De alcoholvrije borrelaar is meestal aangewezen op zoete drankjes, waarbij Koreaanse cheong op dit moment de wereld verovert. Liever nog drinkt Janneke Vreugdenhil zoute limo uit Catania.
Zomer maakt dorstig. De terrassen lonken. Het WK voetbal is in volle gang. Er zijn buurtfeesten, borrels op het werk, barbecues op de sportvereniging. Het lijkt wel of iedereen eind juni nog even iets gezelligs wil afspreken voordat de vakantie begint. Ik weet niet hoe uw agenda eruitziet, maar als ik zou willen zou ik de komende weken van borrel naar borrel kunnen rollen zonder ook maar een dag droog te hoeven staan. Alleen, wil ik dat ook?
Nou nee, niet meer. Waar ik vroeger drie glazen wijn per dag min of meer beschouwde als een universeel mensenrecht, vind ik het nu heel prettig om niet te drinken. Of niet altijd in elk geval. Daarbij heb ik, als alcoholvrij borrelaar, wel een handicap: ik houd absoluut niet van zoete drankjes. Voor mij dus geen mocktails, frisdrank of vruchtensap. Zelfs de minst zoete kombucha vind ik nog te zoet. En aangezien alcoholvrije wijn nog steeds zelden boven het niveau leuk-geprobeerd uitsteekt, blijven over alcoholvrij bier, water met prik en water zonder prik. Saaie boel dus.
Maar laat ik nu onlangs op Sicilië mijn ideale zomerdrankje hebben ontdekt: acqua seltz con limone e sale. Waar ik schrijf Sicilië, bedoel ik eigenlijk Catania, want deze zoute limo hoort net zozeer bij deze stad als de zwarte vulkaansteen waaruit de huizen zijn opgetrokken. De leukste plek om het te drinken zijn de typische, vierkante dan wel zeshoekige kioskjes die er op veel straathoeken en vrijwel ieder plein te vinden zijn; gebouwtjes waar precies één mens in past en waar je ondanks de poppenhuisafmetingen elke denkbare drank kunt bestellen.
Het gaat om een brouwsel van niks eigenlijk: citroensap, bruiswater, ijsblokjes en een snuf zout. Maar dat zout maakt het nu net zo briljant. Misschien bestelt u op een Frans terras weleens een citron pressé. Je krijgt dan een glas met uitgeperste citroen en ijsblokjes waaraan je zelf naar smaak suiker en water (plat of pétillante) mag toevoegen. Maar laat je die suiker weg, dan is je citron pressé vooral mondsamentrekkend zuur – ik spreek uit ervaring.
Ik had nooit gedacht dat het toevoegen van een snuf zout die zure smaak van citroenwater zo zou uitbalanceren, maar dat doet het echt, merkte ik in Catania. En inmiddels ben ik er dan ook compleet verslingerd aan.
Goed. Omdat ik heus weet dat ik een beetje een rare ben met mijn zoetedrankjeshaat, gaan we hier niet alleen die zoute limo maken, maar ook een zoete: cheong. Deze Koreaanse limonadesiroop is dankzij TikTok hard op weg de wereld te veroveren en krijgt ook in Nederland steeds meer bekendheid.
Eigenlijk is cheong (spreek uit: tsjong) meer een bereidingswijze dan een recept. Waar de limonadesiropen over het algemeen worden gemaakt door fruit en suiker te koken, komt aan cheong geen hitte te pas. In plaats daarvan wordt fruit, maar soms ook groente, kruiden en zelfs bloemen, eenvoudigweg gemengd met suiker en een aantal dagen tot wel drie maanden weggezet. In die tijd onttrekt de suiker vocht aan het fruit (of de groente etc.), lost op tot een siroop en ondergaat een lichte fermentatie. Daarna wordt de siroop gefilterd en mag soms nog wel tot een jaar verder rijpen.
De meest traditionele cheong wordt gemaakt van groene pruimen. Deze maesil-cheong geldt als belangrijk zoetmiddel in de keuken – vergelijkbaar met hoe wij honing gebruiken. Maar de mogelijkheden zijn eindeloos. Ik geef u een aantal suggesties, en dan laat ik het verder aan uw eigen fantasie over.
Per glas:
Doe de ijsblokjes in een glas en schenk er het citroensap over. Voeg een snuf zout toe – ik doe zelf net iets meer dan 1/8 tl – en schenk er de helft van het bruiswater op. De boel gaat nu flink schuimen. Wacht even tot het schuim wegtrekt en vul aan met de rest van het bruiswater. Roer om en serveer.
Voor aardbeien-munt cheong:
Voor venkel-citroen cheong:
Voor citroen-laurier cheong:
Voor perzik-limoen cheong:
Voor rabarber-vlierbloesem cheong:
Voor tomaat-basilicum cheong:
De procedure is ongeacht de ingrediënten steeds hetzelfde. Weeg het fruit en/of de groente en/of kruiden en/of bloemen en weeg een gelijke hoeveelheid suiker af. Meng alvast een handje suiker door het fruit (of de groente etc.) en strooi wat suiker op de bodem van een schone, gesteriliseerde glazen pot. Verdeel hier een deel van het fruit over. Bestrooi weer met suiker, en maak op deze manier een aantal lagen in de pot. Zorg dat de laatste een laag suiker is. Sluit de pot en laat 24 uur staan op een donkere plek, bij kamertemperatuur.
De volgende dag zal het fruit al veel vocht hebben losgelaten en de suiker deels zijn opgelost. Roer met een schone lepel om dit proces te bespoedigen. Sluit de pot weer en laat nog 2 etmalen staan. Roer de cheong in deze periode 2 keer per dag om. Daarbij zorgt het openmaken van de pot er meteen voor dat eventuele fermentatiegassen kunnen ontsnappen.
Als na 3 dagen alle suiker is opgelost, kunt u de cheong proeven. Is hij naar uw zin? Filter hem dan en bewaar de siroop in een gesteriliseerd flesje in de koelkast. Vindt u de smaak nog niet interessant genoeg? Laat de cheong nog wat langer staan op een donkere plek, bij kamertemperatuur, tot ongeveer 3 weken. Roer hem in die periode om de dag even om.
Hoe langer u de cheong laat staan, hoe meer hij zal fermenteren. Eenmaal gefilterd en in de koelkast stopt het fermentatieproces goeddeels. Het gezeefde fruit hoeft niet te worden weggegooid, maar kan bijvoorbeeld tot jam worden gekookt. De cheong kan gebruikt worden als aanmaaklimonade, maar ook in mock- en cocktails, in yoghurt of bijvoorbeeld in saladedressings.