leger wel doelen van de militie mag aanvallen.

Uma Kagenaar

Een 15-jarige Palestijnse jongen is vandaag door Israëlische militairen doodgeschoten in het noorden van de bezette Westelijke Jordaanoever. Dat meldt het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid. Het Israëlische leger bevestigt de schietpartij tegenover persbureau AFP en stelt dat de jongen stenen zou hebben gegooid naar Israëlische voertuigen.

Rond het dorp al-Lubban al-Sharqiya, zouden Israëlische kolonisten huizen hebben bestormd en deuren vernield, wat volgens lokale autoriteiten voor paniek zorgde onder Palestijnen. De schietpartij vond daarna plaats. Na de schietpartij nam het Israëlische leger het lichaam van de jongen mee. Volgens de Palestijnse autoriteiten willen ze zijn lichaam niet vrijgeven.

Het is de tweede minderjarige Palestijn die Israëlische troepen op de Westoever deze week doodden. Woensdag werd een 16-jarige jongen doodgeschoten in een nabijgelegen dorp. De schietpartijen passen in een patroon van Israëlisch geweld tegen minderjarigen. Unicef meldde dinsdag dat Israël sinds begin 2025 gemiddeld minstens één Palestijns kind per week doodt op de Westelijke Jordaanoever. In totaal gaat het om minstens zeventig kinderen.

Naast het dodelijke schietincident was er vandaag ook sprake van geweld door Israëlische kolonisten. In de buurt van Ramallah staken kolonisten vrijdagochtend een moskee en voertuigen in brand en lieten zij racistische leuzen achter, aldus Palestijnse autoriteiten. In een ander incident brak een oudere vrouw haar arm door een aanval van kolonisten in de buurt van Bethlehem, meldt het Palestijnse persbureau Wafa.

Uma Kagenaar

Het Israëlische leger heeft vrijdag luchtaanvallen uitgevoerd op de omgeving van Tyrus, aan de kust van Zuid-Libanon. Het doelwit van de aanvallen zou de lokale infrastructuur van Hezbollah zijn. Vanmorgen gaf het leger nieuwe evacuatiebevelen voor vijf dorpen in de regio van Tyrus, een havenstad die door Unesco is erkend als werelderfgoed.

Officieel geldt er sinds 17 april een staakt-het-vuren, maar het Israëlische leger valt bijna dagelijks huizen en infrastructuur aan in Zuid-Libanon. Ook de Bekaa-vallei en de hoofdstad Beiroet kwamen afgelopen weken onder vuur te liggen. Volgens de Libanese autoriteiten werden er sinds het ingaan van het staakt-het-vuren zeker 588 mensen gedood door Israëlische aanvallen.

Andersom vuurt Hezbollah raketten af op Noord-Israël en zet de beweging drones in tegen het Israëlische leger. Vrijdagochtend maakte het leger nog bekend dat een 20-jarige Israëlische soldaat in Zuid-Libanon is gesneuveld. Hezbollah is geen onderdeel van het staakt-het-vuren en herhaalde donderdag dat het de lopende gesprekken tussen Libanon en Israël afwijst.

De wapenstilstand loopt zondag af. Na een aantal voorbereidende gespreksrondes onder leiding van ambassadeurs vinden nu in Washington directe gesprekken plaats tussen hogere vertegenwoordigers van Israël en Libanon. Vanavond (Nederlandse tijd) begint de tweede en laatste dag van deze belangrijke gespreksronde. Libanese vertegenwoordigers hebben zich tegen tv-zender Al Jazeera hoopvol uitgelaten over het sluiten van een nieuw bestand.

Carlijn van Esch

De Israëlische regering wil The New York Times aanklagen. De Amerikaanse krant heeft eerder deze week een artikel gepubliceerd over wijdverspreide verkrachtingen door Israëlische veiligheidstroepen, met gedetailleerde getuigenissen van Palestijnse gevangenen. Afgelopen dagen vielen Israëlische politici de krant al aan vanwege het artikel dat onderdeel zou zijn van een ‘anti-Israël campagne’ en ‘onmiddellijk’ zou moeten worden verwijderd.

Het onderzoeksverhaal is gebaseerd op de getuigenissen van veertien Palestijnen, waaronder drie kinderen en een vrouw, die in detail beschrijven hoe zij seksueel zijn misbruikt en met voorwerpen zijn verkracht door Israëlische soldaten, bewakers van detentiecentra en door Israëlische kolonisten. Een van hen vertelt dat hij anaal werd verkracht door een politiehond, wat volgens het artikel aansluit bij eerdere berichtgeving. Minister van Buitenlandse Zaken Gideon Sa'ar noemde het artikel ‘een van de meest afschuwelijke en verdraaide leugens die ooit in de moderne pers over de staat Israël zijn gepubliceerd’.

Of er daadwerkelijk een aanklacht wegens smaad wordt voorbereid, is onduidelijk. In een reactie schrijft The New York Times dat dergelijke juridische stappen ongegrond zouden zijn. Volgens woordvoerder Danielle Rhoades Ha is het Israëlische dreigement onderdeel van een ‘uitgekauwd politiek draaiboek dat erop is gericht onafhankelijke berichtgeving te ondermijnen’.

Twitter bericht wordt geladen...

Het artikel werd gepubliceerd in de opiniesectie, omdat het van de hand is van columnist Nicholas Kristof. De krant schaarde zich achter het artikel en noemde Pulitzer-prijswinnaar Kristof ‘een van de beste verslaggevers ter wereld’. Hij reisde voor het verhaal naar de bezette Westelijke Jordaanoever, deed onafhankelijk onderzoek, controleerde volgens de krant zo veel mogelijk van de details uit de getuigenissen en schakelde experts in. Het verhaal sluit aan bij een groeiende hoeveelheid bewijsmateriaal van systematisch Israëlisch seksueel misbruik van Palestijnse gevangenen.

Donderdag verzamelden enkele honderden pro-Israëlische demonstranten zich voor de deur van het hoofdkantoor van de krant. Juridische vervolging in de VS zal een hele uitdaging zijn, omdat de Amerikaanse wet de media beschermt. Vorig jaar wilde Netanyahu de krant ook al aanklagen vanwege een artikel over de door Israël veroorzaakte hongersnood in de Gazastrook.

Carlijn van Esch

De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat hij niet veel meer geduld met Iran zal hebben. Hij deed die uitspraak in een interview op Fox News.

'Ik ga niet veel meer geduld hebben', zei Trump in het interview, dat donderdagavond werd uitgezonden. 'Ze moeten een akkoord sluiten.' Tegelijkertijd noemde hij de Iraanse leiders waarmee de VS onderhandelen 'redelijk'.

Trump is op dit moment in China op een tweedaags bezoek bij de Chinese leider Xi Jinping. Volgens Trump heeft Xi 'waarschijnlijk het vermogen om Iran te beïnvloeden'. Ook zou China volgens Trump geïnteresseerd zijn in het kopen van Amerikaanse olie.

Verder zei Trump dat 'het verrijkte uranium van Iran kan worden begraven, maar ik zou het liever zelf willen hebben'. Het verkrijgen ervan is volgens hem meer een 'pr-stunt dan iets anders'.

Het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken laat vrijdag weten dat er 'zo snel mogelijk een algemeen en duurzaam staakt-het-vuren' moet worden gerealiseerd. 'Het eerder vinden van een oplossing is gunstig voor zowel de Verenigde Staten als Iran, en ook voor de landen in de regio', aldus het ministerie, dat ook oproept tot een zo spoedig mogelijke heropening van de scheepvaartroutes.

ANP

De vredesbesprekingen tussen Israël en Libanon zijn donderdag 'productief en positief' verlopen. Dat meldt een senior medewerker van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

'We hebben een dag vol met productieve en positieve gesprekken gevoerd tussen Israël en Libanon. We kijken ernaar uit om deze gesprekken morgen voort te zetten en hopen dan meer details te kunnen delen', aldus medewerker van het departement. De gesprekken duren twee dagen en vinden plaats op het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

Het huidige bestand tussen beide landen - dat sinds 17 april geldt - loopt komende zondag af. Ondanks dat bestand zijn er sindsdien in Libanon honderden doden gevallen door Israëlische aanvallen. Volgens het Israëlische leger zijn deze gericht op Hezbollah-doelen.

ANP

In Washington D.C. zijn delegaties uit Israël en Libanon begonnen aan een nieuwe ronde vredesbesprekingen. Het huidige, broze staakt-het-vuren tussen beide loopt zondag formeel af. Libanon zal er bij Israël op aandringen de wapens nu echt neer te leggen, zegt een regeringsbron tegen persbureau Reuters.

Israël en Libanon kwamen op 16 april in de Amerikaanse hoofdstad een gevechtspauze overeen. In de weken daarvoor was het geweld tussen het Israëlische leger en Hezbollah opnieuw opgelaaid, in het kielzog van de oorlog in Iran.

Met het akkoord waren de vijandelijkheden beslist niet geweken: de afgelopen weken doodde Israël honderden Libanezen bij (lucht)aanvallen. De regering van Netanyahu houdt vol dat de aanvallen gericht zijn op doelen van Hezbollah. Een Libanees onderzoeksinstituut meldde gisteren echter dat Israël in nog geen maand tijd ruim tienduizend woningen in Libanon trof. Meer dan de helft daarvan zou volledig zijn verwoest.

Hezbollah blijft Israël op zijn beurt bestoken met drones, al werden daarbij tot dusver geen dodelijke slachtoffers gemeld.

De gespreksronde die vandaag van start gaat, is de derde in korte tijd. De delegaties treffen elkaar op het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, en de gesprekken zullen twee dagen in beslag nemen.

De Israëlische inzet is onveranderd. Een woordvoerder van de Israëlische regering zegt dat de regering uit is op de volledige ontwapening van Hezbollah. Het is bekend dat de Libanese onderhandelaars een dergelijke toezegging niet kunnen doen. Het regeringsleger is namelijk niet bij machte om zijn wil op te leggen aan de pro-Iraanse beweging, die niet bij de onderhandelingen is betrokken.

Jasper Daams

Meerdere Chinese vrachtschepen hebben sinds gisteren toestemming gekregen van Iran om door de Straat van Hormuz te varen, aldus Iraanse persbureaus. Het Iraanse regime zou gehoor hebben gegeven aan verzoeken van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken en de Chinese ambassadeur in Iran. Het eerste Chinese schip maakte gisteren de oversteek.

Iran houdt de belangrijke vaarroute sinds het begin van de oorlog met de VS en Israël vrijwel volledig gesloten. De regering in Teheran heeft gedurende de oorlog wel gezegd dat schepen die niet zijn gelieerd aan de VS of Israël doortocht kunnen krijgen. Dat zou dan wel in overleg met het Iraanse leger moeten gebeuren.

Dat laatste lijkt nu te zijn gebeurd. Persbureau Tasnim meldt dat China en Iran een ‘overeenstemming over de Iraanse beheerprotocollen’ hebben bereikt. Uit maritieme trackinggegevens blijkt dat een Chinese tanker met 2 miljoen vaten Iraakse olie gisteren door de Straat van Hormuz is gevaren, nadat ze zo’n twee maanden had stilgelegen in de Perzische Golf.

Het nieuws over het akkoord komt tijdens het bezoek van de Amerikaanse president Trump aan China. Daar sprak hij met zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping onder meer over de Straat van Hormuz. Volgens het Witte Huis waren beide leiders het eens dat de zeestraat moet worden heropend. De VS zelf hebben er hun eigen blokkade opgeworpen van schepen die van en naar Iraanse havens varen.

Jasper Daams

De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi heeft tijdens een top van samenwerkingsverband Brics uitgehaald naar de Verenigde Arabische Emiraten. ‘De VAE was direct betrokken bij de agressie tegen mijn land’, zei Araghchi op de top in New Delhi, waar ook een afgevaardigde van de Emiraten aanwezig was.

De banden tussen Iran en de VAE zijn al jaren matig en verslechterden zeker sinds de Abraham-akkoorden die de VAE en Israël in 2020 sloten om nauwer samen te werken. Bovendien zijn de banden van de VAE met de VS, de andere aartsvijand van Iran, goed. Het Amerikaanse leger heeft een belangrijke basis ten zuiden van Abu Dhabi en maakt veel gebruik van de haven van Dubai.

‘Toen de agressie begon, weigerden ze die zelfs te veroordelen’, zei Araghchi. Zijn aanval komt op een saillant moment: het kantoor van de Israëlische premier Netanyahu zei gisteren de VAE in het geheim te hebben bezocht voor een ‘historische doorbraak’ in de banden. De VAE ontkennen dit stellig.

Iran heeft de VAE meermaals onder vuur genomen in reactie op de Israëlisch-Amerikaanse oorlog in het land. De VAE lijden onder de verschillende Iraanse drones die neerkwamen in de Emiraten, wat de handelspositie van de golfstaat heeft geschaad.

Netanyahu belde vorige week met president Al Nahyan om zijn steun aan de VAE uit te spreken, zo meldde staatsagentschap WAM destijds. Dinsdag maakte de Israëlische ambassadeur tevens bekend dat Israël onderdelen voor luchtverdediging en militairen naar de VAE had gestuurd.

Dylan van Bekkum

In de afgelopen maand hebben Israëlische aanvallen ruim tienduizend Libanese woningen vernield. Dat meldt de Nationale Raad voor Wetenschappelijk Onderzoek in Libanon. De helft van die huizen is zelfs compleet verwoest.

Sinds 17 april geldt er officieel een bestand tussen Israël en Libanon. Het Israëlische leger blijft echter aanvallen uitvoeren. Het leger stelt alleen doelen van Hezbollah aan te vallen en de militie zou niet onder het bestand vallen. Hezbollah valt eveneens Israëlische troepen in het zuiden van Libanon en in Noord-Israël aan met drones.

De Israëlische luchtmacht en grondtroepen vallen vrijwel dagelijks huizen en infrastructuur aan in Zuid-Libanon. Het leger wil van het gebied een militaire bufferzone maken om te voorkomen dat Hezbollah nieuwe aanvallen kan uitvoeren.

De cijfers van de wetenschappelijke raad laten zien dat daarbij echter ook tienduizenden burgers worden getroffen. Volgens de Libanese regering kwamen er sinds 17 april 588 mensen om door de aanvallen. 

Ook vanochtend riep het Israëlische leger op tot de evacuatie van acht dorpen in de Bekavallei en Zuid-Libanon. Vervolgens viel Israël de regio door de lucht aan. Later vandaag vinden er nieuwe vredesgesprekken tussen Israël en Libanon plaats in Washington.

Dylan van Bekkum

Het bezoek van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu aan de Verenigde Arabische Emiraten heeft helemaal niet plaatsgevonden, zo stelt het ministerie van Buitenlandse Zaken. Het kantoor van Netanyahu meldde gisteren dat de premier in het geheim een bezoek aan de VAE bracht en sprak met president Mohammed bin Zayed Al Nahyan.

Israël stelde dat het bezoek leidde tot een ‘historische doorbraak’ in de relatie met de VAE, die sinds 2020 al flink verbeterde. Maar volgens het buitenlandministerie van de VAE hebben gesprekken over de betrekkingen tussen de landen altijd in de openbaarheid plaatsgevonden en kan er van een geheim bezoek geen sprake zijn.

‘De Verenigde Arabische Emiraten ontkennen berichten die de ronde doen over een vermeend bezoek van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu aan de VAE, of het ontvangen van enige Israëlische militaire delegatie in het land’, zo luidde de verklaring.

Het kantoor van Netanyahu maakte niet bekend waarover gesproken zou zijn en wanneer het bezoek plaatsvond, behalve dat het tijdens de oorlog met Iran was. De VAE lijden onder de Israëlische-Amerikaanse oorlog met Iran, verschillende Iraanse drones kwamen neer in de Emiraten, wat de handelspositie van het land heeft geschaad.

Netanyahu belde vorige week met president Al Nahyan om zijn steun aan de VAE uit te spreken, zo meldde staatsagentschap WAM destijds. Dinsdag maakte de Israëlische ambassadeur tevens bekend dat Israël onderdelen voor luchtverdediging en militairen naar de VAE had gestuurd.

Dylan van Bekkum

Een Panamese olietanker, beheerd door de Japanse raffinaderijgroep Eneos, is beladen met olie door de Straat van Hormuz gevaren. Dat blijkt uit scheepstrackinggegevens. Dit is de tweede keer sinds de blokkade dat een dergelijk Japans schip de Straat van Hormuz heeft gepasseerd.

Voordat de oorlog tussen de VS en Israël tegen Iran de olietoevoer via de Straat van Hormuz grotendeels verstoorde, was Japan voor ongeveer 95 procent van zijn olie-import afhankelijk van de Golf.

De tanker van Eneos werd eind februari geladen met 1,2 miljoen vaten Koeweitse ruwe olie en 700.000 vaten Emirati Das Blend-olie. Woensdagavond laat begon het zijn locatie door te geven ten noorden van de Omaanse hoofdstad Muscat. Dit gebeurde nadat het laatste signaal van de tanker maandag aangaf dat het schip zich nog in de Perzische Golf bevond, ten noorden van Abu Dhabi. De onderbreking in de uitzendingen suggereert dat het schip door Hormuz is gevaren zonder zijn bewegingen uit te zenden.

Het was niet meteen duidelijk onder welke voorwaarden de tanker door de Straat voer. Eneos, de grootste raffinaderijgroep van Japan, weigerde commentaar te geven.

Redactie

De Verenigde Staten rekenen op steun van China om de impasse rond de Straat van Hormuz te doorbreken. Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio woensdag gezegd in gesprek met Fox News aan boord van Air Force One, onderweg naar China. 

Rubio vergezelt de Amerikaanse president Donald Trump, die in Beijing is aangekomen en donderdag een ontmoeting heeft met zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping. 'We hopen dat China een actievere rol wil spelen om Iran ertoe te bewegen af te zien van wat het momenteel in de Perzische Golf doet en probeert te doen', aldus Rubio. 

De minister haalde verschillende redenen aan waarom China belang zou hebben bij een oplossing voor de door Iran geblokkeerde zeestraat. Zo wees hij op de exportgerichte economie van China, die zou lijden onder de crisis. 

De opmerkingen van Rubio staan in schril contrast met eerdere uitspraken van Trump. 'Ik denk niet dat we hulp nodig hebben met Iran', zo antwoordde de president op de vraag of Xi zou kunnen helpen in de oorlog. 

Belga

Het aantal mensen dat woensdag in Libanon om het leven is gekomen bij Israëlische aanvallen, is opgelopen tot 22. Onder de doden zijn acht kinderen, meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid.

Volgens staatspersbureau National News Agency (NNA) voerde Israël op ongeveer veertig locaties in het zuiden en oosten van Libanon aanvallen uit.

Het geweld vond plaats aan de vooravond van een nieuwe ronde onderhandelingen tussen Libanon en Israël in Washington, waarbij de Verenigde Staten als bemiddelaar optreden.

ANP

Hezbollah heeft de afgelopen dagen meerdere drones afgevuurd in de richting van bases van VN-vredesmacht Unifil in Libanon. Unifil roept zowel Israël als Hezbollah op om niet te vechten in de buurt van zijn bases.

