Minister Bart van den Brink trekt de teugels rond de Spreidingswet strakker aan. Gemeenten met de grootste achterstand in het leveren van opvangplekken voor asielzoekers krijgen vanaf volgende week een oproep voor een gesprek op het ministerie.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft onder meer over justitie.
Dat zei de CDA-bewindsman vrijdag desgevraagd na afloop van de ministerraad. Van den Brink wilde niet de namen noemen van de gemeenten die als eerste worden uitgenodigd. In totaal voldoen 250 van de 342 gemeenten op dit moment niet aan de wettelijke taak die zij eind van het jaar vervuld moeten hebben. Daardoor komt Van den Brink straks 40 duizend plekken tekort.
Zijn oproep vloeit voort uit een smeekbrief die hij op 26 maart aan alle burgemeesters schreef, waarin hij om ‘acuut inzetbare spoednoodopvang’ vroeg. Hij verzocht gemeenten toen tevens ‘met klem om snel hun verantwoordelijkheid te nemen en solidair te zijn met gemeenten die al een bijdrage leveren’. Hij zei daarbij, ‘als onderdeel van het interbestuurlijk toezicht’, uitleg te zullen vragen en ‘volgende stappen’ te zetten. Die fase is nu aangebroken.
‘Alle gemeenten zijn geïnformeerd over wat zij tot nu toe hebben geleverd conform de Spreidingswet’, zei Van den Brink. ‘We gaan nog voor de zomer met een aantal gemeenten in gesprek, eerst ambtelijk en daarna bestuurlijk. Zo doorlopen we op een zorgvuldige manier het traject van de Spreidingswet, die ik moet handhaven. Veel mensen koppelen de Spreidingswet aan de acute opvangproblematiek, maar het gaat juist om een structurele oplossing. Daarom moet ik zorgvuldig zijn in de stappen die ik zet, want dat is wat gemeenten ook van mij verwachten.’
Er speelt echter een vertragende factor: in diverse gemeenten wordt het college nog gevormd, na gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart. Hart voor Den Haag bijvoorbeeld, de partij van Richard de Mos die de verkiezingen in de hofstad won, heeft steeds aangekondigd bij het kabinet een uitzondering te willen bedingen om geen asielzoekers te hoeven opvangen.
De afgelopen weken braken op diverse plaatsen rellen uit rond opvanglocaties, onder meer in Loosdrecht, IJsselstein, Apeldoorn en Den Bosch. Het aanmeldcentrum in Ter Apel raakte zodanig vol, dat ’s avonds alleen nog kwetsbare mensen werden toegelaten. De gemeenten Stadskanaal, Amsterdam en Aa en Hunze schoten Ter Apel (gemeente Westerwolde) de afgelopen dagen te hulp om buitenslapers alsnog een tijdelijke plek te geven.
De burgemeester van Westerwolde, Jaap Velema (D66), en de commissaris van de koning, René Paas (CDA), stelden afgelopen week dat het kabinet een ‘crisisnoodsituatie’ zou moeten uitroepen. In reactie daarop zei Van den Brink: ‘Je kunt elk woord hiervoor gebruiken en in Ter Apel is het ook een crisis als je de poort moet sluiten. Maar voor een situatie die je al vijf jaar hebt, heeft zo’n woord niet meer de betekenis die het misschien vijf jaar terug nog wel had en biedt het zeker geen oplossing. Het verandert de opgave van de politiek niet. Laten we aan de oplossing werken in plaats van met woorden dit debat te voeren.’
Maandag overlegde premier Rob Jetten op het Catshuis met gemeenten en commissarissen van de koning over de opvangproblematiek. Afgesproken werd dat de Spreidingswet moet worden uitgevoerd en dat het Rijk en gemeenten gezamenlijk een ondersteuningsteam (‘vliegend team’) met experts zullen organiseren om lokale bestuurders te ondersteunen.
‘We kunnen dit niet blijven oplossen met noodgrepen’, constateerde Jetten vrijdag tijdens zijn wekelijkse persconferentie. ‘Iedereen wil af van de noodopvanglocaties, die ook nog eens klauwen met geld kosten. Mensen zijn het geouwehoer hierover zat.’
Jetten zei genoeg te hebben van ‘woordspelletjes’ over of Nederland wel of niet met een crisis kampt, al ging hij het woord ‘crisis’ ook niet uit de weg. Hij sprak de wens uit dat de Eerste Kamer dinsdag instemt met het Europese asiel- en migratiepact en de daarbij behorende nationale wetgeving, die opvang aan de buitengrenzen regelt en de komst van asielzoekers naar Nederland moet beperken. Na instemming, zou deze nieuwe wetgeving op 12 juni in werking treden.
Luister ook naar onze politieke podcast ‘De Kamer van Klok’:
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant