Dat OpenAI naar de beurs wil, is geen geheim. Maar nu lijkt er daadwerkelijk schot in de zaak te komen. Volgens bronnen van diverse nieuwssites, waaronder CNBC en The New York Times, is de ChatGPT-maker momenteel druk bezig om zijn initial public offering (ipo) voor te bereiden. Eerder leek het erop alsof het bedrijf pas in 2027 naar de beurs zou gaan. Inmiddels zou het bedrijf al deze week of de komende weken een ipo-aanvraag willen indienen.
Daarmee staat OpenAI vermoedelijk rond september op de beurs genoteerd. Met een geschatte waarde van 852 miljard dollar zou het gaan om een van de grootste beursgangen op techgebied. Waarom wil OpenAI nu naar de beurs?
Hoewel OpenAI de beursgang nog niet heeft aangekondigd, gaf ceo Sam Altman in oktober wel al aan dat dat 'het waarschijnlijkste pad is voor ons, gezien onze behoefte aan kapitaal'. Het bedrijf heeft forse investeringen nodig om het hoofd boven water te kunnen houden. Daarom stapte het eerder al over van een non-profitbedrijf naar een bedrijf met een for-profitconstructie (een zogeheten public benefit corporation).
De huidige situatie van AI-bedrijven die naar de beurs gaan, wordt regelmatig vergeleken met de dotcombubbel van begin deze eeuw. Kort nadat World Online naar de beurs ging, crashte het aandeel van dat bedrijf en andere internetbedrijven. Staat dat ook te gebeuren met AI-bedrijven?
Deborah Nas durft de vergelijking niet te trekken. "De dotcombubbel was ook gebaseerd op een verwachting en die verwachting was enorm opgeblazen. Dat is nu natuurlijk ook zo, maar verder zijn er grote verschillen. OpenAI groeit nu wel wat minder hard, maar de omzet van Anthropic groeit bijvoorbeeld enorm." Tweakers schreef eerder al een achtergrondverhaal over de zorgen over een AI-crash.
"Het ophalen van kapitaal is ook zeker een belangrijke reden voor de beursgang", verwacht Deborah Nas, hoogleraar technologie en innovatie aan de TU Delft. "De huidige financiers kunnen de omvang van het kapitaal dat OpenAI nodig heeft waarschijnlijk niet ophoesten. Het is maar de vraag of het bedrijf het nog redt als het wacht tot 2027."
Ze denkt echter dat er meer speelt bij OpenAI's beslissing om naar de beurs te gaan. Het zou bijvoorbeeld een manier kunnen zijn om minder afhankelijk van Microsoft te worden. Daarnaast denkt ze dat het huidige sentiment van de markt een grote rol speelt. "De waarderingen van AI-bedrijven zijn nu nog heel hoog, maar het is niet gezegd dat dat zo blijft. Er gaan allemaal rode vlaggen omhoog bij mensen in deze sector die denken dat dit niet veel langer zo door kan gaan."
Volgens de hoogleraar is vooral de manier van datacenters financieren risicovol. "Veel grote techbedrijven doen dat gedeeltelijk met zogenoemde special purpose vehicles. Dat zijn losse, op zichzelf staande bedrijven met als enige doel om geld op te halen en te investeren in de bouw van een datacenter, dat vervolgens wordt geleaset aan het techbedrijf."
Daardoor kunnen de bedrijven deze forse uitgaven buiten hun bedrijfsbalans houden, tot de bouw is afgerond en het leasecontract actief wordt. "Er zijn best wat zorgen over die constructies. Stel dat het ergens misgaat, dan zou dat hele veld van het financieren van die datacenters weleens als een kaartenhuis kunnen instorten. En als dat gebeurt, dalen de waarderingen van alle AI-bedrijven." Hoewel niet duidelijk is of OpenAI ook dergelijke constructies toepast, kan het instorten van deze constructies dus alsnog nadelig voor dat bedrijf uitpakken.
Dirk Gerritsen, universitair hoofddocent beleggen en financiële markten, stelt dat bedrijven een beursgang meestal timen op het moment dat de waardering het toppunt heeft bereikt. "Dat lukt meestal wel goed. Meestal zijn de rendementen op lange termijn lager dan rond de beursgang. Beleggers zijn vaak te optimistisch rond de beursgang van een bedrijf."
Wat waarschijnlijk ook meespeelt bij de timing, is de rechtszaak die Elon Musk heeft aangespannen tegen OpenAI. Volgens hem is OpenAI onrechtmatig overgegaan op een bedrijf met winstoogmerk. De zaak werd deze week afgedaan in het voordeel van OpenAI, omdat de klachten verjaard zijn.
"Als een rechtszaak boven de markt hangt, leidt dat tot onzekerheid voor beleggers", zegt Dirk Gerritsen. "Hoe hoger de onzekerheid, hoe lager de koersen doorgaans zijn. Het is daarom natuurlijk positief voor de waardering van het bedrijf dat de rechtszaak nu achter de rug is."
Wat volgens Gerritsen ook vaak gebeurt, is dat de bestaande investeerders bedrijven aanzetten om naar de beurs te gaan. Die kunnen dan hun aandelen verkopen aan nieuwe aandeelhouders. "Doordat AI-bedrijven momenteel zo hoog gewaardeerd worden, is dit voor hen een mooie gelegenheid om het geïnvesteerde kapitaal te gelde te maken", zegt Gerritsen.
OpenAI wordt momenteel naar eigen zeggen gewaardeerd op een flink bedrag van 852 miljard dollar. Dat bedrag is volgens Nas bij bedrijven die nog niet winstgevend zijn, vaak een beetje uit de lucht gegrepen. "De waardering is voor een deel afhankelijk van hoeveel erin is geïnvesteerd, maar voor een groot deel is het ook op basis van verwachtingen en beloftes. Het hangt bijvoorbeeld deels af van hoeveel uniek intellectueel eigendom ze hebben, hoe goed hun modellen zijn en hoe ze zich ontwikkelen."
Op dit moment bereidt ook SpaceX een beursgang voor. Dat bedrijf lijfde onlangs xAI in, waarmee het in één klap niet alleen een groot ruimtebedrijf, maar een serieuze speler op de AI-markt werd. Daarmee werd het dus ook een belangrijke concurrent voor OpenAI. SpaceX zou met een geschatte waardering van meer dan een biljoen dollar al helemaal records breken op de beurs. Dat is overigens niet de enige AI-concurrent die met een beursgang bezig is. Ook Anthropic zou dit jaar naar de beurs kunnen gaan.
Zou dit reden kunnen zijn voor OpenAI om op te schieten met zijn beursgang, zodat het de concurrentie kan aftroeven? Gerritsen noemt het opvallend dat deze bedrijven nu kort na elkaar naar de beurs gaan, maar volgens hem is het niet per se een voor- of nadeel om als eerste een beursgang te maken. "Ik denk dat je waarschijnlijk een iets nauwkeurigere waardering hebt als tweede bedrijf, omdat dan duidelijker is hoe de markt reageert op zo'n type bedrijf. Maar als de koers van het eerste bedrijf hard instort, kun je ook minder vragen voor je bedrijf als je als tweede bent."
Dat beaamt Nas. "De tweede die naar de beurs gaat, wordt op bepaalde kenmerken vergeleken met de voorganger, bijvoorbeeld ratio's van omzet versus kosten of aantal medewerkers versus omzet. De eerste die gaat, zet een beetje de toon voor de waardering." Volgens haar zullen die ratio's op de lange termijn waarschijnlijk niet positief uitpakken voor OpenAI. "Er gaan verhalen rond dat OpenAI achterblijft op zijn groeidoelstellingen. Als de groei blijft afvlakken, gaat dat duidelijk zichtbaar zijn in de cijfers en ratio's. Dat wil je eigenlijk voor zijn, voordat duidelijk wordt dat dat een langetermijntrend is."
Redactie: Kevin Krikhaar • Eindredactie: Marger Verschuur
Source: Tweakers.net