Internationale belangenorganisaties hebben namens 27 uitgezette migranten een klacht ingediend tegen Ghana bij het hoogste gerechtshof van West-Afrika. De Amerikanen zouden migranten die niet mogen worden uitgezet via Ghana toch terugsturen naar hun land van herkomst.
Ghana sloot vorig jaar, net als zeven andere Afrikaanse landen, een overeenkomst met president Donald Trump. Die behelst dat Ghana migranten overneemt van de Verenigde Staten, ook als zij niet in Ghana geboren zijn.
Volgens mensenrechtenorganisatie American Immigration Council kunnen de VS op deze manier mensen uitzetten die onder Amerikaanse wet bescherming hebben tegen deportatie. Die geldt wanneer een rechter oordeelt dat terugkeer naar het land van herkomst te gevaarlijk is. Ghana geldt dan als ‘veilige tussenoptie’. Daarnaast moet het beleid een afschrikkende werking hebben op nieuwe migranten, omdat ze mogelijk naar een vreemd land kunnen worden uitgezet.
De 27 migranten namens wie de aanklacht wordt ingediend, hadden vanwege een gevaarlijke situatie in hun land van herkomst inderdaad juridische bescherming tegen uitzetting gekregen van de rechter. Vervolgens werden ze uitgezet naar Ghana, dat de migranten weer uitzette naar hun land van herkomst – in sommige gevallen al binnen een paar uur.
De coalitie van aanklagers, onder leiding van een Ghanees advocatenkantoor, meldt dat geen van de 27 migranten op dit moment nog in Ghana verblijft. De meesten houden zich schuil in hun geboorteland of zijn vanuit daar opnieuw gevlucht.
De rechtszaak moet een waarschuwing zijn voor andere Afrikaanse landen die meewerken aan Trumps zogenoemde ‘derde-landen’-beleid, zegt mensenrechtenadvocaat Beatrice Njeri tegen persbureau Reuters.
In een jaar tijd bracht de VS naar schatting zestig mensen naar Ghana. Allen hadden een West-Afrikaanse nationaliteit – een vereiste van de Ghanese president John Mahama toen hij de deal sloot met Trump. Die landen zijn namelijk aangesloten bij Ecowas, het regionale samenwerkingsverband van West-Afrika. Paspoorthouders van deze landen kunnen zonder visum naar Ghana reizen en vrij bewegen binnen de vijftien lidstaten, vergelijkbaar met hoe dit werkt binnen de Europese Unie.
West-Afrikaanse migranten via Ghana doorsturen naar hun land van herkomst is misbruik van het principe van vrij verkeer van personen, aldus de aanklagers. ‘De zaak kan een belangrijk internationaal precedent scheppen: dat het vrijeverkeerprincipe van Ecowas niet mag dienen om Amerikaanse schendingen van het recht te verdoezelen,’ stelt Ian M. Kysel, een bij de zaak betrokken hoogleraar aan Cornell Law School, tegenover nieuwsplatform Africa Report.
Het strenge migratiebeleid van de regering-Trump zou sinds zijn aantreden al tot 19 duizend uitzettingen vanuit de VS naar een derde land hebben geleid. In veel gevallen pakt de Amerikaanse immigratiedienst ICE de migranten op tijdens een asielaanvraag of een lopende rechtszaak. Ze deporteren hen vervolgens naar een willekeurig land, zoals El Salvador of Zuid-Soedan. Daar belanden ze dikwijls in gevangenissen of detentiecentra, zonder juridische bijstand of kennis van de taal.
De afspraken tussen de regering-Trump en de betrokken landen worden doorgaans achter gesloten deuren beklonken, maar in sommige gevallen is duidelijk dat een land miljoenen dollars krijgt voor een samenwerking. Kort na het sluiten van de overeenkomst hief de VS bovendien de visumbeperkingen voor Ghanese burgers op.
De klagers hopen dat de zaak meer inzicht geeft in de details van de overeenkomst. Ze eisen daarnaast minstens 100 duizend dollar schadevergoeding per persoon en willen dat Ghana onmiddellijk stopt met het opnemen van migranten.
Het omstreden migratieplan van de VS leidde al eerder tot juridische procedures in Afrika. Begin juni spanden mensenrechtenadvocaten ook een zaak aan tegen Equatoriaal-Guinea bij de Afrikaanse Commissie voor de Rechten van de Mens.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant