Drugsbeleid festivals
Dit is het dagelijkse commentaar van NRC. Het bevatmeningen, interpretaties en keuzes. Ze worden geschreven door een groepredacteuren, geselecteerd door de hoofdredacteur. In de commentaren laat NRC zien waar het voor staat. Commentaren bieden de lezer eenhandvat, een invalshoek, het is ‘eerste hulp’ bij het nieuws van de dag.
Jonge festivalbezoekers die met drugs worden betrapt en niet door de politie worden beboet, maar door een privaat beveiligingsbedrijf, ThinkTwice. Deze dubieuze praktijk werd afgelopen weekend onthuld in een onderzoeksartikel in NRC, waarin de auteur de gang van zaken in de festivalwereld „een proeftuin van private ordehandhaving” noemt. Uit het artikel blijkt dat deze pragmatische ‘oplossing’ voor het opsporen van drugs door veel betrokkenen wordt gesteund: de politie hoeft minder capaciteit naar festivals te sturen, gemeenten vinden het vooral belangrijk dat het zerotolerancebeleid rond drugs in stand blijft en festivalorganisatoren zijn stiekem blij dat een complexe handhavingstaak is uitbesteed.
De opmars van bedrijven als ThinkTwice in de ordehandhaving roept zeer serieuze en principiële vragen op. Uit het NRC-artikel blijkt dat festivalbezoekers die betrapt zijn op verboden drugsbezit, zonder veel tijd om na te denken en zonder juridische bijstand, het dringende advies krijgen een boete aan ThinkTwice te betalen. Hen wordt verteld dat zij bij doorverwijzing naar de politie direct een strafblad zouden krijgen, wat helemaal niet zeker is omdat het OM het bezit van kleine gebruikershoeveelheden drugs bijna nooit vervolgt. De boetes van ThinkTwice kunnen op onduidelijke gronden oplopen tot honderden euro’s, wat het beboeten van zoveel mogelijk festivalgangers tot een onwenselijk commercieel verdienmodel maakt.
Het privaat uitbesteden van deze boetes is vanuit rechtsstatelijk perspectief sowieso problematisch. Ook roept het feit dat veel oud-politieagenten werken bij bedrijven als ThinkTwice vragen op over mogelijke belangenverstrengeling.
Dat gemeenten en de politie zelf blij zijn met bedrijven als ThinkTwice is vanuit de inzet van politiecapaciteit nog wel te begrijpen. De politie is in heel Nederland zwaar overbelast. Het groot aantal evenementen en festivals speelt daarbij een rol, naast bijvoorbeeld het toegenomen aantal demonstraties en de massale inzet bij voetbalwedstrijden. Dat agenten dan minder tijd kwijt zijn aan evenementen en meer tijd hebben om in de wijk te zijn is in principe positief, al is het uitbesteden van een fundamentele overheidstaak – het handhaven van de openbare orde en veiligheid – een principieel verkeerde afslag om te nemen.
Een debat dat boven deze problematiek hangt en door de politiek nog te veel wordt ontweken, is hoe houdbaar het zerotolerancebeleid rond drugs überhaupt nog is. Het actief opsporen en beboeten van drugsgebruik op festivals is een bewuste politieke keuze die veel handhaving vraagt en vanuit preventief oogpunt niet logisch is. Zoals uit het NRC-artikel blijkt, kan het criminaliseren van individueel gebruik tot onveilige situaties leiden, bijvoorbeeld als gebruikers niet naar de eerste hulp durven gaan. Bovendien is het geven van goede voorlichting over veilig drugsgebruik op festivals, zoals nu ook gebeurt, bewezen effectief om excessen en problemen te voorkomen.
De zerotoleranceaanpak van drugs op festivals lijkt zijn langste tijd te hebben gehad als de overheid voor de handhaving ervan afhankelijk moet worden van private bedrijven. Beter is dan om een serieus maatschappelijk debat te voeren over regulering van weinig verslavende partydrugs als xtc, als dat de volksgezondheid ten goede komt en drugscriminelen, net als bij het wietexperiment nu, de wind uit de zeilen neemt.
Source: NRC