Maandag zouden drie drones van Hezbollah op slechts enkele meters afstand van het hoofdkwartier in Naqoura tot ontploffing zijn gekomen. Dinsdag trof een drone de basis en een andere drone kwam in de buurt tot ontploffing. Diezelfde dag kwam een drone van Hezbollah neer op het dak van een VN-gebouw nabij Hinniyah. Die zou niet zijn geëxplodeerd. Bij de aanvallen zijn geen doden of gewonden gevallen. Wel raakte een aantal gebouwen beschadigd.

De oorlog tussen Israël en Hezbollah in Libanon heeft al geleid tot de dood van een aantal militairen van Unifil. In april kwam nog een Franse militair om het leven, volgens president Emmanuel Macron nadat Hezbollah een konvooi van de vredesmacht aanviel. Er zouden ook militairen van Unifil gewond zijn geraakt als gevolg van een Israëlische aanval.

Unifil is al bijna vijftig jaar actief in Libanon en moet er onder meer op toezien dat humanitaire hulp de inwoners van Libanon kan bereiken. Het mandaat van de vredesmacht eindigt volgend jaar. 

Yassin Boutayeb

Minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen (CDA) zegt dat het niet aan Nederland ligt dat 47 Palestijnen met een werk- of studievisum voor Nederland zich nog steeds in Gaza bevinden. Volgens Berendsen heeft Nederland een aanvraag ingediend bij Israël om de desbetreffende Palestijnen toe te staan Gaza te verlaten. De minister zegt van Israël bevestiging te hebben gekregen dat een namenlijst is ontvangen.

De Israëlische autoriteiten houden de grenzen rondom Gaza echter dicht. Dat terwijl de 47 Palestijnen de mogelijkheid moeten krijgen om naar Jordanië te gaan, waar ze bij de Nederlandse ambassade hun visum kunnen ontvangen en zo kunnen werken of studeren in Nederland.

Drie Palestijnen met een visum stapten al naar de rechter in een poging de Nederlandse staat te dwingen hen te helpen. Die wees dat verzoek in eerste instantie af, maar eind april besloot de rechtbank toch dat Nederland zich moet inspannen om de Palestijnen uit Gaza te krijgen. Nederland moet daartoe consulaire bijstand leveren, oordeelde de rechter.

Onduidelijk is nu nog of het klopt dat Nederland niets anders meer kan doen om de 47 Palestijnen te helpen, zoals Berendsen betoogt. Hij stelt dat Israël dus een namenlijst heeft, en daar iets mee kan doen. ‘Op het moment dat daar nog geen actie op is ondernomen, ligt dat aan hun kant. Het kan zijn dat de situatie wat complexer is. Wij volgen gewoon de procedures.’

Yassin Boutayeb

Lees ook: Palestijnen met een visum om in Nederland te werken of studeren zitten vast in Gaza. ‘Deze baan is een kans op overleven’

Het Israëlische leger heeft twaalf mensen gedood bij luchtaanvallen op een snelweg ten zuiden van de Libanese hoofdstad Beiroet. Dat meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid. Het ging volgens Libanon om drie bombardementen, waarbij verschillende auto’s zijn geraakt. Het Israëlische leger heeft niet gereageerd. Het is onduidelijk wat het doelwit van de aanvallen was.

Ondanks het staakt-het-vuren met Hezbollah voert Israël geregeld luchtaanvallen uit op Libanon. De meeste Israëlische bombardementen vinden echter verder naar het zuiden plaats, waar Israël een deel van Libanon bezet houdt. Volgens de Libanese regering heeft Israël sinds het ingaan van het staakt-het-vuren op 16 april meer dan 380 Libanezen gedood bij luchtaanvallen en artilleriebeschietingen.

Israëlische en Libanese onderhandelaars zullen elkaar morgen en overmorgen spreken in Washington. De gesprekken, onder bemiddeling van de Verenigde Staten, moeten leiden tot een definitief einde van het conflict tussen Israël en Hezbollah. Hezbollah-leider Naim Kassem riep de Libanese regering eerder vandaag op om geen directe onderhandelingen te voeren met Israël, en in plaats daarvan te communiceren via bemiddelaars. Op die wijze vinden onderhandelingen tussen Israël en Libanon doorgaans plaats.

Daan de Vries

In tegenstelling tot wat de Amerikaanse regering beweert, beschikt Iran nog over het merendeel van zijn raketlanceerinstallaties en raketvoorraden. Dat meldt The New York Times op gezag van bronnen bij Amerikaanse inlichtingendiensten. Ongeveer 70 procent van de mobiele lanceerinstallaties zijn ongeschonden en Iran heeft ook zo’n 70 procent van zijn raketten achter de hand gehouden. Dat terwijl president Trump en zijn regering herhaaldelijk hebben beweerd dat zij het Iraanse leger zware schade hebben toegebracht.

De Amerikaanse inlichtingendiensten maken zich vooral zorgen over de Iraanse raketinstallaties langs de Straat van Hormuz, waarvan er volgens de NYT slechts drie van de 33 zijn vernietigd bij Israëlisch-Amerikaanse bombardementen. Mocht het staakt-het-vuren met Iran worden beëindigd, dan kunnen de Iraniërs Amerikaanse oorlogsschepen en commerciële vrachtschepen op de zeestraat onder vuur nemen.

Vorige maand erkende de Amerikaanse militaire inlichtingenbaas James Adams al dat Iran nog over ‘duizenden raketten en drones’ beschikt. Uit de publicatie van de NYT blijkt dat de situatie voor de VS nog zorgwekkender is dan Adams destijds stelde. Daar komt bij dat de Amerikanen zelf juist te maken hebben met munitietekorten. De VS vuurden een flink deel af van de voorraden kruisraketten, ballistische raketten en luchtverdedigingsraketten. In het huidige tempo heeft de Amerikaanse wapenindustrie enkele jaren nodig om de afgeschoten munitie te vervangen.

Daan de Vries

Australië is bereid om zich aan te sluiten bij de internationale beveiligingsoperatie voor de Straat van Hormuz. Dat heeft minister van Defensie Richard Marles woensdag gezegd.

Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk werken al langer aan het idee om een internationale missie op te starten die een veilig scheepvaartverkeer door de Straat van Hormuz mogelijk moet maken. De zeestraat vormt een cruciale schakel in de internationale olie- en gashandel, maar is al maandenlang geblokkeerd door de oorlog tussen de VS en Iran.

De operatie moet 'neutraal en vreedzaam' zijn, zo lieten Londen en Parijs eerder al vallen, en daar hamerde ook Marles nog eens op. Australië is bereid mee te werken aan een 'strikt defensieve' missie onder leiding van het VK en Frankrijk, zo liet hij woensdag weten. 

Canberra zou een Wedgetail E-7A ter beschikking stellen, een vliegtuigtype dat ook al werd ingezet bij het verdedigen van de Verenigde Arabische Emiraten tegen Iraanse droneaanvallen. Londen liet eerder al weten dat het drones, een gevechtsvliegtuig en een oorlogsschip ter beschikking wilde stellen. 

Iran verklaarde onlangs dat er een 'felle reactie' zal volgen als de missie daadwerkelijk zou worden uitgevoerd. (Belga)

Bij Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon zijn dinsdag dertien mensen om het leven gekomen, onder wie een soldaat, een kind en twee hulpverleners. Dat heeft het Libanese ministerie van Volksgezondheid bekendgemaakt.

Een Israëlische aanval op de stad Nabatieh eiste vijf levens, waaronder die van twee hulpverleners van de civiele bescherming, aldus het ministerie. Een andere aanval in de omgeving van Jebchit maakte vier slachtoffers, onder wie een soldaat en een Syrische staatsburger. Bij een derde aanval in Bint Jbeil kwamen volgens het ministerie vier burgers om het leven, onder wie een kind en een vrouw. (ANP)

Lees hier alle artikelen over dit thema

Source: Volkskrant

Previous

Next