De VS bestaan 250 jaar, dus duiken meerdere series in de complexe geschiedenis van de natie. Documentaireserie The American Experiment doet dat tamelijk conventioneel; Larry David giet er zijn Curb Your Enthusiasm-sausje overheen.
is tv-recensent voor de Volkskrant en schrijft over film.
De Verenigde Staten bestaan 250 jaar, hoera! Maar hoeveel valt er te vieren in een tijd waarin de democratie en de rechtsstaat volgens veel Amerikanen meer onder druk staan dan ooit? Er zijn heus genoeg feestelijkheden gepland, maar voor menig Amerikaan brengt het feest ook de nodige existentiële zorgen met zich mee.
Reden te meer om eens in de Amerikaanse geschiedenis te duiken om te zien hoe de Verenigde Staten nu eigenlijk op dit punt zijn beland. Ter ere van het jubileum zijn er twee nieuwe series die stilstaan bij de verjaardag.
Allereerst is er op Netflix de omvangrijke documentaireserie The American Experiment, waarin in vijf afleveringen van ruim een uur wordt gestrooid met feiten en verhalen uit de Amerikaanse geschiedenis, vooral uit de tijd van de Onafhankelijkheidsoorlog en mannen als George Washington en John Adams.
Deze geschiedenisles wordt uiteraard gebruikt om het heden van zo veel mogelijk context te voorzien. De opzet doet enigszins denken aan Het verhaal van Nederland, al moet de kijker het hier helaas stellen zonder de aanwezigheid van Daan Schuurmans. The American Experiment heeft een keur aan historici en experts voor de camera gezet en meerdere spraakmakende (oud-)politici, zoals Hillary Clinton, Kamala Harris, Mike Pence en Ted Cruz.
Documentairemaker Brian Knappenberger vond het belangrijk om naast de gebruikelijke experts juist ook politici uit alle hoeken aan het woord te laten. In gesprek met The Guardian zegt de regisseur daarover: ‘We wilden praten met mensen uit zo veel mogelijk verschillende vakgebieden. Maar het zijn de politici die werken in dit systeem dat de grondleggers hebben gecreëerd, die ermee worstelen en de uitdagingen ervan ervaren.’
Wat opvalt, is dat The American Experiment daarbij een tamelijk optimistische visie heeft op de toekomst, juist door te benadrukken dat er altijd al grote zorgen zijn geweest over het voortbestaan van de republiek. Knappenberger in The Guardian: ‘Optimisten dachten vroeger dat de republiek het twintig, misschien dertig jaar zou redden. En hier zijn we, 250 jaar later. We hebben heel wat ernstige crisismomenten meegemaakt, maar we zijn er steeds in geslaagd de situatie te herstellen, oplossingen te vinden en weer samen te komen.’
En zoals historicus Yuval Levin het samenvat in de serie: ‘Elke Amerikaanse generatie denkt: we hebben iets prachtigs geërfd en nu verpesten we het. Maar de angst dat we iets bijna gaan kwijtraken, dwingt ons keer op keer terug te gaan naar de basis. De angst om alles kwijt te raken, is eigenlijk een bron van kracht.’
The American Experiment schetst Amerika als een experiment dat nog altijd gaande is, zonder dat er een duidelijk eindpunt in zicht is. De gemene deler, van iemand als Cruz tot Democratische senator Lisa Blunt Rochester, is dat iedereen blijft geloven in het idee van de Verenigde Staten. Vooral Rochester vat het mooi samen: ‘Dit experiment is nog lang niet voorbij. Ik geloof in dit land en ik geloof in de idealen. Juist wanneer alles er somber uitziet, heb je dit het hardst nodig.’
Wie geen zin heeft in de aanstekelijke, maar verder tamelijk conventionele aanpak van The American Experiment kan op HBO Max terecht voor een heel andere viering, in dit geval met een opvallende samenwerking tussen Larry David en de Obama’s. David geldt als een van de belangrijkste tv-makers van de afgelopen decennia, eerst als bedenker en schrijver van Seinfeld, daarna als bedenker, schrijver én hoofdrolspeler van het minstens zo legendarische Curb Your Enthusiasm.
Die laatste serie eindigde in 2024 na twaalf seizoenen, maar David bleek nog lang niet met pensioen te willen. En daarom giet hij in Life, Larry and the Pursuit of Unhappiness nu zijn klassieke Curb-sausje over de Amerikaanse geschiedenis, in een serie van het productiebedrijf van Barack en Michelle Obama, waarbij oud-president Barack Obama het introductiepraatje aan het begin van de aflevering verzorgt, charismatisch als altijd.
De serie is een soort Curb Your American History, waarbij David in zeven afleveringen als een olifant door de porseleinkast van de Amerikaanse geschiedenis dendert. Hij kruipt bijvoorbeeld in de huid van historische figuren als Alexander Graham Bell en Robert Livingston, en loopt verschrikkelijk in de weg tijdens allerlei belangrijke gebeurtenissen. Denk aan een egocentrisch personage in de loopgraven tijdens de Eerste Wereldoorlog of een personage dat zó vervelend is dat Rosa Parks haar plek in de bus toch maar afstaat.
Het resultaat is een wat onevenwichtige verzameling sketches, met een keur aan steracteurs in bijrollen (Samuel L. Jackson is de verteller van dienst). Toch ontbreekt het de serie aan de vlijmscherpe humor uit Seinfeld en Curb Your Enthusiasm, waarin David zich een meester toonde in het uitventen van allerhande sociaal ongemak. In deze historische komedie lukt dat wat minder: Life, Larry and the Pursuit of Unhappiness doet vooral sterk verlangen naar een nieuwe reeks van Curb Your Enthusiasm.
De 250ste verjaardag van het experiment ‘Amerika’ levert niet per se de verrassendste of grensverleggendste televisie op, maar zowel geschiedenisliefhebbers als fans van cringe-komedie komen in het Amerikaanse jubileumweekend prima aan hun trekken.
The American Experiment, 5 afleveringen, te zien op Netflix.
Life, Larry and the Pursuit of Unhappiness, 7 afleveringen, waarvan er elke zaterdag een verschijnt op HBO Max.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant