Een gevallen ex-bankier die de spil vormt in een miljardenfraudezaak, sleept tal van machtige Brazilianen mee de diepte in. Nu is de beurt aan Flávio Bolsonaro, zoon van de ex-president en kandidaat voor de presidentsverkiezingen in oktober.
is correspondent Latijns-Amerika van de Volkskrant. Hij woont in Mexico-Stad.
Eerst ontkende Flávio Bolsonaro. Nee, hij had geen miljoenen aangenomen van de in maart gearresteerde ex-bankier Daniel Vorcaro om daarmee een film over zijn vader te financieren. ‘Waar heb je die informatie vandaan?’, zei hij vorige week woensdag tegen de Braziliaanse nieuwssite Intercept Brasil. ‘Dat is een leugen.’
De 45-jarige senator hoopt bij de presidentsverkiezingen in oktober te winnen van de zittende president Luiz Inácio Lula da Silva (80) en in de voetsporen te treden van zijn omstreden vader, die vorig najaar werd veroordeeld tot een jarenlange gevangenisstraf voor het beramen van een staatsgreep. Maar Flávio Bolsonaro’s kansen lijken met de dag kleiner te worden.
Tot vorige week deed de jonge Bolsonaro het goed in de peilingen. Kiezersonderzoeken voorspelden een nek-aan-nekrace tussen hem en Lula. Het was dus niet gek dat hij probeerde te ontkennen dat hij contact had gehad met de omstreden Vorcaro, door Intercept Brasil omschreven als ‘de radioactiefste man van Brazilië’.
Maar het viel niet te ontkennen. Nadat de nieuwssite wederhoor had gehaald bij de politicus, publiceerden de journalisten diezelfde dag een reeks bewijzen, waaronder Whatsapp-berichten tussen Bolsonaro en Vorcaro. Heel Brazilië kon zien dat Bolsonaro een dag voor Vorcaro’s eerste arrestatie en tijdelijke hechtenis in november vorig jaar de bankier een hart onder de riem had gestoken. ‘Ik sta altijd achter je’, schreef hij hem.
Intercept Brasil onthulde dat de ex-bankier 24 miljoen dollar toezegde voor de financiering van de film Dark Horse, over de succesvolle presidentscampagne van Jair Bolsonaro in 2018. Volgens het medium maakte Vorcaro begin vorig jaar ruim 10 miljoen dollar over aan de Bolsonaro’s, omgerekend zo’n 9 miljoen euro.
Dus koos Flávio Bolsonaro vervolgens voor een andere tactiek: bagatelliseren. Een dag na de publicatie plaatste hij een video op sociale media waarin hij zijn zaken met de ex-bankier afdeed als een doodnormale privézaak. ‘Dit gaat om een zoon die een private investeerder zoekt voor een private film over zijn vader.’ Niks aan de hand, zo beweerde hij.
Maar het nieuws van Bolsonaro’s zaken met Vorcaro is in Brazilië ingeslagen als een bom. In het halfjaar sinds Vorcaro’s eerste arrestatie is de zaak vrijwel wekelijks in het nieuws, omdat telkens nieuwe leden van de Braziliaanse politieke elite connecties blijken te hebben met de bankier.
De nu 42-jarige Vorcaro maakte een stormachtige opmars in de Braziliaanse financiële sector nadat hij in 2019 een probleembank aanschafte. Hij doopte de instelling om tot Banco Master en bouwde het bedrijf in vijf jaar uit tot een instelling die honderden miljoenen euro’s waard was en miljarden aan kredieten beheerde.
Vorcaro’s bank glimde vanbuiten, maar stonk vanbinnen. De bankier tuigde valse kredieten op en verkocht deze door aan de Braziliaanse staatsbank Banco de Brasília. Uiteindelijk probeerde Vorcaro de hele bank te verkopen aan de staatsbank, maar dat werd op het nippertje tegengehouden door de Braziliaanse Centrale Bank.
Toen het net zich sloot rond de bankier, probeerde hij met zijn privéjet het land te ontvluchten. Hij werd op het vliegveld van São Paulo gearresteerd op 17 november. Een dag later werd zijn bank geliquideerd. Daarna kwam hij onder voorwaarden vrij om in maart van dit jaar op last van het Hooggerechtshof opnieuw te worden gearresteerd.
Na zijn val bleek dat Vorcaro zaken had gedaan en contacten had onderhouden met tal van kopstukken uit de Braziliaanse politiek en rechtspraak, zoals de opperrechter Alexandre de Moraes en diens vrouw, oud-president Michel Temer en twee voormalige ministers uit eerdere termijnen van president Lula.
En, zo blijkt nu, ook met Jair Bolsonaro’s zoon en presidentskandidaat Flávio Bolsonaro. Diens pogingen om de schade te beperken, halen tot nog toe niets uit. Dat heeft de jonge Bolsonaro vooral aan zichzelf te wijten. De afgelopen maanden eiste hij meermaals op hoge toon uitleg over de fraudezaak en liet hij geen kans voorbijgaan om Lula het bankenschandaal aan te wrijven. ‘Banco Master is van Lula’, zei hij. ‘Rechts heeft geen banden met Vorcaro.’
Dinsdag zonk de presidentskandidaat nog dieper in zijn eigen moeras weg toen hij moest toegeven dat hij ook nog na de arrestatie van de ex-bankier een keer contact met hem had gezocht. In een nieuwe peiling verliest Bolsonaro deze week 7 procentpunt ten opzichte van Lula. In het parlement spreken inmiddels meerdere rechtse partijen hardop hun twijfels uit over de houdbaarheid van zijn kandidatuur.
Terwijl Bolsonaro junior in een eigen politieke thriller is beland, verscheen deze week de trailer van de film over zijn vader. In Dark Horse kruipt de Amerikaanse acteur Jim Caviezel in de huid van de radicaal-rechtse Jair Bolsonaro, die tijdens zijn verkiezingscampagne van 2018 wordt neergestoken, maar uiteindelijk de verkiezingen wint.
Het voorproefje toont een als actiefilm vermomde avondvullende propagandaspot. ‘Binnenkort in alle Braziliaanse bioscopen’, belooft Flávio Bolsonaro op zijn Instagram, ‘het verhaal van een echte held.’ De filmposters dreigen Braziliaanse kiezers vooralsnog vooral te herinneren aan de zoon van Bolsonaro en hoe die zaken deed met een fraudeur en daar vervolgens over loog.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant