Home

Met nipte zege voor Keiko Fujimori maakt ook Peru een ruk naar rechts

Keiko Fujimori | aankomend president Peru Keiko Fujimori, dochter van voormalig dictator Alberto Fujimori, heeft nipt de verkiezingen in Peru gewonnen. Ze zal zijn erfenis levend willen houden, maar het land is sterk verdeeld. De steun van Trump heeft ze. Wie is de eerste vrouwelijke president van Peru?

Keiko Fujimori, winnaar van de Peruaanse presidentsverkiezingen, zwaait nadat ze haar stem heeft uitgebracht tijdens de tweede ronde op 7 juni. Haar overwinning is zeer nipt.

Op haar negentiende was Keiko Fujimori (51) de jongste ‘first lady’ ooit van Peru. Haar vader, de toenmalige president Alberto Fujimori, was pas gescheiden van haar moeder, en besloot dat zij als oudste dochter die ceremoniële rol maar op zich moest nemen. Nu, ruim dertig jaar en vier pogingen later, wordt ze zelf president. De nek-aan-nekrace bij de verkiezingen van 7 juni lijkt definitief te zijn beslecht in haar voordeel. Ondanks een nipte voorsprong van nog geen vijftigduizend stemmen kan Fujimori volgens de Peruaanse kiesraad niet meer worden ingehaald.

Fujimori wordt daarmee de eerste vrouwelijke president van Peru. Ze treedt in de voetsporen van haar dictatoriale vader en wil met een conservatief en hard rechts geluid orde scheppen in het politiek chaotische en versplinterde land. Wie is zij?

Keiko Sofia Fujimori Higuchi werd geboren in 1975 in Lima in een familie van Nikkei, de benaming voor Japanners en hun nazaten die buiten Japan wonen. Na Brazilië heeft Peru de grootste Japanse diaspora van Zuid-Amerika. Ze is vijftien wanneer haar vader Alberto Fujimori in 1990 tot president wordt gekozen. Twee jaar later pleegt hij een staatsgreep: hij ontbindt het parlement, stelt de grondwet buiten werking, sluit rechters en journalisten op en trekt met steun van het leger vrijwel alle macht naar zich toe.

In de jaren die volgen maakt hij zich schuldig aan mensrechtenschendingen zoals buitenrechtelijke executies en aan grootschalige corruptie. Tegelijkertijd boekt hij succes in de strijd tegen de extremistische maoïstische guerrillabeweging Lichtend Pad (Sendero Luminoso).

Opgesloten en gemarteld

Als Keiko’s moeder Susana Higuchi begin jaren negentig publiekelijk bekend maakt dat de regering en haar echtgenoot zich schuldig maken aan omvangrijke corruptie en geldverduistering, leidt dit tot een crisis. De zaak escaleert als Higuchi in het parlement verklaart dat ze in opdracht van haar echtgenoot lange tijd is opgesloten door de inlichtingendienst en gruwelijk is gemarteld. Er volgen juridische processen en een breuk in de familie, waarbij Keiko de kant van haar vader kiest. Als haar ouders uit elkaar gaan, wordt ze de belangrijkste protegee van haar machtige vader en vergezelt hem ceremonieel als ‘first lady’ op belangrijke momenten en tijdens buitenlandse reizen.

In die tijd komt ze zelf verschillende malen in opspraak, onder meer vanwege het verduisteren van geld en als ze besluit privé-vertrekken in het presidentieel paleis roze te laten verven. Critici zien hierin een kinderlijk besluit van iemand die te jong te veel macht krijgt.

Ze vertrekt voor haar studie naar de Verenigde Staten, maar keert terug naar Peru nadat haar vader in 2000 naar Japan vlucht nadat hij wordt beschuldigd van grootschalige corruptie.

Vanaf dan begint Keiko een eigen politieke carrière. Ze richt de partij Fuerza Popular op, bouwt haar leiderschap voort op de erfenis van haar vader en wordt het gezicht van diens rechts-populistische en autoritaire ideologie, het zogeheten Fujimorismo. Ze wekt zowel afkeer als bewondering op bij de Peruaanse bevolking.

Steekpenningen en doodseskaders

Als haar vader in 2005 Japan verlaat en naar Chili emigreert om vanuit daar te werken aan een politieke comeback in Peru, wordt hij gearresteerd door Interpol. Tussen 1990 en 2000 zou Fujimori miljoenen aan steekpenningen hebben aangenomen en doodseskaders opdracht hebben gegeven voor executies van tientallen Peruanen.

Keiko Fujimori zet nu alles op alles om president van Peru te worden, in de hoop dat ze zo haar vader kan redden van verdere vervolging. Dat lukt niet: Alberto Fujimori wordt veroordeeld tot 25 jaar gevangenisstraf, waarvan hij er uiteindelijk 16 uitzit. Zelf belandt Keiko Fujimori ook een aantal keren in de gevangenis voor corruptie en witwassen, onder meer voor haar betrokkenheid bij het grote corruptieschandaal rondom het Braziliaanse staatsoliebedrijf Petrobras.

Keiko Fujimori, dochter van voormalig president en dictator Alberto Fujimori, verlaat op 11 juni haar woning in Lima.

De invloed van haar vader, die in 2024 overlijdt, zorgt ervoor dat een deel van de bevolking haar blijft wantrouwen, waardoor ze de presidentsverkiezingen driemaal eerder (in 2011, 2016 en 2021) net niet wint.

Hoe haar invulling van het Fujimorismo er anno 2026 uit zal zien, zal nu moeten blijken. In haar verkiezingscampagne was ze duidelijk: ze wil zwaardere straffen en de strijd tegen de georganiseerde misdaad harder aanpakken. Na Colombia is Peru de grootste producent van cocaïne ter wereld. Met de verkiezing van Fujimori sluit Peru zich aan bij een reeks landen die de afgelopen jaren een ruk van links naar uiterst rechts maakten, zoals Ecuador, Chili, Argentinië, Bolivia en deze week ook Colombia. Al deze landen streven een intensieve samenwerking met de Amerikaanse president Trump na.

Maar Keiko Fujimori staat voor grote uitdagingen. In de afgelopen tien jaar heeft het land negen presidenten gehad, en de Peruaanse bevolking snakt naar politieke stabiliteit en rust. Tegelijkertijd heeft het Congres veel macht en is het sterk verdeeld – net als de bevolking. De marges zijn klein en de definitieve uitslag, die pas in juli geformaliseerd zal worden door de kiesraad, liet niet voor niets zo lang op zich wachten. Ook tot de helft van het land die niet voor haar koos, zal ze zich moeten verhouden.

Latijns-Amerika

Lees meer

Source: NRC

Previous

Next