Opeens krijgen countryzangers als Zach Bryan en Luke Combs stadions vol in Nederland, met opvallend jong publiek. Waar komt de snel groeiende populariteit van het genre vandaan? ‘We hadden geen idee hoe groot countrymuziek hier echt was.’
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek en jazz.
Zou het ooit nog wat worden met countrymuziek in Nederland? Lang leek het van niet. De grote Amerikaanse artiesten bleven liever in eigen land en als ze, zoals Chris Stapleton een paar jaar geleden, toch eens naar Europa kwamen, dan meden ze Nederland en kwamen ze niet verder dan Groot-Brittannië en Ierland, waar country traditiegetrouw veel beter gedijt.
Country is hier nooit op de radio, artiesten hebben geen hits en hun albums verkopen zelden goed genoeg voor een hoge notering in de Album Top 100. Waarom nog moeite doen om hier een publiek op te bouwen als je in Amerika in een vloek en een zucht grote stadions vol kunt krijgen?
Maar deze zomer gebeurde er iets opmerkelijks. Niet één, maar zelfs twee Amerikaanse supersterren in het genre wisten voetbalstadions te vullen. Eerst was daar in juni Zach Bryan, die zo’n dertigduizend bezoekers naar het Philips Stadion in Eindhoven trok. Een maand later deed Luke Combs er nog een schepje bovenop toen hij met zijn My Kinda Saturday Night-tournee een kleine vijftigduizend bezoekers naar de Amsterdamse Johan Cruijff Arena wist te krijgen.
Wat was er gebeurd? Waar kwamen al die countryfans ineens vandaan en, opvallend voor het genre, waarom was het publiek zo divers en vooral: zo jong?
Want waar country voorheen toch vooral leek aan te slaan bij wat oudere mannen, was het publiek in de stadions verrassend jong. Veel stelletjes van een jaar of twintig, dertig. Niet veel van leeftijd verschillend met Zach Bryan (30) en Luke Combs (36) zelf.
Zach Bryan zag zijn publiek hier sinds zijn vorige concert in april 2023 in het Utrechtse TivoliVredenburg vijftien keer zo groot worden. Luke Combs had in oktober van dat jaar al eens de grotere zaal Afas Live aangedaan, maar in de Arena stond hij voor tien keer zoveel fans.
Zonder hits en zonder airplay. ‘Wie is Zach Bryan?’ vroeg het Eindhovens Dagblad zich af toen eind vorig jaar bekend werd dat de Amerikaanse zanger en gitarist in het voetbalstadion van PSV zou optreden. Buiten de kring van countryliefhebbers genoot hij nauwelijks enige bekendheid. Alleen bleek die kring veel groter dan iedereen dacht.
Een rondje langs concertpromotors, programmeurs en muziekplatforms leert dat de successen niet helemaal onverwacht waren – en dat het niet bij Bryan en Combs zal blijven. Na de mannen valt er nog veel te verwachten van countryvrouwen als Megan Moroney (aanstaande zaterdag nog ‘klein’ geprogrammeerd in het Tilburgse 013), Lainey Wilson en vooral de nieuwe superster Ella Langley, die deze week met haar hitsingle Choosin’ Texas het record van Mariah Careys All I Want for Christmas Is You heeft geëvenaard. Het liedje staat nu 22 weken op de eerste plaats van de Billboard Hot 100 en is ook in de Nederlandse Top 40 terug te vinden.
Optredens van Langley zijn in Europa nog niet aangekondigd, ‘maar van alle kanten wordt er nu aan haar getrokken’, weet Jora Vullings, die voor Greenhouse Talent al een jaar of tien countryconcerten boekt en ook de stadionconcerten van Zach Bryan en Luke Combs organiseerde. Het boekingskantoor was in 2011 al verantwoordelijk voor het eerste Nederlandse concert van Taylor Swift in de Rotterdamse Ahoy en is altijd countryconcerten blijven organiseren, ook toen de markt nog veel kleiner was.
Vullings: ‘Tien jaar geleden boekte ik nog een handjevol countryartiesten, zoals Miranda Lambert. Een heel grote naam in Amerika, die in het toch kleine openluchttheater Caprera in Bloemendaal optrad. Toen waren het nog maar een paar countrynamen die we boekten, maar dit jaar zijn het er al een stuk of zestig.’
Greenhouse Talent is altijd in de potentie van countrymuziek blijven geloven. Vullings merkte eigenlijk pas vrij recent dat ze inmiddels concurrentie hebben van Mojo Concerts, de grootste concertpromotor van Nederland. Mojo is onderdeel van het Amerikaanse Live Nation; Greenhouse is partner van de grote concurrent AEG Presents.
‘AEG is wat country betreft inderdaad een stapje voor op Live Nation’, zegt boeker en promotor Bertus de Blaauw, die voor Mojo al dertig jaar concerten boekt. Toen hij drie jaar geleden in Nashville voor het eerst het grote festival en de vakbeurs van de Country Music Association (CMA) bezocht, was hij daar met één Live Nation-collega. ‘Dit jaar waren we met zestien collega’s. De concurrentie in de boekingswereld van countrymuziek is nog nooit zo hevig geweest. Ik zie ook dat agenten die zich nooit met country hebben ingelaten, zich ook ineens beginnen te roeren.’
Voorlopig lijkt Greenhouse hier nog een voorsprong te hebben, maar Vullings ziet dat Live Nation ‘wakker is geworden, en hard bezig is om tours op te kopen van artiesten van wie ze denken dat die groot gaan worden. Het is een beetje het wilde westen nu.’
Hoe anders was die situatie in 2020, toen Luke Combs in Nederland optrad. Dat was op de tweede editie van het Country To Country (C2C), een door Greenhouse en AEG Presents georganiseerd festival in de Amsterdamse concerthal Afas Live.
Combs was een van de headliners. ‘In Amerika was hij echt een ster. Hij had in 2018 al de Melkweg uitverkocht, maar we hadden geen idee hoe groot countrymuziek hier echt was.
‘Het was best spannend allemaal, want er waren toen geen signalen dat het C2C-festival zoden aan de dijk zou zetten in de popularisering van country. Maar we dachten al wel: het is een gat in de markt, het heeft alleen tijd nodig.’
Het festival is na de coronajaren verhuisd naar Rotterdam, waar het in maart tienduizend mensen naar het Ahoy-complex trok. ‘Een groei van 45 procent ten opzichte van een jaar eerder.’
Imposante cijfers, die ook terug te zien waren in de populariteit van Luke Combs en Zach Bryan; de kaartverkoop van de ook door Greenhouse georganiseerde stadionconcerten liep ondertussen goed.
Vullings: ‘Toen AEG met de plannen kwam voor grote Europese stadionconcerten van Zach en Luke waren we ook niet echt verbaasd. We hadden die schaalvergroting wel verwacht toen we zagen hoe snel het hier met hen gegaan was.’
Zo was in 2023 het concert van Luke Combs, dat Greenhouse samen met Mojo organiseerde in dezelfde Afas Live, onmiddellijk uitverkocht. ‘We hadden hem liever in de grotere Ziggo Dome gehad, maar die was bezet.’
En Combs had hier nog een hitje met zijn cover van Tracy Chapmans Fast Car. Zach Bryan had helemaal geen hits in Nederland, maar ook bij hem kon je aan alles merken dat zijn eenmalige show in TivoliVredenburg drie jaar geleden een staaltje ‘underplay’ was, zoals Vullings het noemt.
‘Zijn hele productie was ingesteld op veel grotere concerten dan Bryan toen in Utrecht gaf’, zegt Sytse Wils, programmeur van TivoliVredenburg. ‘Het was meteen al duidelijk dat alle kaartjes in één keer weg zouden gaan. De tickets werden op naam verkocht en waren dus niet door te verkopen, en meer van die dingen die je alleen ziet bij echt grote artiesten.’
Wat Wils, die onder meer ook het jaarlijkse in americana en meer alternatieve country gespecialiseerde Ramblin Roots-festival organiseert, vooral opviel, was het betrekkelijk jonge publiek dat eropaf kwam.
Dat was ook Hugo Vogel, oprichter van het onlineplatform Altcountry.nl, niet ontgaan. In zijn recensie van het optreden van Zach Bryan had hij het over een ‘verbijsterende meezingavond’ en: ‘Wtf, wat gebeurde hier? Mensen, dit is een americanaconcert, dit is Nederland! (...) De zaal bleek ook voor een groot deel gevuld met veel jongere bezoekers dan die je normaal gesproken aantreft bij dit soort artiesten die hier optreden.’
Vogel, die al een kleine dertig jaar op zijn site vooral aandacht besteedt aan artiesten die buiten de mainstreamcountry vallen, was er echt door verrast. ‘Ik was publiek van oudere grijze mannen met linnen tasjes gewend. Maar in TivoliVredenburg waren ineens idioot veel jonge mensen, veel meer vrouwen ook. Niet alleen maar cowboyhoeden.’
Een verklaring heeft hij niet echt, maar Vogel zag het ‘grijzemannenpubliek’ vijf jaar geleden langzaam veranderen met een band als Drive-By Truckers en zanger Jason Isbell, die een jonger publiek trokken. Volgens Sytse Wils kan de aantrekkingskracht van de muziek van Bryan en Combs op jonge mensen ook te maken hebben met het gebrek aan nieuwe grote rockbands. ‘Na de Foo Fighters zijn er eigenlijk geen rockbands bijgekomen die een stadion kunnen vullen of een groot festival kunnen headlinen. Je merkt toch dat er behoefte bestaat aan een soort gevoel van saamhorigheid zoals grote rockbands dat kunnen geven. Country vult zo de leegte die rock heeft achtergelaten.’
Hoe tof en opzwepend de concerten van Bruce Springsteen nog altijd zijn, niet alle jonge popliefhebbers hebben zin om een avond naar iemand te kijken die met zijn 76 jaar hun opa had kunnen zijn. De net 30-jarige Zach Bryan is dan een prima alternatief. Muzikaal tapt hij een beetje uit hetzelfde vaatje en hij geeft met zijn grote band alles op het podium. Er werd in Eindhoven volop meegezongen en vanaf de tribunes zag je op het veld diverse circlepits met dansend publiek.
Luke Combs pakte een maand later alles wat eenvoudiger aan. Bertus de Blaauw, die beide stadionconcerten van concurrent AEG bezocht: ‘Ook dit was een zeer geslaagd concert. Combs hield het heel simpel. Gewoon een klein bandje op het podium. Het was voor mij wel klip en klaar dat country erin is geslaagd een nieuwe generatie liefhebbers aan te trekken.
‘Het is alleen voor boekers als Jora en mij heel moeilijk in te schatten hoe populair die artiesten precies zijn. Hoe vertalen streamingcijfers zich naar kaartverkoop? Best een gok om ze in een stadion te zetten, maar echt verbaasd over het succes ben ik niet. Als je socials als TikTok een beetje volgt of platforms als Country Bunkhouse NL, dan zie je echt goed hoe country ook onder jonge mensen leeft.’
Dat platform, Country Bunkhouse NL, begon Gerbrand Gerritsen tweeënhalf jaar geleden met twee andere countryliefhebbers. Inmiddels zijn ze ook actief op Instagram en TikTok, maar aanvankelijk was het alleen een whatsappgroep. ‘Het startschot gaven we in april 2024, toen het concert van Morgan Wallen werd aangekondigd. De countryster ging in september van dat jaar een concert in de Ziggo Dome geven, en het leek ons leuk om daar gezamenlijk naartoe te gaan.’
Na een linkje op internet meldden zich steeds meer mensen. ‘Vooral jongeren kwamen met het verhaal van: ik hou erg van country maar ik ken niemand in mijn omgeving die mee wil naar zo’n concert. We merkten echt dat zo’n appgroep tegemoetkwam aan dat gemeenschapsgevoel van veel countryliefhebbers.’
Inmiddels zit de groep al tijden aan het maximumaantal van 1024, ‘want dat is nu eenmaal het maximum dat in een whatsappgroep kan, maar er hangen er al vele subgroepjes aan. Lp-verzamelaars, paardrijders, westernmodeliefhebbers en linedancers, iedereen vindt zo zijn eigen groepje. En concertpromotors kijken weer bij ons naar wat mogelijke trends kunnen worden.’
Bunkhouse ‘groeit nog als kool’ en ziet het countrypubliek steeds diverser worden. ‘Bij country dacht je vroeger misschien aan mensen die linedancen in bejaardentehuizen of de hele dag alleen maar naar Dolly Parton luisteren en met een cowboyhoed door het dorp lopen. Maar dat is al lang niet meer zo.’
Het publiek is diverser en ook veel groter geworden, zo merkt ook Maurice de Rouw, beheerder van de website Newcountry.nl, die al een kwarteeuw bestaat. Als liefhebber van vooral in Amerika populaire countryartiesten begon hij zijn platform. En hij zag zijn publiek van tientallen naar honderden en de laatste jaren duizenden groeien. ‘Toen ik over Luke Combs schreef, dacht ik echt: wat gebeurt er nu? Ik wist dat country inmiddels wel van het ‘heehaw cowboy’- of linedance-imago af was, en ik merkte eigenlijk al sinds corona dat steeds meer jongeren de site bezochten. Maar dit verbaasde me toch.’
Covid als kantelmoment in de appreciatie in Nederland voor countrymuziek wordt door meerderen genoemd. Ook Jora Vullings merkte dat nadat het Country To Country-festival in 2024 een herstart had gemaakt in Rotterdam, er ineens veel meer jongeren kwamen. ‘De trend van meer twintigers en dertigers zette zich de twee jaar erna door op C2C, en bij Luke Combs zag je nog maar een enkele verloren zestiger.’
Maar behalve corona, dat de behoefte vergrootte aan saamhorigheid, waar country zo aan appelleert, is er nog een factor die meespeelt, zegt Vullings. Popartiest Beyoncé en rapper Post Malone brachten countryalbums uit en ook rapper Shaboozey had twee jaar geleden een enorme hit met het countryachtige A Bar Song (Tipsy).
‘En laten we vooral niet vergeten’, stelt Hugo Vogel vast, ‘dat naast Ilse DeLange, die zich al jaren sterk maakt voor country, ook Douwe Bob en Danny Vera veel hebben bijgedragen aan het huidige succes.’ Ilse DeLange’s So Incredible uit 2008 is momenteel weer zoveel te horen op sociale media, dat het AD en de NOS berichtjes wijdden aan het viraal gaan van het nummer.
Allemaal factoren die er in ieder geval voor zorgden dat er een jaar of twee, drie geleden iets begon te borrelen bij Leon Ramakers, voormalig directeur van Mojo Concerts en tegenwoordig onder meer eigenaar van alle aan de alternative rockzender Kink verbonden radiozenders. Daar komt er nu eentje bij; Jolene Country Music, het eerste commerciële countryradiostation van Nederland.
Ramakers: ‘Mijn belangrijkste raadgever is mijn onderbuik en sinds een paar jaar merk ik dat country overal populairder is dan ooit. Toen die stadionconcerten hier kwamen, dacht ik: we moeten een countrystation beginnen, zo simpel is het.’
Erg goede ervaringen had Ramakers niet met country toen hij zelf nog concerten organiseerde. ‘De enige die in mijn tijd de Ahoy kon uitverkopen was in 1994 Garth Brooks, daar waren achtduizend mensen. Maar zelfs een grote naam als Johnny Cash kreeg het Congresgebouw in Den Haag niet vol. Nederland was er altijd als eerste bij om succesvolle Amerikaanse artiesten ook hier groot te maken. Waar het ’m in zat weet ik niet, maar met countryartiesten lukte dat niet. Ik heb het toen ook maar opgegeven.’
Het kantelmoment kan Ramakers niet precies aangeven, maar ineens was daar zijn gutfeeling, die hem zei ‘dat er iets aanstaande was. Dat country gaat doorbreken in Nederland. Ik pikte het op en besloot eind vorig jaar de knoop door te hakken. Kom op, nu gaan we het doen.’
Toen Bertus de Blaauw hem in dezelfde tijd belde dat Luke Combs in de Johan Cruijff Arena zou staan, geloofde Ramakers eigenlijk niet dat dat zou lukken. ‘Ik zei: begin nu gewoon eens in het Gelredome, dat is ook al behoorlijk groot. Zo zie je maar dat het goed is dat ik dit werk niet meer doe, want guess what, er kwamen vijftigduizend mensen.’
Aan de naam Jolene, die al bedacht werd voordat schepper van het liedje Dolly Parton vorige maand overleed, moest hij zelf even wennen. ‘Maar die past precies bij wat we met de zender willen, namelijk ook de vrouwelijke kant van countrymuziek benadrukken. Het publiek is bij veel artiesten nu vaak voor de helft vrouw. En de muziek heeft met bijvoorbeeld Ella Langley ook een meer vrouwelijke touch gekregen.’
Langley is zonder enige twijfel de grote naam in de country waar iedereen op aast. Ze werd vorige week maar liefst negen keer genomineerd voor de Country Music Association Awards. Haar door Live Nation geboekte tour is in Amerika net begonnen; over een Nederlandse show is nog niets bekend.
Een andere countryvrouw om goed in de gaten te houden, zegt Jora Vullings, is Lainey Wilson. Drie jaar geleden verkocht ze de Amsterdamse Melkweg moeiteloos uit, in 2024 was ze headliner op Country To Country en onlangs verscheen over de ‘CMA Entertainer of the Year’ een documentaire op Netflix. Vullings: ‘Twee jaar geleden bracht Lainey Wilson het liedje Country’s Cool Again uit. Voor veel mensen misschien nog wat voorbarig, maar in 2026 heeft ze haar gelijk gekregen.’
Megan Moroney speelt 19/9 in 013, Tilburg. Voorafgaand aan het concert wordt in 013 het radiostation Jolene Country Radio gepresenteerd.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant