Met bijna 57 duizend woningen werden in de afgelopen drie maanden in Nederland een recordaantal huizen te koop gezet. Dezelfde woningen waren doorgaans ook weer snel verkocht: gemiddeld in 28 dagen. De gemiddelde huizenprijs liep op naar 506 duizend euro, 2 procent meer dan een jaar geleden.
zijn redacteuren van de Volkskrant. Ze zijn respectievelijk specialist woningmarkt en datajournalist.
De groei van het aantal borden met te koop verklaren de makelaars onder meer door de angst voor een eventuele prijsval. Een aantal eigenaren heeft hun woning eerder dan gepland te koop gezet vanwege de economische onzekerheid en geopolitieke onrust. Ook de recente stijging van de hypotheekrente zou verkoopprijzen kunnen drukken. De aanhoudende verkoopgolf van huurwoningen door beleggers speelt eveneens een rol.
In het tweede kwartaal van dit jaar werden 56.700 woningen te koop gezet via makelaars die lid zijn van de NVM, de grootste makelaarsvereniging van Nederland. Dat is het hoogste aantal sinds het begin van hun metingen ruim dertig jaar geleden en bijna 9 procent meer dan in dezelfde periode vorig jaar.
Kandidaat-kopers hebben eveneens last van onzekerheid, merken makelaars. Bij de mogelijke kopers zien zij zorgen over de ontwikkeling van de economie en de internationale spanningen. Die huiver zorgt voor langere verkooptijden, minder bezichtigingen en een afname van het aantal biedingen. Toch slaan dezelfde huizenzoekers nog steeds relatief snel toe. Het extra woningaanbod wordt in de woorden van het NVM-onderzoek ‘gretig door de markt opgenomen’.
De gemiddelde verkoopprijs van een bestaande woning (dus niet nieuwbouw) komt uit op 506 duizend euro, een stijging van 2,1 procent op jaarbasis. Daarmee vlakt de prijsstijging van de afgelopen jaren af, ziet de NVM. In regio’s als Groot-Amsterdam, de Achterhoek en Zeeuws-Vlaanderen liggen de gemiddelde verkoopprijzen iets lager dan een jaar geleden. In Zuidwest-Friesland en Zuid-Limburg zijn de prijzen het afgelopen jaar juist bovengemiddeld gestegen.
De vraag is of de groei van de gemiddelde verkoopprijs nog veel langer zo beperkt blijft, stelt de NVM. Als de groei van het aantal aangeboden woningen stokt of zelfs uitblijft, ‘kan de periode van enorme prijsstijgingen terugkeren’. De woningschaarste blijft onverminderd groot, aldus de NVM.
Dat blijkt ook uit het biedgedrag van kopers. Ruim 70 procent van de verkochte woningen ging in het tweede kwartaal van de hand voor meer dan de vraagprijs. Vooral tussenwoningen en appartementen scoren wat betreft overbiedingen ‘goed’. Voor vrijstaande woningen wordt meestal juist minder betaald dan de vraagprijs. Dat geldt ook voor woningen van een miljoen euro of meer.
In het tweede kwartaal werden ruim 45 duizend koopcontracten getekend voor de overdracht van bestaande woningen. Dat is bijna 7 procent meer dan een jaar geleden. De gemiddelde verkooptijd lag in het tweede kwartaal op 28 dagen, twee dagen langer dan een jaar geleden. Meer dan de helft van de woningen wordt binnen een maand verkocht. Slechts een op de vijf woningen die wordt aangeboden wacht na drie maanden nog op een koper.
Een belangrijke reden daarvoor is het sterk toegenomen aanbod van zogenoemde uitpondwoningen. Veel beleggers doen hun huurwoningen in de verkoop, omdat de verhuur minder aantrekkelijk is geworden door fiscale ingrepen en maximering van de huursom. Omdat het hierbij vaak gaat om appartementen in een lagere prijsklasse, drukt dat de groei van de gemiddelde huizenprijs. Er kwamen bijna negentienduizend appartementen te koop, het hoogste aantal ooit gemeten.
Een op de drie beleggerswoningen wordt gekocht door een ‘doorstromer’, die daarvoor zijn eigen huis te koop zet. Ook starters op de woningmarkt, mensen die voor het eerst een huis kopen, krijgen hier een kans. Een aantal kampt echter met de lichte stijging van de hypotheekrente. In het afgelopen jaar steeg de rente voor een lening met een vaste renteperiode van tien jaar met ongeveer 0,5 procentpunt naar zo’n 4 procent per jaar.
Een hogere rente betekent ook hogere maandlasten. Dat drukt doorgaans het maximale hypotheekbedrag en daarmee ook het biedingsbedrag. De NVM: ‘Tegelijkertijd is de rente historisch gezien ook weer niet heel hoog. Ook zijn veel lonen de afgelopen periode flink omhooggegaan.’
Ook de nieuwbouw heeft het moeilijk. Het aanbod van nieuwbouwwoningen steeg in het afgelopen kwartaal tot bijna 21 duizend woningen, bijna 10 procent meer dan een jaar geleden. Voor het eerst sinds eind 2015 komt het nieuwbouwaanbod weer boven de twintigduizend woningen uit. Het aantal verkochte exemplaren is echter slechts 6.100. Dat is 7 procent minder dan een jaar geleden. Gemeten over de hele eerste helft van dit jaar is de daling op jaarbasis zelfs 10 procent. Dat is slecht nieuws in een land dat vooral met de bouw van honderdduizend woningen per jaar het woningtekort hoopt te bestrijden.
De gemiddelde verkoopprijs van een nieuwbouwwoning bedroeg circa 500 duizend euro, bijna 6 procent meer dan een jaar geleden. Bij de terughoudendheid van nieuwbouwkopers speelt de betaalbaarheid volgens de NVM een belangrijke rol. ‘De combinatie van hoge woningprijzen en hogere hypotheeklasten tijdens de lange bouwtijd beperkt voor veel huishoudens de financieringsmogelijkheden.’
Nieuwbouwwoningen omvatten ook nog eens steeds minder vierkante meters dan voorheen. Dat drukt de koopsom, maar kopers krijgen wel minder woonruimte voor hun geld. Deze ‘krimpflatie’ wordt volgens de makelaars steeds zichtbaarder. Het is voor kopers ook een reden om af te haken, ook al is de nieuwbouw aantrekkelijk door de kwaliteit en de lage energielasten. De prijs per vierkante meter steeg in twaalf maanden met 4 procent.
Ook woningen met een energielabel van E of lager blijven vaak langer te koop staan. In de oververhitte markt van eerdere jaren gingen die nog wel vlot van de hand. Nu kunnen verkopers daar volgens de NVM ‘minder makkelijk van uitgaan’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant