Bouwers van windturbines verkeerden jarenlang in mineurstemming: hoge kosten en dalende vraag leidden tot rode cijfers. Tot nu: de Deense turbinebouwer Vestas boekt ineens recordwinsten – ondanks Trumps hekel aan groene energie. Hoe komt dit?
is economieredacteur voor de Volkskrant en sinds 2021 specialist op het gebied van de energietransitie.
Niet alleen fossiele reuzen als Shell en BP fêteren hun aandeelhouders door met hun overwinsten eigen aandelen in te kopen; ook Vestas, een van ’s werelds grootste bouwers van windturbines, draait plotseling zo goed dat het voor 400 miljoen euro eigen stukken inkoopt.
Vestas’ aandeleninkoop is om meerdere redenen opmerkelijk, want tot voor kort draaide de windsector bepaald stroef. In de nasleep van de coronapandemie worstelden turbinefabrikanten met stijgende kosten, die ze vanwege eerder afgesloten contracten niet konden doorberekenen aan klanten.
Tot overmaat van ramp zakte daarop ook de vraag in naar windturbines op zee, omdat ontwikkelaars van windparken hun businesscases niet meer rondgerekend kregen. Zij kampten namelijk ook met kostenstijgingen en een haperende groei van de vraag naar stroom.
Boven op deze malheur waren Europese turbinebouwers als Vestas ook nog eens verzeild geraakt in een wedloop om de bouw van steeds grotere en krachtiger windmolens, die vaak kampten met kostbare kinderziektes.
En dan is er ook nog de Amerikaanse president Donald Trump, die een ware kruistocht is begonnen tegen duurzame energie en met name een hekel lijkt te hebben aan windenergie. Trumps windhaat leidde er vorige week nog toe dat het Duitse energieconcern RWE de bouw van windparken voor de Amerikaanse kust staakte, in ruil voor een schadeloosstelling van ongeveer 1 miljard euro door Washington. RWE zou parken ontwikkelen voor de kust van New York, Californië en Louisiana. Het gaat nu gascentrales bouwen, geheel conform de wens van Trump.
Eerder gebeurde iets vergelijkbaars met het Franse TotalEnergies, dat ook tegen een vergoeding van een kleine miljard euro enkele van zijn Amerikaanse windparkvergunningen inleverde. Hoe kan het dat ondanks al deze tegenslagen turbinemaker Vestas nu zulke goede cijfers schrijft?
Waar de Verenigde Staten zich lijken af te keren van windenergie, omarmt de rest van de wereld deze vorm van groene elektriciteitsopwekking nog wel – sinds de oorlog in de Golfregio en de daaropvolgende fossiele energiecrisis misschien nog wel meer dan ooit. Dus groeit de vraag naar turbines wereldwijd. Hierdoor heeft Vestas de prijzen kunnen verhogen. Het bedrijf verwacht de komende jaren aanhoudende groei.
Vestas’ winst over het tweede kwartaal viel spectaculair veel hoger uit dan verwacht: 446 miljoen euro, terwijl op 205 miljoen werd gerekend. Het eerste kwartaal verliep ook al goed. Het Deense concern rekent voor dit jaar op een winstmarge van 7 tot 9 procent, tegen eerder 6 tot 8 procent.
De positieve vooruitzichten zijn onder meer te danken aan een verandering van de vergunningsregels in Duitsland, van oudsher een belangrijke afzetmarkt, die de bouw van turbines op land makkelijker maakt. Verder zijn in landen rond de Noordzee nieuwe subsidieregelingen opgetuigd om de ingezakte animo voor offshorewindparken weer op gang te brengen.
Ondanks Trump groeit zelfs in de Verenigde Staten de vraag naar turbines op land. Dat is te danken aan de ongekende zucht naar elektriciteit door AI-datacenters. ‘Ook de Verenigde Staten zijn tot de slotsom gekomen dat ze elke vorm van energieopwekking nodig hebben’, zei Vestas-topman Henrik Andersen woensdag in een toelichting op de cijfers.
En die zijn buitengewoon goed: in het eerste halfjaar steeg het aantal orders met meer dan de helft; de orderportefeuille bedraagt inmiddels 36 miljard euro. En er is zicht op meer: de meeste verkopen gebeuren volgens het bedrijf normaal gesproken in de tweede jaarhelft. Geen wonder dat Andersen een recordjaar verwacht.
Het is dus niet verrassend dat ook beleggers woensdag in jubelstemming waren. De koers van het aandeel op de beurs van Kopenhagen steeg met bijna een vijfde. Dat is ook te danken aan de eerdergenoemde aandeleninkoop, die ertoe leidt dat de bedrijfswinst over minder stukken verdeeld hoeft te worden.
Ondanks alle optimisme is de malaise in de offshore windsector nog niet voorbij. Zo stelde Sif, de Nederlandse leverancier van funderingen voor windturbines op zee, zijn winstverwachting onlangs naar beneden bij vanwege een tanende vraag de komende jaren. Sifs fabriek kan hierdoor volgend jaar niet op volle kracht draaien, maakte het bedrijf eind juli bekend. Daarom is de productie nu alvast verlaagd, waardoor de winst voor dit jaar naar verwachting daalt van 135 miljoen euro naar 95 miljoen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant