Wat zijn dit voor vragen? Zeven dilemma’s voor de markante voormalige Telstar-directeur Pieter de Waard, die Het mirakel van IJmuiden schreef, over de promotie van de cultclub naar de eredivisie. ‘Bij water krijg ik baarmoederlijke rust.’
is sportverslaggever voor de Volkskrant en schrijft vooral over schaatsen, zwemmen en tennis.
Schroever of kelner?
‘Nadat ik in 2023 was gestopt als voorzitter bij Telstar, nam ik eerst negen maanden een sabbatical. Ik ben een stranddier. Bij de eerste zonnige dag pak ik de fiets naar Zandvoort. Ik dacht: goh, hoe zou het zijn om bij een strandtent te werken? Het is een ontzettend zwaar vak, weet ik nu. Ik heb geen hekel aan werken, maar als man van een zekere leeftijd krijg je het sneller in je rug.
‘Werken bij een bouwmarkt was ook altijd een droom. Ik ben fervent doe-het-zelver. Als ik in een bouwmarkt loop, word ik dolgelukkig. Inmiddels werk ik in een bouwmarkt voor professionals. Ik vind dat prachtig. Al die machines, al dat staal, de mensen aan de balie.
‘Het is een verademing om werknemer te zijn en te worden aangestuurd, zonder verantwoordelijkheden voor anderen. Mij zijn zeventien seizoenen bij Telstar gegund. 80 procent van de tijd was geweldig leuk. 20 procent ervaarde ik als druk, ook aan den lijve. Ik ben er twee keer acht weken uit geweest. Dat is niet omdat het je niks doet.’
Schroever of schrijver?
‘Ik noem Willem (Vissers, voetbaljournalist met wie hij het boek Het mirakel van IJmuiden schreef, red.) en mezelf de schroever en de schrijver. Hij is de schrijver. Ik vind dat er een schrijver in mij zit, maar Jiska, mijn vrouw, heeft zich nog nooit positief over mijn schrijfstijl uitgelaten. Zij werkt onder andere als hoofdredacteur bij opinieblad Forum van VNO-NCW. Zij zegt vaak: kan het wat minder frivool? Ik vind dat leuk. Cadans in een zin krijgen, alliteratie, beeldspraak, bombastisch; dingen groter maken dan ze zijn.
‘Het mirakel van IJmuiden; omdat wat er gepresteerd is, niet kan. Maar het is toch gebeurd. De puzzelstukjes vielen op het juiste moment in elkaar.’ Alsof hij een criticaster nabootst: ‘Gaat-ie weg als directeur, lukt het, die eredivisie.’
‘Maar zo heeft het moeten zijn en dat is goed zo. De club is in goede handen.’
Oorbellen of cowboylaarzen?
‘Ik heb meer schoenen dan mijn vrouw. Schoenen zijn de basis, daar begint alles mee. Als de basis goed is, volgt de rest. Ik vind het leuk om uitgesproken kleding te dragen. Ik heb een periode gehad dat ik van die hoogglanszwarte smokingschoenen droeg, onder alles.
‘Maar ik kies de oorbellen. Die zijn meer een fuck you, van’ – hij begint vol zelfspot te lachen, wat gedurende het gesprek nog vaak zal gebeuren – ‘ze mogen er zijn. Mijn oren wijken. In mijn tienerjaren sliep ik ’s nachts jarenlang met elastiek om mijn oren. Hielp niet.
‘Toen ik jong was, zag ik mijn eigen schoonheid niet. Als ik nu naar jeugdfoto’s kijk, denk ik: wat een pittig gozertje, wat een knap koppie. Dat had ik vroeger niet door. Ik had die oren, lang, sluik, steil haar, en ik kreeg pas een groeispurt rond mijn 15de; ik vond mezelf altijd een klein, onooglijk jongetje. Dat zag ik al snel bevestigd in reacties die waarschijnlijk helemaal niet zo waren, maar zo ervaarde ik dat.
‘In mijn early twenties werd het anders. Als je ouder wordt, komt de volwassenheid. Dan wordt alles makkelijker. Al heb ik chronisch behoefte aan applaus, en naarmate ik ouder werd, kreeg ik meer applaus. Vertrouwen heeft uiteindelijk allemaal met zelfexpressie te maken, met durven zijn wie je bent. Mensen vinden het raar dat een man van 66 twee oorbelletjes in heeft. Ik vind raar leuk.’
Rotterdam of IJmuiden?
‘Ik ben in IJmuiden geboren, maar in Rotterdam ga ik wonen. We verhuizen over twee jaar naar de Maashaven. Rotterdam is IJmuiden in het groot, een wereldstad. Mijn vrouw en ik houden van architectuur, van musea, theater en goede films. En er is water.
‘Als ik water zie, of op water ben, gebeurt er iets met mij. Ik kan het niet definiëren. Ik geloof niet in vorige levens, maar als ik daar wel in zou geloven, denk ik dat het daar iets mee te maken heeft. Bij water krijg ik baarmoederlijke rust.
‘Nu we het erover hebben, krijg ik helemaal kippenvel. Midden dertig was ik, in therapie bij een geweldige therapeut. Zij zei: wat zou je nog willen doen dat je eigenlijk niet durft? Ik zei: ik zou nog zo graag eens bij mijn moeder op schoot willen zitten. Nou, zegt ze, dat zou je moeder geweldig vinden. Ik heb de stoute schoenen aangetrokken en het aan mijn moeder gevraagd. Ze vond het geweldig. De rust die ik dáár voelde, is het. Baarmoederlijke rust.’
Truus of Louis van Gaal?
‘Truus is een heel warme, enthousiaste vrouw. Louis is ook warm, maar in het openbaar verstopt hij dat. Louis is in 1978 speler van Telstar geweest, samen met hem zijn we gedegradeerd.
‘Toen de club vijftig jaar bestond, hebben we Louis gestrikt voor een presentatie. Later die avond zou ik Louis bedanken, dat deed ik middels een roast – nog te vinden op YouTube. Louis kende mijn vader uit de midden jaren tachtig, toen die KNVB-bestuurslid betaald voetbal was. Na afloop van mijn roast zei Louis: ongelofelijk dat jij een zoon van Jos de Waard bent, dat is zo’n heer. Toen kregen we een band.
‘In de covidperiode wilden we extra maatschappelijk relevante acties opzetten, zoals Telstar tegen Jong AZ. Toen hebben we Truus een brief geschreven: ‘Beste Truus, zou Louis niet één wedstrijd voor ons willen coachen?’ Ze zegden toe. Twee maanden later werd hij bondscoach en moest onze wedstrijd nog komen, maar ze hebben het gewoon gedaan. Achteraf bleek hij nog ziek ook. Hij leed aan een agressieve vorm van prostaatkanker.
‘Er zijn natuurlijk veel bijzondere mensen, laten we dat vooropstellen. Maar in hun hoedanigheid, met hun achtergrond, was wat ze deden extra geweldig. Er kwam van alles samen: een uniek project, hun zwak voor de club, de relatie met Leo Driessen: onvolprezen Telstart-groupie, die nog met Louis op dezelfde school heeft gewerkt, het oude contact met mijn vader.
‘Nu is er nog heel incidenteel contact. Eens per jaar stuur ik Truus een appje, of zij mij. Meestal over Telstar.’
63 of 76?
‘Beide mijn geluksgetallen. 1963 is het oprichtingsjaar van Telstar. Dat hebben we gecultiveerd. Het mooiste vind ik dat we in het stadion, als de 63 op het scorebord verschijnt – wat eigenlijk de 64ste minuut is – met z’n allen gaan staan klappen.
‘Nadat ik na zeventien jaar was gestopt als algemeen directeur, kwam ik na een jaar weer bij Telstar. Ik haalde een frietje bij de frietkar, dan krijg je zo’n nummertje, zoals bij de Chinees: 63. Dat is toch bizar? Daar had ik al het gevoel: dit kan een heel bijzonder seizoen worden. Slaat nergens op, is wel gebeurd. Telstar promoveerde in 2025 naar de eredivisie. Dat nummertje zit nog steeds in mijn portemonnee.
‘Maar 76 is al mijn leven lang mijn eigen nummer. We woonden ooit op 276, daar was ik heel gelukkig. In ons telefoonnummer zat 76, ik werkte jarenlang voor een Amerikaanse oliemaatschappij: Union 76. Als ik met iets bezig ben en ik zie nummer 76 langskomen, weet ik dat het goed zit.
‘Ik denk dat die getallen me houvast geven. Het is hetzelfde als geloven in hogere machten. Maar ik ben een agnost, dus ik heb meer met cijfers.’
Aantreden als bondsvoorzitter of optreden als comedian?
‘Avond aan avond volle zalen trekken: dat is denk ik het mooiste dat er is. Op mijn bucketlist stonden vier functies: op het strand en in een bouwmarkt werken, cabaretier worden en bondsvoorzitter.
‘Meestal kies ik voor geluk in plaats van voor gelijk. In ons boek gaat een stuk over het bondsvoorzitterschap. Over 2019, toen ik solliciteerde op die functie. Dit onderwerp is een dissonant. Ik doe er alles aan om te bewijzen dat ik gelijk heb.
‘Ik vind dat ik de bagage heb om die 1,2 miljoen leden te verstaan. Ik denk dat ik, een gewone boerenlul die op een fatsoenlijke manier leiding heeft gegeven aan een betaaldvoetbalorganisatie en die van de hoed en de rand weet, iets mooiers van de bond kan maken. Ik zou er graag voor zorgen dat leden vinden en voelen dat de bond van hen is. Nu is het een object waartegenaan geschopt wordt.
‘Ik kan er zo verdrietig van worden dat het niet is gebeurd. Dat is niet verstandig om te zeggen. Eigenlijk moet je jezelf niet zo bloot geven, je schouders ophalen en, plat gezegd, denken: sterf met je zootje, ik ben te goed voor jullie. Ik heb er twee van mijn bucketlist kunnen afstrepen, maar dat bondvoorzitterschap gaat niet meer gebeuren. Er is nog maar een heel klein vlammetje hoop over.
‘Als we in Rotterdam wonen, wil ik overigens wat anders gaan doen: werken als ontbijtsteward op de SS Rotterdam. Op 50 meter van waar wij komen te wonen.’
Pieter de Waard en Willem Vissers: Het mirakel van IJmuiden. Volt; 288 pagina’s; € 19,63. Verschijnt 10 juli.
1960 geboren in IJmuiden
2006begonnen als algemeen directeur voetbalclub Telstar
2019 tweede bij verkiezing best geklede man (uiteindelijk gewonnen door Splinter Chabot)
2019 kandidaatstelling voorzitterschap KNVB
2019deelname De slimste mens
2021 organiseerde loterij met als hoofdprijs assistentschap Louis van Gaal
2022optreden in documentaire Tussen vis en staal
2023gestopt als algemeen directeur bij Telstar
2023werkzaam als ‘runner’ bij strandpaviljoen Zeezicht IJmuiden
2024Ridder in de orde van Oranje-Nassau
2024baliemedewerker ijzerhandelaar H. van den Boogaard
2026lancering boek Het mirakel van IJmuiden, geschreven met Willem Vissers
Pieter de Waard is getrouwd en woont in Haarlem.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant