De korting voor 65-plussers in bus, tram en metro verdwijnt komend jaar. Het vrijgekomen geld wordt gebruikt om kinderen tot twaalf jaar gratis te laten reizen. Lezers vragen zich af: leidt dit tot meer reizigers in het openbaar vervoer? "Het zal schelen in de kosten."
Het doel van de maatregel is om kinderen al op jonge leeftijd kennis te laten maken met het openbaar vervoer. "Wat je jong leert, neem je de rest van je leven mee", zegt directeur Jan van Selm van DOVA, het samenwerkingsverband van vervoerders van de provincies en vervoersregio's. Vervoerders hopen dat kinderen ook op latere leeftijd vaker voor het openbaar vervoer kiezen door ze nu samen met hun ouders of grootouders gratis te laten reizen.
Reizigersvereniging Rover is dan ook enthousiast. "We zijn superblij dat Kids Vrij (het abonnement waarmee kinderen gratis kunnen reizen, red.) eindelijk overal mogelijk wordt", zegt directeur Daan Zieren. "Openbaar vervoer moet eenvoudig en toegankelijk zijn." Eerder golden in elke regio andere regels, waardoor reizen met kinderen flink wat uitzoekwerk kon opleveren.
Uit onderzoek van KiM, het kennisinstituut voor mobiliteitsbeleid, blijkt dat alleenstaande ouders vaker moeite hebben om hun vervoer te bekostigen. Ook gezinnen met veel kinderen zijn er veel geld aan kwijt. Door de verlaging van de kosten zou het kunnen dat ouder(s) sneller de trein of bus pakken.
Volgens Zieren is de regeling dan ook goed nieuws voor gezinnen. "Als je met drie kinderen de tram neemt, ben je nu al snel 12 euro kwijt. Dat zal dus schelen in de kosten."
De regeling sluit aan bij een onderzoek van Natuur & Milieu. Volgens de onderzoekers liggen de kansen voor groei niet alleen in het terugwinnen van automobilisten, maar juist in het behouden van jonge reizigers. Reisgewoonten ontstaan vaak al op jonge leeftijd. Jongeren zijn nog makkelijk beïnvloedbaar.
Grote levensgebeurtenissen zoals een nieuwe baan of het krijgen van een kind kunnen zorgen voor verandering. Juist op die momenten stappen veel jongvolwassenen over van het openbaar vervoer naar de auto.
De onderzoekers schatten dat generatie Z (geboren tussen 1996 en 2010) in 2024 zo'n 400.000 auto's bezat. Zonder maatregelen kan dat aantal oplopen tot 1,4 miljoen. Bind je jongeren meer aan het openbaar vervoer en andere duurzame vervoermiddelen, dan zou dat op termijn zo'n miljoen auto's schelen.
Maar niet alleen de prijs is doorslaggevend. "Betrouwbaarheid, gemak en snelheid zijn minstens zo belangrijk voor het aantrekkelijk maken van reizen met de trein, bus of metro", zegt Erik Verhoef, transporteconoom aan de Vrije Universiteit.
Tegenover de komst van het gratis reizen voor kinderen onder de twaalf staat de afschaffing van de kortingsregeling voor de ouderen. Dankzij die regeling reizen ouderen nu nog met 34 procent korting in de bus, tram en metro.
De kortingsregeling stamt uit de jaren zeventig. Toen werden seniorenkortingen voor musea, theaters, bibliotheken en dus ook het openbaar vervoer ingevoerd om ouderen met een smalle beurs te ondersteunen. Daarnaast was de regeling bedoeld om 65-plussers actief in de samenleving te houden en ze te behoeden voor een sociaal isolement.
"Er zijn voldoende 65-plussers die tegenwoordig heel goed in staat zijn de kosten te dragen voor hun reis", zegt Verhoef. In plaats van de algemene seniorenkorting komen er specifieke kortingsregelingen voor ouderen met een smalle beurs op regionaal niveau. Wel is nog weinig duidelijk over de uitwerking hiervan. ANBO-PCOB, de belangenorganisatie voor ouderen, vreest dat het aanvragen van deze regelingen een drempel kan vormen voor ouderen. "Niet iedereen is even digitaal vaardig", zegt een woordvoerder.
De afschaffing kan ervoor zorgen dat sommige ouderen minder zullen reizen. "De afschaffing van de kortingsregeling kan er bij 65-plussers met een bescheiden inkomen hard inhakken. Dit kan ouderen, die afhankelijk van de metro, tram of bus zijn, voor een dilemma stellen tussen mantelzorg of de kinderen zien."
Verhoef stelt dat het openbaar vervoer een "gouden toekomst" tegemoet kan gaan. Bussen, metro's en treinen spelen de komende jaren namelijk een belangrijke rol in de energietransitie. Meer mensen zullen de auto vaker moeten laten staan om de klimaatdoelen te halen. Een goed en aantrekkelijk openbaarvervoersysteem is daarvoor essentieel.
De verruiming van de Kids Vrij-regeling is daarmee een stap in de goede richting. "We moeten ons inzetten voor betaalbaar vervoer voor iedereen", zegt Zieren. "Bijvoorbeeld door een kortingsregeling op de daluren voor alle vervoersvormen."
Source: Nu.nl algemeen