Grote Europese olie- en gasconcerns raken in toenemende mate nerveus over een Europese verordening over methaanuitstoot die over een klein half jaar in werking treedt. De maatregel is bedoeld om de uitstoot van het sterke broeikasgas terug te dringen, maar dreigt de Europese energievoorziening te ontwrichten, stellen althans de fossiele energiebedrijven.
is economieredacteur voor de Volkskrant en sinds 2021 specialist op het gebied van de energietransitie.
Zes CEO’s van onder meer BP, Shell en TotalEnergies uitten begin april hun zorgen aan Commissievoorzitter Ursula von der Leyen in een brief, die in bezit is van de Volkskrant. Maar hun verzoek voor een gesprek ‘op hoog niveau’ bleef tot nu toe onbeantwoord.
Het probleem is in de kern eenvoudig: bij de winning van olie en gas komt methaan vrij, een broeikasgas dat tientallen malen krachtiger is dan CO2. Methaanlekkages dragen dus bij aan klimaatverandering en zijn relatief eenvoudig te voorkomen. Europa wil om deze reden dat energiebedrijven een sluitende administratie bijhouden over lekkages. Ook moeten zij zich inspannen om het ontsnappen van methaan te voorkomen.
Voor bedrijven die hun administratie niet op orde hebben, dreigen vanaf januari hoge boetes, tot mogelijk 20 procent van de omzet. Aanvankelijk golden de regels voor fossiele energie uit de EU, later zijn hier ook olie en gas uit niet-Europese landen aan toegevoegd.
Precies hier zit de pijn volgens de zes ondertekenaars van de brief die begin april is verstuurd. Zij stellen zich volledig te scharen achter het doel om methaanlekken terug te dringen. Maar, vindt de sector, veel niet-Europese olie- en gasproducenten hebben geen goede administratie. De import van deze fossiele brandstoffen vormt hierdoor na januari een groot risico.
De kans op boetes zijn zo groot dat bedrijven uit angst voor torenhoge boetes de import van olie en gas mogelijk zullen temperen, luidt de waarschuwing aan Brussel. Hiermee dreigt de nieuwe verordening volgens de ondertekenaars, onder wie Shell-topman Wael Sawan en BP-baas Meg O’Neill, ‘de veerkracht van het Europese energiesysteem te ondermijnen’.
De tijd begint te dringen, omdat de eerste leveringscontracten voor 2027 ‘binnenkort’ uitonderhandeld moeten worden. Het is volgens de CEO’s ‘cruciaal’ dat de dreigende boetes van tafel gaan. De Europese Commissie reageerde niet op vragen van de Volkskrant.
De Europese energiebazen vonden deze week de Amerikaanse energieminister Chris Wright en de Qatarese energieminister Saad al-Kaabi aan hun zijde. Beide ministers lieten zich al eerder kritisch uit over de nieuwe regels en stuurden Von der Leyen deze week ook een brief in vergelijkbare bewoordingen als de oliesector, meldde de Financial Times dinsdag.
Dat olie- en gasconcerns zich deze week roeren, is geen toeval: vrijdag komen de Europese energieministers bijeen in Luxemburg om onder meer de methaanverordening te bespreken.
Brussel heeft eerder al laten doorschemeren dat de regels soepel zullen worden toegepast en dat lidstaten de vrijheid krijgen om tot 2030 geen boetes op te leggen. Maar onder meer Tsjechië en Slowakije willen minstens drie jaar uitstel van invoering van de wet.
Hoe groot de problemen in januari echt worden, is onzeker. De leiders van de Europese olieconcerns baseren zich onder meer op een rapport van energieconsultancybureau Wood Mackenzie, dat in het slechtste geval voorziet dat onder meer de helft van de geïmporteerde vloeibaar aardgas (lng) wegvalt.
Eerder deze week verscheen echter een rapport van het adviesbureau Rystad Energy waarin juist staat dat de hoeveelheid aardgas die voldoet aan de strenge Europese emissieregels, drie keer zo groot is als de huidige Europese import. Er zijn volgens Rystad daarom geen aanwijzingen voor sterk stijgende prijzen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant