Pretparkondernemer Hennie van der Most was multimiljonair, had duizenden werknemers en verplaatste zich per helikopter. Zijn laatste kunststuk, een attractiepark in Rotterdam, eindigde in een persoonlijk faillissement. ‘Ik zal me straks met een AOW’tje moeten redden.’
is regioverslaggever van de Volkskrant in de provincie Zuid-Holland.
Pretparkondernemer Hennie van der Most was multimiljonair, had duizenden werknemers en verplaatste zich per helikopter. Zijn laatste kunststuk, een attractiepark in Rotterdam, eindigde in een persoonlijk faillissement. ‘Ik zal me straks met een AOW’tje moeten redden.’
is regioverslaggever van de Volkskrant in de provincie Zuid-Holland.
Hennie van der Most (76) woont in Gorssel op een landgoed om van te dromen. Vanuit de oprit is het honderden meters lopen naar zijn rietgedekte villa, door een frisgroen landschap waarin, verscholen in de ochtenddauw, zomaar een hertje of eekhoorn kan opduiken. Voor de deur staat een klassieke zwarte Mercedes en binnen wacht zijn Thaise bediende Pari al om de drankjesbestelling op te nemen.
Binnenkort is Van der Most het allemaal kwijt.
Op portretten in de hal zien we de markante ondernemer breeduit lachend tussen de fine fleur van Nederland en daarbuiten: met onder anderen zijn vriend Mark Rutte, Pim Fortuyn, prins Bernhard, een kardinaal, een dartkampioen van wie hij de naam niet meer weet én, zegt hij, ‘Willy Brandt, volgens mij’. Na enig bestuderen blijkt dat oud-bondskanselier Helmut Kohl te zijn.
De wending
In deze serie interviews spreekt de Volkskrant met mensen die de afgelopen periode een grote verandering meemaakten.
In 2017 schatte het maandblad Quote zijn vermogen op een slordige 75 miljoen euro. ‘Als ik terugkijk op al die jaren, dan denk ik: wat heb ik toch een hoop voor elkaar gekregen’, zegt Van der Most, met zijn kenmerkende Sallandse accent.
En inderdaad: de boerenzoon uit Slagharen, begonnen als handelaar in gebruikt ijzer, ontpopte zich tot ondernemer die nieuw leven wist te blazen in projecten waar anderen niets meer in zagen. Hij bouwde een aardappelmeelfabriek om tot Speelstad Oranje, een kerncentrale tot Wunderland Kalkar en een ziekenhuis tot Preston Palace. Rond de eeuwwisseling had de koning van de recycling, die zichzelf bij voorkeur met een helikopter verplaatste, een imperium van 2.500 werknemers opgebouwd.
Zijn laatste kunststuk moest een oude vuilverbrander in Rotterdam-Zuid worden. Van dat complex wilde Van der Most een attractiepark maken: de kroon op zijn carrière. Maar het project werd zijn ondergang.
In veertien jaar tijd lukte het Van der Most niet om het park klaar te krijgen, ondanks de 60 miljoen euro die hij er naar eigen zeggen in stak. Er brak een grote brand uit. Een medefinancier, die 12 miljoen euro had ingelegd, trok zich terug. Ondertussen kwam de erfpacht, die in 2030 afloopt, steeds dichterbij.
Vanuit het stadhuis klonk steeds nadrukkelijker de mededeling dat verlenging van de erfpacht uitgesloten was, zolang het attractiepark niet openging. Van der Most verkocht bedrijven, stak zich in de schulden en zag zijn vermogen verdampen. Onlangs ging hij failliet. Dertig schuldeisers eisen nu in totaal bijna 50 miljoen euro. Hoewel een van de bv’s van Van der Most een van de grootste schuldeisers is in dit dossier, verwacht hij alles kwijt te raken: een tiental bedrijven en zijn riante landgoed van 38 hectare in Gorssel.
‘Moet ik straks in een tent slapen, of zo?’, verzucht hij in zijn woonkamer. ‘Ze hebben me de kans niet gegeven. Ik houd niks meer over en zal me straks met een AOW’tje moeten redden, al heb ik gehoord dat ze daar ook nog een deel van kunnen afpakken.’
Zijn attractiepark werd op een veiling voor 6,5 miljoen euro gekocht door ondernemer Wim Beelen. Die kreeg het binnen enkele maanden voor elkaar om het te openen: het draait inmiddels onder de naam Spelen bij Beelen. Van der Most was bij de opening, maar zag tot zijn verdriet dat veel van de grote attracties waaraan hij jarenlang had gewerkt, waren verdwenen.
En toen werd hij ook nog eens in het ziekenhuis opgenomen met een virus. ‘Welk virus, dat moet je mij niet vragen, al die namen in de gezondheidszorg...’
Hoe gaat het nu met u?
‘Vanmorgen werd ik wakker en ging ik wat lezen op mijn telefoon. Ik werd duizelig. Ik dacht: wat overkomt me nou? Ik zweette, het liep me van het lichaam af.’
Heeft de stress impact op uw gezondheid?
‘Dat denk ik wel. Ik heb tien dagen in het ziekenhuis gelegen, ik had 40 graden koorts, dat was heftig. Het gevoel om alles kwijt te raken is ook héél apart. Tot nu toe heb ik altijd met plezier ondernomen. Dat wordt dan in één keer afgepakt.’
Hoe is het met uw kinderen? Ik kan me voorstellen dat ze zich zorgen maken om u, en zich ook wel even achter de oren krabben omdat de erfenis is verdampt.
‘Die groeien wel naar de nieuwe situatie toe. Mijn kinderen zijn helemaal niet bezig met geld. Ze wonen heel gewoon en hebben geen kapsones, weet je wel. Ze draaien er ook liever voor weg dan dat ze zeggen: ik ben de zoon of dochter van Hennie. Mijn ex heeft ze supernetjes opgevoed.’
U was niet betrokken bij de opvoeding?
Lacht: ‘Nee. Het werk ging altijd voor. Dat is mijn hobby, hè. Dat is super. Zo’n oude vuilverbrander kopen, een ouwe bende. En dan begin je te slopen. Dan denk je: die balk wil ik houden en dat wil ik houden. Dan ga je opnieuw indelen, een heel stappenplan maken. Echt top!’
U was bij de opening van Spelen bij Beelen. Wat vond u ervan?
‘Wat hij heeft gedaan is onbegrijpelijk. Hij heeft al die mooie attracties gewoon kapotgeknipt. Attracties die soms miljoenen waard waren. Hij heeft maar een klein deel van het attractiepark geopend.’ Hij wijst naar de plattegrond die voor hem op tafel ligt. ‘Ik was iets veel groters van plan.’
Het is een stuk minder spectaculair geworden dan u beoogde. Maar Beelen was wel een stuk sneller.
‘Ja, super! Ik neem mijn petje voor hem af. Hoe hij die sprinklerinstallaties zo snel heeft geregeld. Daar was ik maar mee bezig... Ik had het geld niet en hij barst ervan. Maar het is nu wel gewoon een speeltuin geworden. Zijn die er al niet genoeg? Ach, ik wil hem ook niet kwetsen. Laat hem maar in de waan.’
Vindt u het vervelend dat het park nu zijn naam draagt?
‘Nee, ik vind het een mooie naam. Spelen bij Beelen, dat klopt precies. Dat had ik ook kunnen bedenken.’
Jullie lagen eerst nog met elkaar in de clinch, hij beschuldigde u zelfs van diefstal.
‘Ik had wat horeca-apparatuur meegenomen, dat was alles. Hij zei zelfs dat ik attracties had gemolesteerd, maar daar is niets van waar. We hebben het bijgelegd. Ik kan zakelijk nu prima met hem door één deur.’
Waarom is het u niet gelukt om het pretpark eerder te openen?
‘De ambtenaren hebben het met voorbedachte rade van mij afgepakt. Zo zie ik dat. Zij waren niet geïnteresseerd in waar ik allemaal mee bezig was. Ik denk dat in een commissievergadering is besloten: jongens, we willen er uiteindelijk woningbouw van maken. Doordat zij die erfpacht niet verlengden, kon ik geen kant op. Geen financier wilde mij helpen.’
Het college van B en W is toch verantwoordelijk voor die erfpacht? Niet de ambtenaren.
‘Ja, maar op de achtergrond hebben die ook veel macht. Er kwam een keer een heel groepje langs. Ze waren totaal niet geïnteresseerd in mijn park, in hoe ik alles hergebruikte. Ze maakten vooral foto’s van de skyline. Toen voelde ik: ze zijn iets anders van plan.’
U wist dat de erfpacht tot 2030 liep. Daar heeft u zelf voor getekend.
‘De papierwinkel is niet mijn sterkste punt. Ik ben ondernemer, bouwer! De gemeente gaf me aanvankelijk de optie om de erfpacht voor 5 miljoen af te kopen, maar ik wilde dat geld in het park steken.’
U had ook moeite met de veiligheidsvoorschriften.
‘Ambtenaren zijn altijd maar bezig met regeltjes. Daar maken ze de ondernemer mee kapot. Tuurlijk, veiligheid is heel belangrijk. Maar jongens, ga toch niet te ver met elkaar.’
U zegt dat u de kans niet heeft gekregen. Maar u heeft toch veertien jaar aan het park gewerkt?
‘Ja, maar ik werkte met tweedehands spullen en attracties. Dan kocht ik een decor over van André Rieu of attracties van een pretpark in Bremen. Om dat allemaal in te passen, zoiets dúúrt lang.’
U zei aanvankelijk tegen de gemeente dat u er 15 miljoen in zou steken.
Neemt een hap van de knapperige loempia die Pari uitserveert. ‘Dat is uitgelopen, ja. Maar dat komt doordat ik er plezier van had.’
Verwijt u uzelf ook iets?
‘Achteraf gezien had ik direct moeten stoppen toen die financier zich terugtrok. Ik had moeten denken: Hennie, wees verstandig en neem je verlies. Dan had ik 15 miljoen euro verloren. Prima. Maar dat was mijn opzet niet. Snap je?
‘Ik ging een avontuur aan. Toen ik die vuilverbrander voor het eerst zag, dacht ik: wat een mooi ding. Een vúílverbrander ombouwen naar een attractiepark. Dat is veroveren!’
Gaat u nog een juridische strijd voeren met de gemeente?
‘Weet ik nog niet. Ik ben nu aan het reconstrueren hoe het allemaal is gelopen. Mijn advocaat zegt: ik wil er wel aan, maar dan moet Most wel even betalen. En ik ben leeg qua centen. Zo’n juridisch proces zou mij opnieuw uitkleden, terwijl ambtenaren en de wethouder er persoonlijk geen pijn van hebben.’
Waar gaat u straks wonen?
‘Ik heb wel iemand, een bevriende ondernemer. Hij belde me al op en zei: ‘Van der Most, je mag gratis bij mij wonen op Bali. Ik heb een huis voor je, eten en drinken, alles heb ik voor je.’ Hartstikke mooi, maar ik weet nog niet wat ik doe.’
Is het ondernemen nu definitief voorbij?
‘Nee. Ondernemen is mijn lust en mijn leven. Ik heb een nieuwe attractie bedacht en zoek bedrijven die het gaan ontwikkelen: de hamstermolen. Een groot wiel, 7 meter doorsnede. Als dat wiel draait, blijven de karretjes onderin. En als je dan aan het stuur trekt, schiet het karretje omhoog. Over het dode punt heen. Dan laat je het stuur los...’
Hij maakt twee razendsnelle armbewegingen, alsof het karretje over het dode punt heen weer naar beneden schiet.
‘... zjoep, zjoep. Nou, simpel. Sensationeel voor kinderen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant