Huiseigenaren die hun woning willen verduurzamen, moeten vanaf 1 juli mogelijk langer wachten als zij daarvoor een zwaardere stroomaansluiting nodig hebben. Maatschappelijke belangen krijgen vanaf die datum voorrang. Daardoor kunnen plannen voor bijvoorbeeld een warmtepomp, laadpaal of elektrisch koken vertraging oplopen.
Door nieuwe regels voor het volle stroomnet krijgen maatschappelijke projecten, zoals scholen en ziekenhuizen, voorrang ten opzichte van andere plannen. Tot nu toe hielden netbeheerders in gebieden met netcongestie nog capaciteit vrij voor kleinverbruikers, zoals huishoudens en kleine bedrijven. Daardoor kregen zij vaak nog automatisch ruimte op het net, terwijl grote bedrijven en instellingen op een wachtlijst stonden.
Vanaf 1 juli komen aanvragen voor kleine én grote aansluitingen in gebieden met een vol stroomnet op één wachtlijst. De volgorde wordt niet meer alleen bepaald door wie zich het eerst meldt, maar ook door het maatschappelijk belang van de aanvraag. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft vastgesteld hoe netbeheerders moeten bepalen wie voorrang krijgt.
Projecten die het stroomnet ontlasten, krijgen de hoogste prioriteit. Dat kan bijvoorbeeld gaan om een batterij of ander systeem dat stroom opslaat op momenten dat het net minder zwaar wordt gebruikt en die stroom teruglevert of het verbruik vermindert op piekmomenten. Daarna volgen onder meer veiligheidsdiensten, ziekenhuizen, scholen, openbaar vervoer, telecom en woningbouw.
De nieuwe regels zorgen niet voor meer ruimte op het stroomnet. Ze bepalen alleen wie als eerste aan de beurt is zodra er capaciteit vrijkomt. "Daardoor kunnen aanvragen voor een zwaardere aansluiting door huishoudens na 1 juli te maken krijgen met een langere doorlooptijd", meldt Netbeheer Nederland.
Voor huishoudens die geen nieuwe of zwaardere aansluiting nodig hebben, verandert er niets. Maar wie zijn woning verder wil elektrificeren, kan wel tegen problemen aanlopen. Sommige aanpassingen vragen om een zwaardere elektriciteitsaansluiting.
"Voor veel huiseigenaren betekent dit dat een zwaardere stroomaansluiting niet meer vanzelfsprekend is", zegt Vereniging Eigen Huis. Volgens de vereniging kunnen wachttijden oplopen van maanden tot in sommige gevallen jaren. Daardoor kunnen plannen voor verduurzaming of verbouwingen stilvallen.
Dat voelt volgens de vereniging "wrang en tegenstrijdig". Huiseigenaren worden gestimuleerd om van het gas af te gaan, maar kunnen niet altijd zeker zijn dat het stroomnet dat aankan. "Je neemt geen warmtepomp als je niet weet wanneer je die kunt gebruiken", stelt de belangenvereniging voor woningeigenaren.
Hoe groot de gevolgen zijn, verschilt per regio. Huishoudens in het verzorgingsgebied van Liander die voor hun plannen een nieuwe of zwaardere aansluiting nodig hebben, worden afhankelijk van de ruimte die beschikbaar is op het net, meldt de netbeheerder.
Enexis ziet in zeven netdelen op korte termijn geen extra ruimte uit de eerdere reserveringen voor kleinverbruikers. Het gaat om delen rond Eindhoven West, Helmond Zuid, Den Bosch Noord, Oss, Tilburg Noord en Uden. Nieuwe of zwaardere aansluitingen zijn daar voorlopig alleen mogelijk als het net wordt uitgebreid of als er ruimte ontstaat door flexibel stroomgebruik.
Ook in delen van Utrecht is de situatie extra krap. Voor het gebied rond Utrecht, Woerden, De Ronde Venen, Zeist en Houten geldt volgens netbeheerder Stedin vanaf 1 juli tijdelijk een pauze voor aanvragen van bedrijven en huishoudens voor nieuw of extra stroomverbruik. De netbeheerder zegt dat dit nodig is om het stroomnet veilig te houden.
Dat er keuzes gemaakt moeten worden voor bijvoorbeeld zorg en veiligheid begrijpt Vereniging Eigen Huis. Maar huiseigenaren mogen volgens de vereniging niet de dupe worden van onduidelijke regels of lange wachttijden. De organisatie wil meer transparantie over wachtrijen, doorlooptijden en wat nog mogelijk is zonder zwaardere aansluiting.
Kleinere woningen en goed geïsoleerde woningen kunnen volgens brancheorganisatie Techniek Nederland overigens in veel gevallen zonder verzwaarde aansluiting overstappen op een volledig elektrische warmtepomp en elektrisch koken. In sommige situaties is wel slimme sturing nodig en extra aandacht voor isolatie en ventilatie.
Een laadpunt voor een elektrische auto is volgens de brancheorganisatie op een lichte standaardaansluiting meestal niet mogelijk. Een iets zwaardere aansluiting, die veel woningen al hebben of kunnen aanvragen, is in vrijwel alle woningen voldoende voor een volledig elektrische warmtepomp.
Ook een laadpunt voor de auto kan volgens Techniek Nederland met zo'n zwaardere aansluiting mogelijk zijn. Dan moet er wel een systeem worden gebruikt dat het beschikbare vermogen slim verdeelt over de verschillende apparaten in huis.
Source: Nu.nl economisch