Half serieus, half ludiek, en bovenal gewoon traditie: voor deze (en veel andere) voetbalteams blijft de boetepot een onvermijdelijk vehikel om afspraak ook echt afspraak te laten zijn – en om te sparen voor teamuitjes.
Als je eenmaal bekendstaat als beruchte volksclub, kom je maar lastig van dat imago af, verzucht Marco van der Kroft (60). Naast het runnen van zijn schildersbedrijf is hij elftalleider van het eerste van VV WIK (Willen is Kunnen) uit Den Haag. ‘Het gaat de goede kant op, maar er hoeft maar een keer iets te gebeuren, en je tegenstanders denken: zie je wel, dat zijn zij weer.’
En dus doet Van der Kroft extra zijn best om zijn spelers in het gareel te houden. Daar horen ook boetes bij: voor wie een gele kaart krijgt, te laat komt én voor wie scheldt met kanker. Dat laatste is een stokpaardje van Van der Kroft, omdat hij – ‘zoals iedereen, toch?’ – dierbaren aan de ziekte heeft verloren. Een goede vriend van hem, bijvoorbeeld, die eraan overleed toen hij pas 37 was. ‘Ik weet dat er vroeger ook mensen zijn doodgegaan aan de pleuris. Maar kanker dit, kanker dat... Dat kan ik gewoon niet hebben.’
Ermee schelden kost een eurootje per keer; de teller van de boetepot loopt aan het eind van het jaar steevast in de honderden. ‘Nee, het heeft niet veel effect’, geeft Van der Kroft toe. ‘In ons team zitten jongens van de straat, en met kanker schelden is Haags gemeengoed, dat zit er ingebakken. Dat krijg je er niet uit met boetes. We hadden ooit zelfs een jongen die me voor de wedstrijd alvast 20 euro gaf. Dan ben ik gedoogd, zei hij. Zo werkt het natuurlijk niet, maar goed.’
Maar Van der Kroft heeft wel het idee dat zijn boetes de jongens aan het denken zetten. ‘Je maakt het bespreekbaar. Als iemand een foute pass geeft en vloekt, dan komt een andere speler meteen naar me toe om hem te verraden. Laatst had ik zo zelfs een scheidsrechter te pakken. En dat pikt iedereen van elkaar, omdat het geld naar een goed doel gaat.’
Naar stichting Kika, namelijk, die dit jaar meer dan 800 euro zal ontvangen. ‘De manier waarop we dat geld ophalen is misschien een beetje dubbel’, zegt Van der Kroft. ‘Maar het geeft me toch telkens een voldaan gevoel als ik het overmaak.’
Het is nooit erg spannend waar het vijfde van VV Groote Lindt uit Zwijndrecht eindigt op de ranglijst: dat is eigenlijk altijd troosteloos onderaan. Zo ook dit seizoen, met een schamele overwinning, een gelijkspel en een doelsaldo van 107 in de min. ‘Ons probleem is dat we talentvolle spelers missen’, luidt de diagnose van keeper Dennis van de Fijnaart (26).
Wél spannend is de eindstand van de boetepot. Daarin staat zijn jeugdvriend en rechtsbuiten Wouter de Graaf (26) dit jaar bijvoorbeeld al op 60 euro, alleen al door bier morsen (2,50 euro per keer) en ‘barfjes’ – oftewel: overgeven – op de wedstrijddag (5 euro per keer). ‘Dat betekent niet dat ik op zaterdagochtenden stond te kotsen, hoor’, verduidelijkt De Graaf. ‘Ook de nacht ervoor telt mee.’
Dat er naast boetes voor ballen over het hek (1,50 euro), eigen doelpunten (5 euro voor een ongelukkige, 10 voor een schandalige) en te laat afmelden (5 euro) ook naast het voetbalveld wordt gestraft, zegt veel over Groote Lindt 5. ‘We zijn vooral een hechte vriendengroep’, zegt Van de Fijnaart. ‘Voetbal is een mooie reden om elkaar elke zaterdag te zien. De meesten blijven na de wedstrijd hangen.’
Wie direct naar huis gaat, krijgt 6 euro boete.
Dat betalen ze dan ook echt, zonder veel gemor. ‘Want iedereen weet dat het geld goed terechtkomt’, zegt Van de Fijnaart. Vorig jaar werd het eindbedrag, een indrukwekkende 1.400 euro, besteed aan het Almelose all-inclusive hotel Preston Palace, met sauna en casino, waar het hele team een weekendje heenging ‘om te zuipen en te kloten’.
De opbrengst van dit jaar is nog onduidelijk. De Graaf, die de boetepot beheert, was geblesseerd. ‘Daardoor heb ik het bijhouden nogal verzaakt.’ Toch is wel duidelijk wie de grootste betaler gaat zijn: een jongen – ‘we noemen geen namen’ – die naast alle andere overtredingen ook nog eens negen keer in de kantine-wc (2,50 euro) en vijf keer in de kleedkamer (5 euro) heeft gepoept.
Vanaf haar 12de speelde Jasmijn Goebertus (24) bij de Zwolsche Athletische Club, uiteindelijk in het eerste team, centraal achterin.
Het ging er behoorlijk serieus aan toe, op een serieus niveau. Op dinsdag trainden ze allemaal in hetzelfde pak, op donderdag en zaterdag droeg het complete team weer een ander ensemble. ‘Er werd hard gestreden om gelijkwaardig met Heren 1 gezien te worden, daar kwamen die pakjes vandaan. Het ziet er gewoon professioneler uit als je allemaal in dezelfde kleding aankomt bij een wedstrijd.’
Alleen: had je op de verkeerde dag het verkeerde pakje aan, dan kreeg je een boete van een paar euro aan je broek. ‘En die broeken zaten voor geen meter. Dus ik had een andere, fijnere broek gekocht van hetzelfde merk, met de stipjes nét op een andere plek. De eerste vijf keer heb ik betaald, daarna heb ik gezegd: laat mij één keer een kannetje bier halen, dan koop ik het af voor de rest van het seizoen.’
Er was iemand die per seizoen gegarandeerd vier keer haar schoenen vergat. Daar stond een boete op, net als op een geluid producerende telefoon tijdens een teambespreking. Wie te laat op de training verscheen, had een grote kans om wissel te staan op de wedstrijddag. ‘De consequentie zat meer in het voetballen dan in de boetepot.’
Die werd bewaakt door twee vrouw sterk, en onder meer aangevuld met de opbrengst van de jaarlijkse oliebollenverkoop rond oud en nieuw. ‘Het laatste doel was om op trainingskamp te gaan naar Spanje.’
Die happening maakte Goebertus niet meer mee. Onlangs stapte ze over naar de Utrechtse vereniging Rivierwijkers. In haar nieuwe team is gepoogd een boetepot in te stellen, tot nu toe vergeefs. ‘Ik mag zelfs in het trainingspak van mijn vorige club aankomen.’
Evengoed wordt geregeld de portemonnee getrokken. ‘Als je je te laat afmeldt voor de training, krijgt de trainer een baco. Heb je een nieuw huis, een nieuwe baan of een nieuwe relatie, dan moet je een kannetje trakteren.’
Soms vertelt iemand een anekdote waaruit blijkt dat er iets anders te vieren valt. Dan is er één zekerheidje: ‘Er is altijd wel een teamgenoot die ‘Kannetje!’ roept.’
Teun van Grunsven (26) heeft ze ook gehoord: de verhalen over exorbitante boetes bij professionele voetbalteams. Enkele jaren geleden lekte bijvoorbeeld de boetelijst van Chelsea uit, waar te laat komen voor een training 20.000 pond zou kosten. ‘Dat is bij FC Den Bosch wel anders’, lacht Van Grunsven. ‘Te laat komen kost je hier een tientje.’
Van Grunsven speelt al ruim vijf jaar voor eerstedivisionist FC Den Bosch, waar hij zich opwerkte tot aanvoerder én een van de beheerders van de boetepot. ‘Dat wordt meestal gedaan door een jongen met enige status, tegen wie spelers niet snel ingaan’, zegt hij.
Veel discussie is er sowieso niet, want een boetepot hoort er gewoon bij in de voetbalwereld. ‘Ook jongens uit het buitenland kijken er niet van op. Best apart eigenlijk, bij een normaal bedrijf hoef je ook geen boetes te betalen. Maar het is bij ons vooral ludiek. Als iemand het geld die maand niet kan missen, regelen we iets anders. We hebben het vooral om elkaar een beetje scherp te houden.’
Met datzelfde doel heeft de selectie een ‘rad van fortuin’, met daarop een breed scala aan straffen: van een ochtend parkeerwachter zijn bij het stadion tot in een konijnenpak over het veld huppelen terwijl je ploeggenoten ballen op je schieten.
Toch blijven geldboetes de standaard. Dit jaar leverden ze zo’n 3.500 euro op. ‘Ik heb de pot zelf ook gesponsord’, geeft Van Grunsven toe. ‘Ik kom nooit te laat, maar ben wel vrij chaotisch. Dan laat ik weer een shirtje slingeren in onze sportschool, dat kost telkens 5 euro. Dus ik neem straks een extra stukje vlees als we van de boetepot uit eten gaan.’
Van Grunsven heeft zijn laatste wedstrijd in Den Bosch voorlopig gespeeld: hij vertrekt naar het Zuid-Koreaanse Gwangju FC. Maar aan de boetepot ontsnapt hij niet. ‘Die hebben ze daar ook. Ik ben benieuwd wat er op het lijstje staat. Je hebt daar toch een andere cultuur. Tijdens mijn medische keuring hoorde ik al dat je daar altijd tien minuten voor de afgesproken tijd aanwezig moet zijn – en dat je anders gewoon een boete krijgt.’
Dit is een verhaal uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant