Onder grote belangstelling is zaterdag in Teheran de uitvaart begonnen van de door Israël gedode Iraanse leider ayatollah Ali Khamenei. Verwacht wordt dat miljoenen aanhangers van het regime de rouwplechtigheden zullen bijwonen.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Tienduizenden Iraniërs bezochten in de eerste uren het complex bij de Imam Khomeini-moskee, waar de lijkkisten van Khamenei en omgekomen familieleden liggen opgebaard. De kisten, geplaatst in vitrines en bedekt met de Iraanse vlag, werden eerder onthuld op een podium.
De 86-jarige Khamenei kwam in februari om het leven op de eerste dag van de Israëlische en Amerikaanse aanvallen op Iran. De Israëlische luchtmacht bestookte het gebouw in Teheran waar onder anderen Khamenei en zijn naaste familie zich ophielden. Bij het bombardement kwamen volgens de Iraanse staatsmedia ook zijn dochter, zwager, schoondochter en kleinkind om het leven.
Zijn zoon Mojtaba, die zwaargewond raakte, werd daarna benoemd tot opperste leider. Hij houdt zich sindsdien schuil. De uitvaart werd maandenlang uitgesteld vanwege de oorlog en de vrees doelwit te worden van luchtaanvallen.
Op beelden die de staatstelevisie zaterdag uitzond, waren huilende aanhangers te zien die afscheid namen van Khamenei. Ook werd er ‘Wraak!’ en ‘Dood aan Amerika!’ geroepen. Op een vlag stond de tekst ‘Vermoord Trump’.
De plechtigheden zullen nog tot volgende week duren. Sinds Khamenei in 1989 werd benoemd tot de hoogste leider van het land, trad zijn regime hard op tegen de oppositie en werden protesten met veel geweld de kop ingedrukt. Met de uitvaart wil het regime uitstralen dat een deel van de bevolking het bewind onvoorwaardelijk steunt.
De uitvaart begon op dezelfde dag dat de VS de 250-jarige onafhankelijkheid vieren. ‘Wij hebben ze flink te grazen genomen’, zei president Donald Trump vrijdag aan de vooravond van Onafhankelijksdag. ‘Ze willen dolgraag tot een akkoord komen. Wij hebben ze een week vrij gegeven voor de begrafenis, omdat we aardig zijn.’
Na de uitvaart in Teheran zal de rouwstoet ook naar Zuid-Irak trekken, waar veel sjiieten wonen, waarna Khamenei in zijn geboortestad wordt begraven. Het is onduidelijk of Khamenei’s zoon de uitvaart zal bijwonen. Net als Mojtaba, durfden veel Iraanse politieke en militaire leiders maandenlang niet in het openbaar te verschijnen uit vrees het doelwit te worden van een nieuwe Israëlische onthoofdingsoperatie om het bewind te verlammen.
Na de wapenstilstand met de VS, lieten leiders zoals president Masoud Pezeshkian en parlementsvoorzitter Mohammad Ghalibaf zich wel weer vaker zien. Khamenei’s zoon heeft zich echter tot nu toe niet aan de buitenwereld getoond. Hij zou zich nu wel willen tonen om de laatste eer te bewijzen aan zijn vader, zo meldden Iraanse bronnen zaterdag in The New York Times. De nieuwe opperste leider zou aanwezig willen zijn bij de begrafenis volgende week donderdag.
Iraanse leiders zouden zich hiertegen hebben verzet uit vrees dat Israël opnieuw zal toeslaan. Ook is de angst groot dat het Israëlische leger, dat al jaren met drones opereert in het Iraanse luchtruim, achter de schuilplaats komt van Mojtaba als hij zich gaat verplaatsen. Hij was woensdag ook niet aanwezig bij de uitvaart van zijn omgekomen vrouw en zoon.
De leider van de machtige Revolutionaire Garde, Ahmad Vahidi, verliet zijn schuilplaats wel en woonde donderdag een afscheidsdienst bij in Teheran. De Iraanse staatsmedia publiceerden na afloop foto’s van Vahidi, gezeten naast de lijkkist van Khamenei en tijdens een bijeenkomst over de uitvaart. Vahidi zou behoren tot de kleine groep leiders die Iran bestuurt en in contact staat met de nieuwe opperste leider.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant