Het Chinese leger heeft maandag in de Stille Zuidzee vanaf een onderzeeër een intercontinentale ballistische raket getest. Zulke Chinese raketproeven komen niet vaak voor. Australië, Japan en Nieuw-Zeeland reageren bezorgd.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Vlaskamp was 18 jaar correspondent in Beijing.
In 1982 oefende het Volksbevrijdingsleger (PLA) voor zover bekend voor het eerst met een raketlancering vanaf een onderzeeër. In 2024 voerde de PLA vanaf het Chinese eiland Hainan een proef uit met een intercontinentale raket die neerkwam in de internationale wateren van de Stille Zuidzee.
Deze jongste proef ging verder: dit was de eerste keer dat een strategisch wapen dat kan worden uitgerust met kernwapens werd afgevuurd vanaf een met kernenergie voortgestuwde onderzeeër. Deze ontwikkeling past in de snelle uitbreiding van het Chinese kernwapenarsenaal.
Beijing investeert fors in zijn marine met het oog op verschillende territoriale ambities in de Zuid-Chinese Zee, die China grotendeels claimt, het eiland Taiwan, dat China als eigen territorium beschouwt, en hoog opgelopen spanningen tussen Beijing en Japan.
De lancering vond plaats in een zone waar kernwapens sinds 1986 in de ban zijn gedaan. Het type onderzeeër is onbekend. Onderzeeërs op kernenergie kunnen zich onopgemerkt maandenlang diep in de oceaan ophouden omdat ze niet aan de oppervlakte hoeven te komen om te tanken en de lucht te verversen.
Regeringen in de regio werden kort van tevoren geïnformeerd over de raketproef, die volgens staatspersbureau Xinhua onderdeel was van een ‘routineoefening’ en ‘niet gericht op een specifiek doel of land’.
De Japanse regering was zo ontstemd dat Tokio Beijing nog tevergeefs vroeg de test te heroverwegen. Nieuw-Zeeland noemde de lancering ‘ongewenst’. De proef ‘destabiliseert de regio’, zeker omdat Beijing zijn militaire slagkracht in snel tempo uitbreidt, aldus de Australische buitenlandminister Penny Wong vanuit Suva, de hoofdstad van Fiji.
Daar had Wong maandag een nieuw defensieverdrag ondertekend over wederzijdse militaire bijstand. Australië sloot recent met Papua-Nieuw-Guinea, Tuvalu en Vanuatu soortgelijke verdragen om terrein terug te winnen dat westerse democratieën in dit strategisch gelegen gebied aan China hebben verloren.
De timing van de Chinese rakettest is opmerkelijk: al nemen de voorbereidingen maanden in beslag, de lancering vlak na de ondertekening van het verdrag tussen Australië en Fiji is volgens Australische defensiespecialisten een teken aan de wand.
China heeft veel werk gemaakt van zijn relaties met de 22 eilandstaten in de Stille Zuidzee. Chinese investeringen zijn op alle eilanden welkom, maar regeringsleiders hielden militaire verdragen met China af om het precaire evenwicht tussen China en het Westen in de regio niet in gevaar te brengen. Tot 2022, toen de Chinese marine het recht kreeg om de Salomonseilanden als aanlegplaats te gebruiken.
Buurlanden vreesden dat dit de opmaat zou zijn voor een eerste Chinese marinebasis in de Stille Oceaan. Na een recente machtswisseling op de Salomonseilanden zoekt een nieuwe premier juist toenadering met Australië en Nieuw-Zeeland. Maar het veiligheidsverdrag van zijn voorganger met Beijing is echter niet zomaar op te zeggen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant