Het kabinet streeft naar een nationale handelsboycot voor producten uit de illegale Israëlische nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden en de Golanhoogte. Een verbod op diensten en investeringen wordt nog onderzocht.
is chef van de politieke redactie.
Een wetsvoorstel dat vrijdag voor advies naar de Raad van State is gestuurd, regelt een algeheel verbod op invoer van goederen uit de nederzettingen. Ook de aankoop, de verkoop en de tussenhandel wordt verboden, evenals ‘het omzeilen van de bovenstaande handelsverboden’.
Daarmee komt het kabinet-Jetten tegemoet aan een vorig jaar al uitgesproken wens van de Tweede Kamer, waar het toenmalige demissionaire kabinet-Schoof nog geen concrete actie voor ondernam. Dat werd de aanleiding voor de ‘tweede val’ van dat kabinet: Nieuw Sociaal Contract vertrok uit de coalitie omdat NSC-minister Caspar Veldkamp bij gebrek aan Europese overeenstemming wel wilde overgaan tot nationale maatregelen tegen Israël, maar VVD en BBB zich daartegen bleven verzetten.
De voortgaande uitbreiding van de Israëlische nederzettingen in Palestijns gebied is de internationale gemeenschap al vele jaren een doorn in het oog. De regering-Netanyahu maakt haast met het uitbreiden van de nederzettingen en verhult niet dat het doel is om een tweestatenoplossing onmogelijk te maken.
Ook het kabinet-Jetten denkt dat sancties in Europees verband meer effect hebben. Het dringt daar in Brussel op aan, maar omdat er onvoldoende Europese steun is, neemt het nu toch nationale maatregelen.
‘De uitbreiding van illegale nederzettingen en excessief geweld door kolonisten zorgen voor een steeds verder verslechterende situatie, waarbij een tweestatenoplossing steeds verder weg komt te liggen’, aldus het kabinet vrijdag in een verklaring na afloop van de ministerraad. ‘Met de maatregelen wil het kabinet voorkomen dat Nederlandse economische activiteiten bijdragen aan het bestendigen van een situatie die strijdig is met het internationaal recht.’
Die maatregel is verzekerd van voldoende steun in de Eerste en de Tweede Kamer. Wel meent een flink deel van de volksvertegenwoordiging dat er meer moet worden ondernomen om de Israëlische regering onder druk te zetten het geweld tegen de Palestijnen te staken. Donderdag riepen de directeuren van de hulporganisaties PAX, Oxfam Novib, Amnesty International, Save the Children en Artsen zonder Grenzen het kabinet op ook de wapenhandel met Israël te staken en meer handelsmaatregelen te nemen.
De ministers Berendsen (CDA, Buitenlandse Zaken) en Sjoerdsma (D66, Buitenlandse Handel) waarschuwen de Tweede Kamer wel dat het niet mee zal vallen om de nationale sancties te handhaven. ‘Als onderdeel van de Europese interne markt met een gemeenschappelijke Europese douanegrens en open binnengrenzen voor het goederenverkeer, is Nederland immers beperkt in het feitelijk handhaven van nationale invoerbeperkingen.’
Het is in een open markt per definitie lastig controleren op goederen die via andere EU-landen binnenkomen. ‘Het kabinet kiest voor de combinatie van een douanemaatregel, markttoezicht en een omzeilingsverbod om de omzeilingsrisico’s van een louter nationaal invoerverbod te verkleinen.’
Omdat de gekoloniseerde gebieden ‘geen afgebakend douanegebied vormen’ verwachten de ministers ook nog wel praktische problemen ‘omtrent de identificatie van goederen afkomstig uit de onrechtmatige nederzettingen’.
De bewindslieden vragen de Raad van State om met spoed over het wetsvoorstel te adviseren, zodat het daarna zo snel mogelijk in het parlement kan worden besproken.
Luister ook naar onze politieke podcast ‘De kamer van Klok’:
Source: Volkskrant