Larry Ellison | topman Oracle De oprichter en topman van techbedrijf Oracle ziet AI als het toekomstige hart van de wereldeconomie, en data als de benodigde zuurstof. Oracles internationale netwerk van datacenters moet dan het bloedvatenstelsel gaan vormen. Maar met de enorme bedragen die Larry Ellison hierin investeert, neemt hij een gok die desastreus kan uitpakken.
Larry Ellison, bestuursvoorzitter van techbedrijf Oracle, houdt de openingsspeech tijdens een conferentie van zijn bedrijf in San Francisco, 2015.
Daags na zijn beëdiging op 20 januari 2025 hield president Trump een opmerkelijke persconferentie in het Witte Huis. In bijzijn van topman Masayoshi Son van SoftBank, Sam Altman van OpenAI en Larry Ellison van Oracle kondigde Trump „het grootste AI-infrastructuurproject in de historie” aan: Project Stargate. Ellison was volgens hem de juiste man om het project in goede banen te leiden. „Hij is in zekere zin de ceo van alles”, zei Trump, „een geweldige zakenman.” Ellison bedankte de president uitvoerig en schetste de enorme contouren van het geplande datacentrum in Texas, waarin zijn techbedrijf, de Japanse investeerder SoftBank en OpenAI samen 500 miljard dollar zouden steken. Project Stargate zou het AI-tijdperk inluiden.
De persconferentie vormde voor de nu 82-jarige Ellison de apotheose van een agressieve campagne om Oracle om te vormen tot een cruciale speler in de AI-sector. Zijn bedrijf was in de jaren tachtig en negentig groot geworden met de verkoop van software aan bedrijven en overheden, en had zich na de eeuwwisseling gestort op clouddiensten: softwareverhuur en dataopslag via internet. Maar na de lancering van ChatGPT door OpenAI, in 2022, vreesde Ellison dat Oracle de aansluiting bij de nieuwe technologische revolutie zou missen. Daarom stelde hij alles in het werk om zijn bedrijf te veranderen in een hyperscaler, die cruciale infrastructuur voor de AI-sector aanlegt.
Ellisons ambities blijven niet beperkt tot de VS. Zo opende hij een van de grootste datacenters ter wereld in Maleisië, dat volgens analisten zo’n 20 procent van de computerkracht voor de Chinese AI-sector levert, en is hij partner bij de bouw van een datacentrum in de Verenigde Arabische Emiraten. Daarbij breidde Ellison zijn investeringen uit naar de mediasector. Zo verwierf Oracle een aandeel van 15 procent in de Amerikaanse tak van het Chinese socialemediaplatform TikTok, een belangrijke nieuwsbron van Amerikanen jonger dan 30. Om manipulatie door China te voorkomen, slaat Oracle nu de data van Amerikaanse TikTok-gebruikers op en traint het algoritme opnieuw.
Ook investeerde Ellison (82) in mediabedrijf Skydance, van zijn zoon David (43). In 2024 steunde hij diens succesvolle bod van 8 miljard dollar op het mediaconglomeraat Paramount, eigenaar van een grote Hollywoodstudio en de zender CBS News. En een jaar later hielp hij David bij de financiering van een veel grotere overname, ter waarde van 111 miljard dollar: die van Warner Bros. Discovery, onder andere eigenaar van twee grote Hollywoodstudio’s, streamingdienst HBO Max en nieuwszender CNN. Het fusiebedrijf, dat op 6 oktober naar de beurs ging onder de naam Skydance, is nu een van de grootste media- en entertainmentconglomeraten in de VS.
De Ellisons lijken te bouwen aan een internationaal technologie- en media-imperium dat zich uitstrekt over tv, film, nieuws, sport en sociale media, en dat wordt gevoed door een enorme hoeveelheid data. Larry is de man met de strategische visie, die voorziet dat AI het nieuwe hart van de wereldeconomie zal worden, en data de nieuwe zuurstof. Met zijn internationale netwerk van datacentra moet Oracle daarvan het bloedvatenstelsel gaan vormen.
Ellison vergelijkt zichzelf graag met een octopus. En inderdaad heeft Oracle tentakels in vele landen en sectoren. Het biedt huursoftware en clouddiensten aan Amerikaanse overheidsinstellingen, en aan tientallen andere landen. De digitale infrastructuur van veel multinationals in de VS en daarbuiten draait ook op software en datacentra van Oracle. Omdat het voor overheden en bedrijven haast ondoenlijk is al hun data over te hevelen naar een ander systeem, zitten ze in zekere zin vast aan Oracle. Het bedrijf beheert daardoor een groot deel van de internetinfrastructuur. Het doel is marktdominantie.
Critici menen dat Ellison toewerkt naar een surveillancestaat waarvoor Oracle het gereedschap levert. Zo maakt het ook drones en bodycams voor de politie. Ellison staat ook achter het „essentiële” werk van de National Security Agency, die mede dankzij Oracle-software op grote schaal burgers in de gaten houdt. Op een vergadering met analisten van Oracle in 2024 schetste hij een toekomst met permanente massasurveillance, waarbij AI zou helpen om de enorme hoeveelheid beelden te verwerken van de alomtegenwoordige camera’s, van deuren tot drones en bodycams. „Elke politieagent zal permanent onder toezicht staan, en als er een probleem is, zal AI dat signaleren en melden. Burgers zullen zich van hun beste kant laten zien, omdat we alles voortdurend vastleggen en rapporteren.”
Ellison gelooft: hoe meer hij investeert in datacenters en computerkracht, des te intelligenter AI wordt (en hoe rijker hijzelf). Dit wordt de schaalhypothese genoemd. Maar al die investeringen vormen ook een enorme gok, die zijn positie als machtige techoligarch kan versterken óf hem financieel te gronde kan richten. Nadat Oracle halverwege vorig jaar bekendmaakte voor 300 miljard dollar aan contracten te hebben gesloten met afnemers van de computerkracht van zijn datacenters, steeg de beurskoers van het bedrijf in één dag met 43 procent. Plotsklaps was Ellison de rijkste man ter wereld.
Dit was van korte duur. Want investeerders begonnen zich al snel zorgen te maken over de enorme schulden waarmee Ellison zijn investeringen financierde. Terwijl Oracle zijn AI-infrastructuur agressief uitbreidde, steeg die tot ruim 130 miljard dollar. Hoewel Oracle in 2025 ruim 12 miljard dollar winst maakte op een omzet van 57 miljard, is dat een fors bedrag. De geldschieters werden onrustig, wat ook zichtbaar werd in de aandelenkoers: sinds de piek in 2025 is de beurswaarde van Oracle met ruim de helft geslonken, en daarmee het vermogen van Ellison, dat daalde van 372 miljard dollar naar 178 miljard. Als AI echt een zeepbel is die op knappen staat, zoals steeds meer analisten menen, kan Ellisons gok desastreus uitpakken.
Ellison is de laatste founding father van Silicon Valley die nog volop zaken doet. Net als Steve Jobs van Apple en Bill Gates van Microsoft behoren zijn jonge jaren tot de mythologie van de Amerikaanse techsector. Hij begon zijn carrière als computerprogrammeur bij diverse bedrijven in Californië. Zijn eerste project was in 1977 voor Ampex, producent van video-, audio-, en datarecorders, en betrof het opzetten van een database voor inlichtingendienst CIA. Codenaam: Oracle.
Ellison wilde echter niet voor een baas werken. Daarom kocht hij zich in bij het bedrijf Software Development Laboratory (SDL), dat een oud-collega van Ampex had opgericht. Ellison was geïnspireerd door een paper dat een ingenieur van computerbedrijf IBM had gepubliceerd over een nieuw soort database voor het informatietijdperk. Deze ‘relationele database‘ kon de snel groeiende hoeveelheid gegevens van overheden en bedrijven opslaan en ordenen, zodat ze makkelijk doorzoekbaar waren. Ellison stelde voor dat SDL de eerste commerciële software hiervoor zou ontwikkelen. Hun belangrijkste product, en later het hele bedrijf, werd vernoemd naar het CIA-project.
Ellison was niet de beste programmeur, maar begreep de technologie wel goed. Daarom kreeg hij de rol van verkoper en algemeen directeur. Het werd een groot succes, Toen Oracle in 1986 naar de beurs ging, werd Ellisons aandeel gewaardeerd op 90 miljoen dollar. Zeven jaar later, op 49-jarige leeftijd, was hij miljardair. In de jaren 80 en 90 zag hij Bill Gates als zijn grootste rivaal. Hij huurde zelfs privédetectives in om Microsoft te bespioneren. Rond de eeuwwisseling haalde hij Gates in als de rijkste man ter wereld. Maar net als in 2025 was die positie maar van korte duur.
De saaiheid van Oracles product stond in contrast met Ellisons bombastische persoonlijkheid en een extravagante levensstijl. De roddelbladen smulden van zijn tumultueuze liefdesleven (hij trouwde zes keer) en zijn hang naar gevaar en waaghalzerij. Hij verzamelde sportwagens, vloog rond in een Italiaans gevechtsvliegtuig, en nam geregeld maandenlang verlof om deel te nemen aan internationale zeilwedstrijden, zoals zijn geliefde America’s Cup. Ook bezit hij een eiland in Hawaï en een tennistoernooi, BNP Paribas Open.
Het knappen van de internetzeepbel in 2000 was een ontnuchterende ervaring voor Ellison. Oracle bleef winstgevend, maar de groei ervan stagneerde. Daardoor daalden de aandelen ervan in de jaren daarna gestaag in waard. Wat niet hielp, was dat Ellison niet innoveerde. De opmars van clouddiensten na 2006 deed hij aanvankelijk af als „totale onzin”. Pas toen Microsoft, Google en Amazon deze markt domineerden en Oracles positie als softwaregigant bedreigden, gooide hij het roer om. De koersval van Oracle probeerde hij te stuiten door op grote schaal aandelen ervan op te kopen, wat hij het afgelopen jaar herhaalde. Hierdoor nam zijn belang in het bedrijf toe van 23 procent in 2010 tot ruim 40 procent in 2025.
De doorbraak van AI, volgens Ellison „de belangrijkste technologie ooit”, gaf hem de kans Oracle opnieuw uit te vinden. In zijn strategie stond de bouw van datacenters centraal, waarvoor hij een beroep deed op zijn contacten in de techwereld. Allereerst op zijn vriend Elon Musk, die inmiddels het bedrijf xAI had opgericht. Ellison stelde hem voor een datacenter te bouwen voor xAI. De schaarse microchips ervoor wist hij los te peuteren bij Nvidia-topman Jensen Huang. Maar Musk blies het project af uit frustratie over de trage voortgang. Daarop stapte Ellison naar Sam Altman van OpenAI.
De internationale ambities van Ellison weerspiegelden zich in goede relaties met de Arabische Golfstaten, waarmee Oracle veel contracten heeft, en met het Chinese AI-bedrijf ByteDance, de Chinese holding van TikTok. Maar die ambities stuitten op weerstand van de regering-Biden, die de Amerikaanse voorsprong in de AI-race met andere landen wilde behouden. Daarom legde Biden aan hyperscalers expertbeperkingen op, vooral om de torenhoge AI-ambities van China, de grootste geopolitieke rivaal van de VS, te dwarsbomen.
De herverkiezing van Trump bracht uitkomst. Ellison had, net als veel andere techoligarchen, tientallen miljoenen dollars in diens campagne gestoken. Hij verhuisde zelfs naar Florida, waar hij voor 80 miljoen dollar een landgoed aan zee kocht, twintig minuten rijden van Trumps resort Mar-a-Lago. Daar heeft hij een „symbiotische vriendschap gecultiveerd met Trump”, zoals The Wall Street Journal het omschreef. De basis daarvan is volgens de krant dat ze als generatiegenoten over veel dingen hetzelfde denken. Zo delen een afkeer van mainstream media als The New York Times en CNN, en een liefde voor Israël.
Ellisons investering betaalde zich uit. Na de herverkiezing van Trump omarmde de president de AI-visie van Silicon Valley. Tijdens een driedaags bezoek aan de Golfstaten begin vorig jaar draaide hij de internationale beperkingen terug die Biden de hyperscalers had opgelegd. Ook kondigde hij Project Stargate UAE aan, een uitbreiding van het datacenterproject van OpenAI, Oracle en SoftBank, in Abu Dhabi. Op hun beurt hielpen de Golfstaten Ellison bij de financiering van de overname van Warner Bros. Discovery door zijn zoon, waarvoor Trump vervolgens groen licht gaf.
De sterke concentratie van media in handen van de Ellisons heeft tot grote zorgen geleid over politieke inmenging en censuur. Na de overname van Paramount door zijn zoon stelde Ellison de zelfverklaarde „zionistische fanaticus” Bari Weiss aan als hoofdredacteur van CBS News. Zij duwt de zender in een meer Trumpgezinde en pro-Israëlische richting geduwd, wat leidt tot verwijten van partijdigheid, dalende kijkcijfers en het vertrek van beeldbepalende correspondenten. Bij het door Trump gehate CNN vrezen ze dat hetzelfde gebeurt nu Skydance de eigenaar is. Dat Ellison niet terugschrikt voor censuur, bleek onlangs nog toen het TikTok-account van een kritische film over Musk werd verwijderd.
Investeerders maken zich vooral zorgen over de astronomische berg schulden van Ellison. Omdat hij zijn aandelen Oracle heeft gebruikt als onderpand, hangt zijn vermogen om die terug te betalen nauw samen met de beurswaarde van Oracle. En die is het afgelopen jaar met ruim de helft daalde, van 89 miljard dollar tot 40 miljard. In juli verlaagde kredietbeoordelaar S&P Global de kredietwaardigheid van het bedrijf tot net boven de ‘junk’-status.
Ellison heeft eerder met dit bijltje gehakt. Nadat de internetzeepbel knapte, daalde Oracle tientallen miljarden dollars in waarde. Toch bleef Ellison een van de rijkste mensen ter wereld. Dit keer heeft hij zijn lot echter verbonden met OpenAI, dat vorig jaar 38 miljard dollar verlies maakte en geen route naar winstgevendheid lijkt te hebben. Ellison houdt zich publiekelijk op de vlakte over de verschrompeling van zijn vermogen, en blijft vertrouwen uitspreken in OpenAI. Tot nu toe is er geen teken dat hij anders denkt dan begin 2025, toen hij in het Witte Huis de hausse in AI-infrastructuur beschreef als „een kans die zich eens in een generatie voordoet”.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie