In de Ketikoti-uitzending van Omroep Zwart, hoopt Akwasi woensdagavond een groot publiek aan te spreken. Het ultieme doel: dat 30 juni en 1 juli dezelfde status krijgen als 4 en 5 mei, met een dag om te herdenken en een dag om te vieren.
is media- en cultuurverslaggever van de Volkskrant.
‘Pas als ik boos word, zie je mij. Pas als ik schreeuw, hoor je mij. Hoor je me nu?’ Akwasi Owusu Ansah staat in pak en das voor de deur van een grachtenpand en kijkt in de camera. Een koor zwelt aan als hij verder praat: ‘Voor iedereen die deze geschiedenis al generaties draagt: ik zie jullie. Voor iedereen die haar pas vandaag echt hoort: leen mij je oren.’
Deze woorden zijn het begin van de speech die Akwasi (rapper, dichter, omroepdirecteur van Omroep Zwart) woensdagavond zal uitspreken in de speciale uitzending van Omroep Zwart ter ere van Ketikoti (‘ketenen verbroken’), de herdenking van de afschaffing van de slavernij in Suriname en het Caribisch Koninkrijk.
In het programma, getiteld Reis door Nederland, rijden presentatoren Sosha Duysker en Angela Groothuizen in een Volkswagenbusje door Nederland, van Middelburg naar Amsterdam, Breda en Zoetermeer, op zoek naar uiteenlopende verhalen over het slavernijverleden. Aan het eind worden de slotwoorden van Akwasi aangekondigd als de jaarlijkse Ketikoti-speech, die ‘stem geeft aan een gedeeld verleden en de veerkracht van de voorouders eert’.
De speech, eerder uitgesproken door dichter Gershwin Bonevacia en actrice Gerda Havertong, moet volgens Akwasi een jaarlijks terugkerend element worden van Ketikoti. Hij zal die woensdag ook uitspreken op de openingsdag van het Homelanding-festival in Amsterdam, dat in het teken staat van de herdenking en viering van de afschaffing van de slavernij.
Halverwege de speech komt Akwasi tot de kern: ‘Waarom is 5 mei een nationale feestdag en moet 1 juli nog steeds solliciteren naar erkenning?’
Hij zegt daarover aan de telefoon: ‘In iedere provincie is op 1 juli een Ketikoti-viering, er zijn meer dan 130 evenementen door het hele land. We zetten duidelijk stappen richting een nationale feestdag. Die gaat er komen, dat is onvermijdelijk. De overheid is altijd iets trager dan de burger, maar de beweging is niet meer te stoppen. We moeten erheen dat mensen zich niet meer ziek hoeven te melden of hoeven te spijbelen.’
Het ultieme doel: dat 30 juni en 1 juli dezelfde status krijgen als 4 en 5 mei, met een dag om te herdenken en een dag om te vieren. ‘Ik ben oprecht nieuwsgierig, waarom Ketikoti die erkenning nog niet heeft. Het voelt als een soort wedstrijd. Maar wie bepaalt welke vrijheid prioriteit moet krijgen? Die vragen heb ik, en ik denk dat ik daar niet alleen in ben.’
Met zijn speech, die ook iets wegheeft van een spokenwordgedicht, hoopt hij daarom een groot publiek aan te spreken: Nederlanders die allang weten van Ketikoti, maar ook mensen die nog Kéti Kóti zeggen (de juiste uitspraak is kittikotti, red.) en die er voor het eerst van horen. Akwasi: ‘Het is op NPO 2 te zien woensdagavond, dus ik richt me ook op de 65-plussers onder onze kijkers. Online bereiken we ook degenen die het al jaren snappen.’
Volgend jaar geeft Akwasi het estafettestokje door, want: ‘Ieder jaar moet iemand de eer en de kans krijgen te praten over de toekomst van Nederland en de doorwerking van het koloniaal verleden.’ Het is nog niet duidelijk wie volgend jaar de speech zal geven, maar Akwasi heeft wel een persoonlijke favoriet. ‘Ik nomineer rapper Sef, die een en ander heeft meegemaakt dit jaar met 4 en 5 mei. Hij zou ambassadeur zijn voor Bevrijdingsdag, maar mocht niet optreden omdat hij ergens voor staat. Daarom willen wij hem die kans wel geven.’
Keti Koti: Reis door Nederland, 1 juli om 19.00 uur op NPO 2.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant