Bij een bosbrand in het zuiden van Spanje zijn donderdag zeker twaalf doden gevallen. De slachtoffers werden ingesloten door de vlammen terwijl ze probeerden te vluchten, aldus de autoriteiten. De meesten van hen zijn afkomstig uit het buitenland, uit Groot-Brittannië en België.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant. Ze schrijft over het Middellandse Zeegebied en migratie.
De brand rond de plaats Los Gallardos, gelegen in de zuidelijke regio Andalusië, is voor Spanje nu al de dodelijkste in veertig jaar. Hij ontstond donderdag aan het begin van de avond, volgens de Andalusische autoriteiten doordat een elektriciteitskabel op de grond viel. Zeker is dat de droge vegetatie gretig vlam vatte. De regio waarin de brand woedt, net boven de stad Almería, staat bekend als een zeer droog, woestijnachtig gebied.
‘De snelheid waarmee het vuur donderdag voortraasde was ongelooflijk’, zei David Rodríguez, directeur van het operationeel centrum van de Andalusische brandweer, tegen de Spaanse krant El País. De brand is ook nu nog moeilijk te bedwingen: door de hoge temperatuur, de harde wind en het bergachtige terrein.
Naast de twaalf doden zijn er volgens het Andalusische regiobestuur 23 personen vermist. Minstens negen mensen raakten gewond, van wie vier ernstig.
Bijna alle dodelijke slachtoffers, op één na, zijn afkomstig uit het buitenland. Zij zouden zich niet hebben gehouden aan de aanwijzingen van de lokale autoriteiten. Aanvankelijk gingen gemeentebestuurders de deuren langs om inwoners van Bédar en omgeving op te roepen uit hun huizen te vertrekken.
De politie nam de megafoon ter hand, kerkklokken luidden onophoudelijk. Maar toen het vuur razendsnel om zich heen bleek te grijpen, wijzigde de aanpak: de inwoners kregen de opdracht in hun huizen te blijven.
‘Sommige bewoners luisterden niet naar de autoriteiten en dat is, waarschijnlijk, waardoor er zo’n hoog aantal doden is gevallen’, zei Juanma Moreno, de conservatieve regiopresident van Andalusië, die op het punt staat te beginnen aan een nieuwe termijn.
Zo maakte een groep van negen personen – overwegend Britten en Belgen, één persoon met de Spaanse nationaliteit – een fatale vergissing. Volgens El País sloegen ze een doodlopende weg in, die slechts werd gebruikt door een imker om zijn bijenkorven te bezoeken. Ze raakten ingesloten door het vuur. Zeven mensen van de groep overleden, twee zijn in het ziekenhuis opgenomen met ernstige brandwonden.
‘Ik kende ze allemaal persoonlijk’, zegt burgemeester Francisco Collado tegen El País. ‘Ze waren heel actief in het sociale en culturele leven van het dorp. Sommigen heb ik zelfs getrouwd.’
Een andere groep, van vier personen, probeerde in de auto aan het vuur te ontkomen. Ze namen een weg door een droge rivierbedding, maar ook zij vielen ten prooi aan de vlammen. Toen ze werden gevonden, was het vermoeden al snel dat het ging om Britten: het stuur van hun auto zat aan de rechterkant. ‘Ze zaten onherroepelijk in de val’, zei Antonio Sanz, de verantwoordelijk regiobestuurder voor noodsituaties.
De regionale krant Voz de Almería meldt dat er in deze omgeving veel buitenlanders wonen, afkomstig uit Noord-Europa. Het zou veelal gaan om gepensioneerde Britten. Een deel van de inwoners woont in verspreid staande huizen buiten het dorp, wat het moeilijker maakte hen allemaal op tijd te waarschuwen. Agenten van de Guardia Civil gingen vrijdag in een landschap vol as op zoek naar meer slachtoffers, ‘weg voor weg, deur voor deur, huis voor huis, waarvan er velen verbrand zijn’.
Regiopresident Moreno benadrukte vrijdag dat ‘alles erop wijst dat deze brand begon doordat er een elektriciteitspaal omviel’. Hij eiste onmiddellijk dat ‘verantwoordelijkheden zouden worden genomen’ voor een gebrek aan onderhoud.
Maar het laatste woord is hierover nog niet gezegd. Volgens Endesa, het grote elektriciteitsbedrijf dat de stroomvoorziening in het gebied verzorgt, begon de brand niet bij een van zijn kabels, maar bij een privéstroomkabel naar een restaurant. De eetgelegenheid zou echter al jaren verlaten zijn en de stroom afgesloten.
Volgens de Andalusische autoriteiten waren vrijdagochtend 464 brandweerlieden bezig het vuur onder controle te krijgen. Daaronder zijn ook 64 leden van de (landelijke) militaire eenheid voor noodsituaties. Vanuit de lucht waren zestien blusvliegtuigen en -helikopters actief.
De brand rond Los Gallardos is heel lastig te bestrijden, meldde het regiobestuur. ‘Er zijn veel ravijnen, een heel moeilijke topografie, er kan geen machinerie naartoe’, verklaarde regiobestuurder Sanz. Dat leidt ertoe dat de brandweer het vuur alleen van voren (in de brandrichting) en via de rechterflank kan benaderen. Aan de linkerkant zou een snelweg het vuur misschien kunnen stoppen. Deze snelweg, de A-7, was zowel donderdag als vrijdag afgesloten.
Ook elders in Spanje, dat de afgelopen weken te maken kreeg met verzengende hittegolven, woeden grote natuurbranden. Het mediterrane klimaat is aan sterke verandering onderhevig door toedoen van de mens: vanwege de uitstoot van broeikasgassen wordt het er steeds heter en droger. West-Europa kende dit jaar de warmste maand juni ooit gemeten.
Een ander gevolg van klimaatverandering is dat er op sommige momenten hevige buien vallen. In 2024 leidde dat tot overstromingen rond de stad Valencia, waarbij 238 mensen omkwamen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant