De teeltoppervlakte van aardappelen is dit jaar met 8,4 procent gedaald naar bijna 150.000 hectare. Dat is de kleinste oppervlakte in veertien jaar. De daling hangt samen met de recordoogst van 2025, die ervoor zorgde dat de prijzen daalden.
Veel akkerbouwers besloten daarom dit jaar over te stappen op andere gewassen. Ook de oppervlakte van suikerbieten nam af. Die van zaaiuien daalde minder sterk. In plaats daarvan zijn akkerbouwers meer graan gaan telen. Dit blijkt uit voorlopige cijfers van de landbouwtelling 2026 van statistiekbureau CBS.
De oppervlakte van consumptieaardappelen is dit jaar met 70.200 hectare relatief laag. Het areaal, de oppervlakte van de landbouwgrond waarop een bepaald gewas wordt verbouwd, piekte een jaar eerder nog op 82.700 hectare. In 2025 werd 4,4 miljoen ton aardappelen geoogst, de grootste hoeveelheid sinds 2000.
Ook het areaal van zetmeelaardappelen is verder gedaald, met 4 procent naar 37.700 hectare. Het is in dertig jaar niet zo klein geweest. Zetmeelaardappelen worden geteeld om zetmeel uit te winnen. Dat wordt gebruikt in industriële toepassingen en als bind- of verdikkingsmiddel in voedingsmiddelen.
Inmiddels worden er meer pootaardappelen dan zetmeelaardappelen geteeld. Het areaal van pootaardappelen is met 42.100 hectare iets toegenomen (0,8 procent). Pootaardappelen worden geteeld als uitgangsmateriaal om nieuwe aardappelen van te kweken.
Volgens Thijs Geijer, sectoreconoom bij ING, komt dat doordat de aardappeloogst het afgelopen jaar zó groot was dat boeren en andere verwerkers nog steeds moeite hebben de voorraden in de loods te verkopen. "Als er zo veel aardappels over zijn, is het verstandig dit seizoen minder aardappels te planten. Met een overschot verdien je daar namelijk niks aan."
Wat ook meespeelt is dat boeren gewassen roteren. Het kan dus ook zijn dat een jaar vol aardappels nu een ander gewas aan de beurt is. En door de lage aardappelprijzen van het afgelopen seizoen is het minder aantrekkelijk geworden om op dezelfde grote oppervlakte aardappelen te verbouwen. Veel akkerbouwers kiezen daarom dit jaar voor andere gewassen, zoals graan.
Dat blijkt ook uit de cijfers: als alternatief voor de afgenomen teelt van aardappelen, uien en suikerbieten staat er in 2026 meer graan op het land. Met name het areaal van gerst is toegenomen, met 28,1 procent naar bijna 45.000 hectare.
De teelt van zowel wintergerst als van zomergerst is toegenomen. De laatste jaren kiezen akkerbouwers steeds vaker voor wintergerst. Terwijl in 2000 nog 7,7 procent van alle gerst in het najaar werd gezaaid, is dat in 2026 toegenomen tot 41,7 procent. Wintergerst wordt in het najaar gezaaid en het jaar erop geoogst. Zomergerst wordt in het voorjaar gezaaid en hetzelfde jaar geoogst. Het tarweareaal is met 2 procent gegroeid naar 114.000 hectare.
Het areaal van zaaiuien is met 1,1 procent gedaald naar 32.600 hectare. Deze afname hangt samen met een daling van rode zaaiuien (-14,7 procent). Het areaal van gele zaaiuien steeg met 2,1 procent. Het areaal van gele zaaiuien bereikte in 2024 een record van 27.400 hectare. In 2026 bleef dat ongeveer gelijk op 27.200 hectare.
Voor tweedejaars poot-en plantuien geldt dat het areaal met bijna 7.000 hectare niet eerder zo groot is geweest. Deze soort wordt het eerste jaar opgekweekt en geoogst. In het voorjaar van het tweede jaar worden ze opnieuw uitgezet. Doordat de plant zich al heeft kunnen ontwikkelen, kan deze het tweede jaar eerder worden geoogst.
Het gebied waar suikerbieten worden verbouwd is met 70.100 hectare 11,9 procent kleiner dan een jaar eerder. In 2026 moeten er minder suikerbieten worden geproduceerd vanwege Europese marktoverschotten.
Source: Nu.nl economisch