Misbruik Het Schadefonds Geweldsmisdrijven moet Jasper van den Hoek een uitkering doen omdat hij slachtoffer is van zijn (groot)vader, die hem door incest bij zijn moeder verwekte. „We gaan er snel en met zorgvuldigheid mee aan de slag.”
Jasper van den Hoek.
„Ik zeg het niet vaak tegen mijzelf, maar soms mag het wel eens een keertje, ongeacht hoe het morgen afloopt ben ik trots op mijzelf”. Dat schreef Jasper van den Hoek op LinkedIn, de avond voordat de hoogste bestuursrechter uitspraak deed in zijn zaak tegen het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Hij kan opgelucht ademhalen: de Raad van State oordeelde dat hij rechtstreeks slachtoffer is van de incest die zijn (groot)vader zijn moeder aandeed en waaruit hij werd geboren. Naar die erkenning was hij al vele jaren op zoek.
Van den Hoek ondervindt grote psychische problemen door zijn oorsprong en het seksuele geweld tegen zijn moeder, dat tijdens de zwangerschap en de jaren daarna nog doorging. Hij vroeg in 2023 een vergoeding aan bij het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Volgens het schadefonds was echter alleen zijn moeder slachtoffer in de zin van de Wet schadefonds geweldsmisdrijven. Het geweld was immers tegen haar gericht. Van den Hoek zelf bestond op dat moment nog niet, ook niet als ongeboren kind, en kon dus geen slachtoffer zijn.
Van den Hoek ging in beroep en kreeg van de rechtbank gelijk dat hij wel rechtstreeks slachtoffer was, maar het fonds ging daartegen in hoger beroep.
In de uitspraak van 7 oktober krijgt het fonds van de Raad van State ongelijk: schade bij het uit incest geboren kind ligt zó voor de hand, dat dit als een rechtstreeks gevolg van dat seksuele geweld moet worden gezien. Dat de schade zich pas later manifesteert doet daaraan niets af. Van den Hoeks hele bestaan is zelfs het gevolg van het misdrijf; zonder dat zou hij „in zijn concrete persoon en identiteit niet zijn ontstaan”. Daarbij wijst de Raad van State er ook op dat volgens het Burgerlijk Wetboek een directe afstamming van je grootvader niet mag bestaan.
Van den Hoek ondervindt hiervan voortdurend de gevolgen, omdat hij in zijn psychische integriteit en identiteitsontwikkeling is geraakt. Dat is geen leed dat is afgeleid van de moeder, maar rechtstreeks leed, dat hem als persoon raakt in de kern van zijn bestaan, aldus de hoogste bestuursrechter.
Het Schadefonds Geweldsmisdrijven had Van den Hoek in 2025, na de uitspraak van de rechtbank en in afwachting van het hoger beroep, alsnog een uitkering toegekend voor het leed dat hij als getuige van het geweld na zijn geboorte had doorstaan. Ook dat besluit houdt bij de Raad van State geen stand. Het fonds had immers van de rechtbank opdracht gekregen een besluit te nemen over het rechtstreekse slachtofferschap van Van den Hoek.
Daar kwam bij dat het fonds een uitkering gaf van € 20.000, de op een na hoogste categorie. De hoogste categorie (€ 35.000) is bij psychische schade bedoeld voor gevallen waarin sprake is van vele jaren behandeling en ‘volledige en blijvende afhankelijkheid’. Dit zou volgens een medisch adviseur alleen gelden bij levenslange opname in een GGZ-instelling met 24-uurs toezicht. De Raad van State oordeelt echter dat het fonds hier niet zomaar op af mocht gaan en had moeten kijken of de situatie van Van den Hoek niet vergelijkbaar is, nu hij (onder andere) vanaf zijn zesde jaar vele jaren therapie volgde en geen passende behandeling kon vinden. Van den Hoek had ook aangevoerd dat het hoogst onzeker is of die behandeling er überhaupt is, nu er weinig wetenschappelijk onderzoek is gedaan naar zijn situatie.
Lisa-Marie Komp, advocaat van Van den Hoek, zegt dat de zaak niet beter had kunnen uitpakken. „Ook wat betreft de schadecategorie. Het zou pijnlijk zijn als Jaspers drive om beter te worden en het feit dat hij niet in een instelling zit tegen hem zou werken.”
Van den Hoek reageert via WhatsApp: „Wat ik vooral heel mooi vind is dat er onderscheid wordt gemaakt tussen moeder en kind. Dat zij (wij) beiden recht hebben op afzonderlijke erkenning.” En: „Het is zó belangrijk dat het gebrek aan kennis ook de aandacht krijgt. Dat er nog altijd geen geschikte behandeling is ligt dus niet alleen aan de ggz (en mij).”
Monique de Groot, directeur van het Schadefonds, reageerde telefonisch: „Het is fijn dat er nu een uitspraak ligt en de Raad van State geeft daarin duidelijk richting. We gaan er snel en met zorgvuldigheid mee aan de slag.”
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie