Fatma was vastbesloten: ze zou niet daten met een Nederlander. Hij moest en zou een moslim zijn. Ze had er al vrede mee gemaakt dat haar leven draaide om studie en werk – totdat ze een man leerde kennen die alles bevroeg.
‘Ik ben in Nederland geboren en Turks opgevoed. Ik heb een dubbele nationaliteit, voel me Turks, eet Turks, maar ben ook Nederlands. Bij wie hoor ik echt? Op de afdeling in het ziekenhuis waar ik werkte, waren geen Turkse collega’s. Mensen vroegen: waar kom je vandaan? En ik antwoordde: uit Rotterdam. Nee, waar kom je echt vandaan? En ben je Turks of Marokkaans – ze zien het verschil niet. Zij hadden een boterham in een trommel en aten daar een bakje yoghurt bij, ik kreeg van mijn moeder voor de lunch börek met feta mee. Ik wist wanneer het Pinksteren was, maar zij wisten niets over het Suikerfeest.
De liefde van nu is een rubriek in Volkskrant Magazine over seks en relaties.
‘Toch begreep ik al jong dat ik nooit een Turkse man wilde trouwen. Nederlandse mannelijke collega’s, merkte ik, zijn hoffelijk. In plaats van hun wens gebiedend uit te spreken, zoals ik mijn hele jeugd mijn vader en ooms had horen doen, vragen ze bijvoorbeeld: wil je me even helpen? Op mijn werk voelde ik me gelijkwaardig aan hen. Maar daten met een Nederlander kon natuurlijk niet en wilde ik niet. Ik ben moslim, en als ik films zag als Dear John, dan genoot ik daarvan, maar tegelijk moest ik er niet aan denken: twee mensen die elkaar nauwelijks kennen en meteen beginnen te zoenen. Zo’n vrije manier van omgang ambieerde ik absoluut niet.
‘Op een zaterdag in 2017, ik was 25, was er een open dag voor vrijwilligers van het Rode Kruis, ik raakte daar met een collega en een vriendin aan de praat met een lange man, Patrick. Formeel gekleed en een beetje schuchter. We praatten luchtig over ons werk, hielden in de weken die volgden per app contact, en een paar maanden later vroeg hij of we iets konden gaan drinken.
‘Hij vraagt me op date, begreep ik geschrokken. Ik hield het af. Wat romantiek betreft heb ik je niets te bieden, zei ik, en ik legde uit waarom. ‘Alle begrip’, antwoordde hij, ‘maar dat kopje thee kan toch wel?’ Hij spotte niet met mijn geloof, probeerde me niet op andere gedachten te brengen, maar stelde vragen die ik rustig beantwoordde. Ik vertelde over de islam en mijn achtergrond, wel moslim, geen hoofddoek, en hij luisterde en vroeg door. Om geen valse hoop te wekken, bleef ik herhalen dat ik, wat relaties betreft, een strakke grens trok bij niet-islamieten en als dat betekende dat ik misschien wel nooit zou trouwen, prima.
Dit is een rubriek uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
‘Mijn ouders had ik al eerder laten weten dat ze niet moesten proberen mij te koppelen, van dat soort geintjes moest ik niets hebben. Dat begrepen ze, ook zij zagen hoe dat soort huwelijken vaak na twee jaar al op een scheiding uitloopt. Maar een Nederlander als schoonzoon, dat zouden ze nooit accepteren.
‘Naarmate hij en ik vaker op voet van gelijken afspraken, als vrienden zelfs en onze gevoelens en ideeën in steeds verfijndere details bespraken, begon ik van hem te houden. Deze man was – hoe wonderlijk en onvoorstelbaar – even kwetsbaar als ik. Onverbloemd vertelde hij hoe hij in zijn puberteit op school werd gepest. Ik herinner me dat ik dacht: wat gebeurt hier, ik heb er altijd vrede mee gehad dat mijn leven draaide om studie en werk en nu leer ik een man kennen die mij leuk vindt, mij serieus neemt en om me geeft en ineens ziet alles er heel anders uit.
‘Extase voelde ik niet, het was vooral vreemd te merken dat de romantische films waarin mensen verliefd worden en alleen nog maar aan elkaar kunnen denken, plots niet langer fantastische verhalen leken, maar iets wat echt kon gebeuren. Ik begon me te verheugen op elk nieuw bericht van hem en wist de reactie van mijn ouders als een donkere wolk boven mijn hoofd, hun gekwetste gezichten: waarom deze man, Fatma?
‘Ik had heel veel nagedacht en wist precies welk leven ik niet wilde, maar van wat ik wel wilde – een respectvol huwelijk, waarin man en vrouw dezelfde rechten en plichten hebben – had ik nooit voorbeelden gezien, en nu ontmoette ik zijn ouders en zag hoe liefdevol en kalm zij met elkaar omgingen. Er ging een wereld voor me open die ik nooit van mijn leven weer dicht zou krijgen, noch zou kunnen vergeten.
‘Ik zei tegen mijn moeder: ik ken iemand met veel interesse in ons geloof en onze cultuur, hoe zou jij het vinden als ik met zo iemand een relatie zou krijgen? Ze antwoordde niet direct en in de weken erna bleef ik erop terugkomen, in de hoop dat ze steeds meer aan het idee zou wennen. Mijn vader was niet de kwaaie cliché moslim waar je weleens over hoort. Hij houdt van me, weet dat de tijd verandert, maar dit ging hem toch een stap te ver. Kunnen jullie niet een keer samen praten, vroeg ik, maar mijn vader hield voet bij stuk.
‘Toen heb ik mijn relatie verbroken. Zonder toestemming van mijn ouders wilde ik niet trouwen. Mijn vriend begreep het. Hij drong niet aan, gaf me de ruimte. Opnieuw toonde hij respect, dit keer voor een besluit waarvan hij zelf de dupe was. Zijn reactie bracht me aan het twijfelen. Hoe kon het dat twee mensen die zoveel van elkaar houden niet samen mogen zijn?
‘Weer begonnen we af te spreken en in het besef dat niet de Turkse cultuur maar religie leidend moest zijn, zijn we het antwoord gaan zoeken in de Koran. Mijn vriend was intussen bekeerd, geïnspireerd door mij maar uiteraard niet gedwongen. Samen zochten we naar teksten die een huwelijk tussen ons verboden. Ik bad om voorspellende dromen en sprak met andere moslims die ervaring hadden met een gemengd huwelijk. En op een dag zei ik tegen mijn moeder: ik ben er klaar mee, ik ga trouwen.
‘In maart 2019 was de bruiloft. Pats, boem, alles ging ineens toch nog snel. We hadden natuurlijk niet eerst een tijdje samengewoond, waren nooit met z’n tweeën op vakantie geweest. Maar de weg ernaartoe was moeilijker dan het huwelijk zelf. Hij drinkt koffie op zijn nuchtere maag, belt weinig met zijn ouders, maar verder valt het heel erg mee met de culturele verschillen. Mijn broertjes zijn gek op hem. Voor mijn ouders, die ook bij de bruiloft waren, geldt: acceptatie is een proces. De overtuiging waarmee ze zijn opgegroeid wis je niet zomaar uit. Het groeit, ieder jaar een beetje.’
Op verzoek van de geïnterviewde is de naam Fatma gefingeerd. Wil je meer van deze verhalen horen? Luister dan ook naar onze podcast De liefde van nu.
Van eenmalige avonturen tot langlopende relaties: Corine Koole is voor deze rubriek en de gelijknamige podcast op zoek naar verhalen over álle soorten liefde en bijzondere ervaringen die (ook bij jongere lezers) tot nieuwe inzichten hebben geleid.
Meedoen? Mail een korte toelichting naar: deliefdevannu@volkskrant.nl.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant