Madonna keert op haar nieuwe album terug naar de dansvloer van de New Yorkse clubs waar haar succesverhaal begon. Waarom ze op Confessions II juist de láte jaren tachtig muzikaal omarmt, is een raadsel. Maar het werkt.
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek en jazz.
Een nieuwe Madonna. Is dat nog iets om naar uit te kijken? De inmiddels 67-jarige popster is creatief al jaren aan het zwalken. Haar laatste drie albums, MDNA (2012), Rebel Heart (2015) en Madame X (2019), deden steeds minder. Critici bewonderden wel haar vernieuwingsdrang, die resulteerde in niet al te gelukkige pogingen om uiteenlopende genres als trap-hiphop en fado’s te combineren, maar het grote publiek verloor langzaam interesse in de Queen of Pop, zoals ze sinds de jaren tachtig werd genoemd.
Maar vergeet haar vorige albums. Vergeet dat rampzalige optreden in Tel Aviv tijdens het Eurovisie Songfestival van 2019. Laat ook Madonna & Graham, het weinig onthullende tv-interview van de BBC dat vanavond op NPO 3 wordt uitgezonden, gerust aan u voorbijgaan. En luister naar Confessions II, het beste album dat Madonna maakte sinds Ray Of Light uit 1998.
Het album is een vervolg op het 21 jaar geleden verschenen Confessions On A Dancefloor, een van haar meest succesvolle platen, waarop de zangeres haar liefde voor disco en dance etaleerde. Het succes van die plaat mag voor een groot deel op het conto van de Britse producer Stuart Price worden geschreven. Zijn mix van disco- en housebeats uit de jaren zeventig en tachtig leverde Madonna met Hung Up een van haar grote hits op, dankzij handig gebruik van een sample uit ABBA’s Gimme! Gimme! Gimme! (A Man After Midnight).
Het idee om voor haar nieuwe album terug te keren naar de dansvloer die ze destijds geleden zo bejubelde, zal rond haar succesvolle Celebration Tour van 2023/2024 zijn ontstaan. Voor die concertreeks (waarin Madonna ook Nederland aandeed en het publiek uren liet wachten) zocht ze voor het eerst weer contact met Price. Zijn mix van de backingtracks van veertig Madonna-nummers was de basis van ieder optreden. De recensies waren lyrisch, dus waarom de samenwerking niet voortzetten?
In de Londense studio van Price werkten ze samen aan wat gerust de artistieke comeback van Madonna mag heten. Het idee achter Confessions II is even simpel als doeltreffend: Madonna keert niet alleen muzikaal, maar ook tekstueel terug naar de dansvloer in de New Yorkse clubs waar haar succesverhaal begon.
Sleutelnummer op het album is Danceteria, vernoemd naar de New Yorkse discotheek die Madonna begin jaren tachtig frequenteerde. Ze stond op de dansvloer met kunstenaar Jean-Michel Basquiat, Chic-legende Nile Rodgers en muzikant David Byrne, die ze allemaal in het nummer voorbij laat komen.
Net als dj Mark Kamins, wiens kop ze gek zeurde om een cassettebandje met haar eerste liedje Everybody te draaien. Dat deed hij, waarmee de carrière van Madonna in 1982 begon.
‘Everyone here is a work of art’, zingt Madonna in Danceteria, dat van Price geen discogeluid uit de jaren zeventig en tachtig krijgt maar een housebeat van pakweg tien jaar later. Ook in andere nummers zijn de late jaren tachtig de muzikale referentie, zoals I Feel So Free, waarin je Lil Louis’ househit French Kiss uit 1989 terughoort. En Bring Your Love, met de Detroit-techno van Inner City’s Good Life (1988) erin verwerkt.
Dat is merkwaardig, want in die periode was Madonna al de popster die ze altijd gebleven is. Waarom ze met haar producer juist die jaren omarmt, toen house en techno nog tot volle wasdom moesten komen, is een raadsel. Maar het werkt wel.
Price mixt de zestien nummers ononderbroken aan elkaar. Zeker de eerste helft is ijzersterk. Ondanks de retro-referenties klinkt het allemaal daverend, actueel en als een geheel.
Madonna zingt ingehouden en verwijst behalve naar de dansvloer, ‘waar bewegen de plaats van taal inneemt’ (One Step Away), ook subtiel naar haar oudere liedjes. Het meest opvallend doet ze dat in The Test, dat ze samen met haar dochter Lourdes ‘Lola’ Leon zingt. Madonna haalt Little Star aan, het slaapliedje dat ze voor haar opnam op Ray Of Light.
Geen hoogvlieger, dit liedje, maar net iets beter dan de technobeuker Bizarre, die Martin Garrix aanlevert. Het is naast het stuurloze School een van die nummers die beter van het album afgehouden konden worden.
Op twee derde van Confessions II lijkt Madonna na het dansen nog even wat privésores te willen delen. Ze herdenkt haar overleden broer Christopher in Fragile met meer liefde dan haar stiefmoeder in Betrayal (‘you couldn’t see your fall from grace / you never take my mother’s place’).
Maar we waren net zo lekker aan het dansen en de vaart raakt er zo wel een beetje uit. Het is een beetje alsof je na een wc-bezoek de verkeerde zaal inloopt. Toch maar even blijven, want het slotnummer L.E.S. Girl is dan toch wel weer heel fraai. In een van haar kleinste, maar ook mooiste liedjes haalt ze herinneringen op aan haar discotijd, toen ze een vriendje had met een ‘Marlon Brando-gezicht’. Ze werd wakker met uitgelopen mascara, had geen cent te makken en twijfelde aan alles.
Die Madonna kenden we nog niet zo goed. Een mooi sluitstuk op een album waarvan zeker de eerste helft behoort tot het beste wat Madonna in decennia gemaakt heeft. Jammer van de paar miskleunen tegen het einde, maar het heeft haast iets ontroerends als ze tot slot de woorden ‘everything fades away’ prevelt. Alles verdwijnt, maar Madonna nog even niet.
Madonna
Confessions II
Pop
★★★★☆
Warner
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant