Een glas inschenken, een koekje eten: voor mensen met een beperking zijn het geen vanzelfsprekende handelingen. Dankzij de slimme kunstarm van Assistive Innovations uit Didam zijn zij minder afhankelijk van hulp.
is economieredacteur.
Uitvinder Harry Stuijt dacht dat hij 130 jaar zou worden. Dus toen hij vier jaar geleden op 72-jarige leeftijd terminaal ziek bleek, was dat even schakelen. In emotionele zin natuurlijk, maar ook praktisch. ‘Hij werkte nog fulltime en alles wat hij wist over zijn bedrijf zat in zijn hoofd’, zegt schoondochter Sandra Stuijt-Lageschaar in de directeurskamer van Assistive Innovations in Didam.
Als adjunct-directeur en aangewezen opvolger van haar schoonvader begon voor Stuijt-Lageschaar een race tegen de klok. In het ziekenhuis schreef ze naast het bed van haar schoonvader notitieblokken vol. Nog altijd loopt ze aan tegen dingen die ze nog had willen vragen.
De Onderneming
In deze wekelijkse rubriek vertellen ondernemers over hun bedrijf. Vandaag: Assistive Innovations, opgericht in 1989, met 13 werknemers en een omzet van circa 2 miljoen euro.
Zo weet ze nu niet direct het antwoord op de vraag hoe hij op het idee kwam een robotarm voor mensen met een beperking te ontwikkelen. ‘Heel gek, maar daar hebben we het toen dus niet over gehad.’
Wat ze wel weet: haar schoonvader was een typische ingenieur, ‘heel eigenzinnig, hij wilde dingen maken en dan moest het technisch ook perfect zijn’. De robotarm was als concept bij TNO bedacht.
Jaarlijks monteert Assistive Innovations zo’n dertig robotarmen voor Nederlanders en Duitsers met neurologische aandoeningen of spierziekten op rolstoelen. Dankzij de kunstarm, die zo’n 40 duizend euro kost, zijn zij veel minder afhankelijk van hulp om hun dagelijks leven te leiden.
Met het apparaat kunnen ze zelf een glas water inschenken, een koekje eten, hun haar föhnen of een gevallen afstandsbediening oprapen en bedienen.
Een van die gebruikers is Frank van Ieperen. Hij heeft de spierziekte Duchenne en is voor Stuijt-Lageschaar een inspiratiebron. Aan de muur van haar werkkamer hangt een foto waarop Van Ieperen indringend de camera inkijkt.
‘Frank heeft zo’n drive om zelfstandig te zijn en dingen te ondernemen. Hij heeft een stichting opgezet waarmee hij dromen verwezenlijkt voor andere jongens met Duchenne en onlangs was hij op een congres in de VS. Dat wij er met onze robotarm aan bijdragen dat hij dat voor elkaar krijgt, is een drijfveer voor mij om door te gaan.’
De robotarm zelf is de standaard, maar de manier waarop die op de stoel wordt gemonteerd en wordt aangestuurd, is maatwerk. Dat kan met knoppen of een joystick die met de hand of met de mond bediend kan worden. ‘Tegenwoordig zijn we ook bezig met systemen die reageren op oogbewegingen’, zegt engineer Gillis Wijlhuizen.
Dat maatwerk en het ontwerpen van nieuwe producten gebeurt allemaal in de werkplaats in Didam. Ook komen er met regelmaat armen terug voor onderhoud. Dan is het even aanpoten, vertelt Wijlhuizen.
‘Sommige mensen liggen in bed te wachten tot wij klaar zijn, zodat zij hun rolstoel weer terug hebben.’ Die verantwoordelijkheid om snel goede service te kunnen leveren, maakt het bedrijf ook enigszins terughoudend om het product in verre landen op de markt te brengen.
Dat ligt anders voor de andere producten die Assistive Innovations in de loop der jaren heeft ontwikkeld. Zo is er de iFloat, een armondersteuner voor mensen met verminderde kracht in de armen. En de iEat, een robot waarmee mensen met zeer beperkte kracht in de armen zelfstandig kunnen blijven eten. Deze producten worden ook geleverd in Noorwegen en Denemarken. Stuijt-Lageschaar: ‘En we onderzoeken nu naar welke landen we nog meer kunnen uitbreiden.’
Het is ‘bizar’ dat haar schoonvader het bedrijf heeft opgebouwd zonder veel kennis van de zorgmarkt, vindt ze. ‘Die markt is zo complex. Je maakt producten voor mensen die niet je klant zijn. Behandelaars moeten het aanraden en zorgverzekeraars moeten het vergoeden. En er zijn veel regels waar je aan moet voldoen.’
De strenge regels zijn de oorzaak dat Stuijt-Lageschaar een rol kreeg binnen Assistive Innovations. Een zorgverzekeraar eiste dat het bedrijf iemand met een zorgopleiding in dienst had. Als ergotherapeut, met jarenlange ervaring bij een revalidatiecentrum, was de schoondochter een logische keuze. ‘Ik raakte langzamerhand steeds meer bij het bedrijf betrokken.’
Zo is de vrouw die zichzelf zag als ‘zorgmeisje’ nu directeur-eigenaar van een onderneming. Na een paar pittige jaren, waarin ze dankzij een informele financier alle aandelen overnam, flink moest bezuinigen, de werkprocessen veel strakker moest regelen en tussendoor ook nog een opleiding aan Nyenrode afrondde, concludeert ze dat het ondernemerschap haar ‘past als een handschoen’.
Ideeën om verder te groeien heeft ze genoeg. Vooral door betere samenwerking met kennisinstellingen, eindgebruikers en zorgverzekeraars. En door het assortiment uit te breiden met producten waardoor mensen langer aan het werk kunnen blijven.
De eerste stap daarvoor heeft ze al gezet. Sinds 2023 is Assistive Innovations de exclusieve Nederlandse vertegenwoordiger van ‘Carbonhand’, een sensorgestuurde handschoen die de grijpkracht versterkt bij mensen met een verminderde handfunctie.
Dankzij Carbonhand kunnen zij voorwerpen weer steviger vastpakken en dagelijkse handelingen langer volhouden. De eerste gebruiker in Nederland is een kok die dankzij de handschoen weer pannen kan tillen. Van volledig afgekeurd naar ruim twintig uur aan het werk.
Het product heeft zakelijk dus enorme potentie. Als mensen meer kunnen werken levert dat direct een besparing op voor het UWV, waardoor het loont om de Carbonhand van circa 15 duizend euro te vergoeden.
‘En wat ik ook heel mooi vond’, zegt Stuijt-Lageschaar, ‘is dat die kok direct na zijn eerste werkdag zijn moeder belde om te zeggen dat hij voortaan weer haar krulspelden kon indoen. Dat had hij jarenlang gedaan, maar door zijn handicap was dat ritueel gestopt.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant