Diederik Ebbinge In het nieuwe seizoen van de meta-satirische televisieserie Promenade speelt Diederik Ebbinge opnieuw Diederik Ebbinge (maar net wat anders). NRC schoof aan bij het personage, waarin ambitie en tragiek samenkomen. „Soms leg je de lat hoog, dóór hem laag te leggen.”
Diederik Ebbinge
„Misschien moet ik er even in groeien”, zegt Diederik Ebbinge. We zitten in het decor van het nieuwe seizoen van Promenade. Traditiegetrouw heet dit seizoen net even anders: na onder andere Promenade (2019), Zomerpromenade (2020), Gewoon Promenade (2021) en Chateau Promenade (2025) is er nu Promemedia, waarvan de eerste aflevering zondag wordt uitgezonden.
In al zijn incarnaties is Promenade een parodie op het Nederlandse tv-landschap. In de eerste seizoenen ondernam Ebbinge (in de rol van een net te ambitieuze, ietwat treurige presentator) verwoede pogingen een goed bekeken talkshow te maken; in het laatste deed hij een gooi naar een interviewprogramma in een Noord-Frans chateau. Zijn enige drie gasten (Eva Crutzen, Henry van Loon en Ton Kas) lopen steevast over van verwarring en tegenzin. Succes blijft uit. Dat is essentieel onderdeel van de grap: het moet altijd een beetje een tragische bedoening blijven.
Met een enorme hoeveelheid aan verwijzingen naar andere programma’s drijft Promenade op metahumor en ironie. En om het nog nét wat moeilijker te maken om het over Promenade te hebben zonder in een meta-metagesprek te verzanden, dragen de personages gewoon de namen van de acteurs door wie ze worden gespeeld: Diederik speelt Diederik, Eva speelt Eva, Ton speelt Ton en wie Henry speelt, behoeft geen verdere uitleg.
Wat nu als we één van die meta-laagjes afpellen? Na de aankondiging van het nieuwe seizoen vraag ik Diederik Ebbinge of ik die ándere Diederik te spreken kan krijgen: de man die het maar niet wil lukken succes te boeken met een talkshow en die nu, in Promemedia, een podcastimperium uit de grond wil stampen. De echte Diederik stemt in (en daarmee ook Promenade-Diederik). We spreken af in de eerste opnameweek en nemen plaats op bureaustoelen, aan een ovale tafel met vier microfoons. Boven ons verspreiden tl-buizen een koud, wit licht en op de vloer ligt een grauwgrijs tapijt met vervaalde stippen. Dit is de podcaststudio van Promenade-Diederik. We stappen direct zijn wereld binnen.
Je oorspronkelijke plan was om een praatprogramma te maken – een talkshow. „In het begin? Ja, zeker. Dat hebben we ook een aantal seizoenen gedaan.”
Waarom wilde je dat zo graag? „Ik zag op televisie dat er heel veel praatprogramma’s waren, die allemaal heel goed scoorden. Ik zag ook de verschillende vormen: dat mensen op een bank gingen zitten. Of aan een tafel. Of aan een desk. Maar een talkshow waarin mensen stónden… díé bestond nog niet.”
Dus jij hoopte te voorzien in de behoefte van kijkers aan een talkshow waarin mensen staan in plaats van zitten. „Ja, dat was een ingang die mij erg inspireerde. Ook omdat je de gasten dan in z’n geheel ziet en hun ongemak kunt meepakken. Zo leer je ze veel beter kennen dan als ze comfortabel achter een tafel zitten.”
Was dat ook een doel van de talkshow: de gasten heel goed leren kennen? „Ik zag in andere talkshows dat ze niet altijd meer nieuwe gasten hadden, maar dat mensen in een soort carrousel van de ene talkshow naar de andere liepen. Dat doen ze natuurlijk omdat de kijker gehecht raakt aan die vaste mensen. Vandaar mijn keuze om met drie vaste mensen te werken: Eva, Ton en Henry.”
Daar hebben we heel veel van gezien. Worden ze nu weer vaste gasten? „Ik moet nog iedereen mee zien te krijgen in mijn nieuwe plan. Het is voor hen ook niet fijn dat elk project dat ik start… Dat het toch niet echt tot het succes leidt dat we ons ervan voorstelden.”
Als ik goed heb geluisterd, waren drie doelen van de talkshow: de gasten heel goed leren kennen, een gat in het talkshowlandschap opvullen door gasten te laten staan, en succes behalen. Die eerste twee zijn gelukt. Succes behalen… niet. „Nee. Nee – dat is, nou ja… Nee.”
Matthijs van Nieuwkerk heeft je in De Wereld Draait Door eens gevraagd waarom zo weinig mensen naar Promenade keken. Toen dacht je dat het misschien kwam doordat je iets onaardigs had gezegd over mensen met kijkcijferkastjes, die je onder andere ‘freaks’ hebt genoemd. „Ja, daar heb ik mij ook over opgewonden, in het eerste seizoen. Daar keek op een bepaald moment, ‘volgens de berekeningen’, niemand meer naar.”
En je maakt nu met je vingers… „Aanhalingstekens, ja. Want dat trek ik erg in twijfel, dat systeem. Het klopt niet, zeker waar het Promenade betreft.”
Hij presenteert een complottheorie over kijkcijferkastjes die zich er niet toe leent om te worden afgedrukt in NRC.
Toch lijk je er bij elk project op gebrand hoge kijkcijfers te scoren. Het succes waarop je hoopt blijft dus wel gebaseerd op die cijfers. „Dat is het enige objectieve model waarmee wij kunnen zeggen of iets een succes is – de hele mediawereld doet dat. Dan hoop je natuurlijk op een uitschieter, maar dat was Chateau Promenade ook niet. Toen gingen Ton, Eva en Henry weer weg – en ik moet bekennen dat ik best nog een eenzame tijd heb gehad, in dat chateau. In de winter. Ik miste Nederland. En als ik terugging, luisterde ik in de auto naar podcasts. Tjéétje, dacht ik: dít is wat. Toen heb ik besloten mijn chateau te verkopen en van dat geld heb ik dit bedrijfspand gekocht. Ik dacht: ik spring in het diepe. Ik start een podcastimperium.”
Meteen een heel imperium? „Ja – als je die massa wilt maken en dat succes wilt halen, dan moet je niet met één podcastje komen!”
Wat is er nodig voor een succesvolle podcast? „Je moet mensen hebben die goed kunnen babbelen.”
Dat is het? „Dat is het.”
Wie zijn je grote inspiraties voor dit project? „Dan moet ik een lijst van vierhonderd podcasts opnoemen. Het is ongelooflijk hoeveel podcasts er zijn.”
Wat voor gat ga je vullen in de podcastmarkt? „Wat ik hoop is dat we heel veel titels gaan verzamelen, maar juist ook weer met diezelfde mensen.”
Gaan we de gasten nóg beter leren kennen? „Ja.”
Gaan ze ook meningen geven? „Dat mag ik hopen! Dat is een belangrijk onderdeel van podcasts: meningen geven.”
Over veel dingen? „Ja, je moet in een podcast niet zeggen: oh, dat weet ik niet, daar heb ik geen verstand van. Dat slaat natuurlijk nergens op. Je moet gewoon instappen, geen stiltes laten vallen, maar bábbelen erover.”
Moet je dan ook van veel dingen kennis hebben? „Dat is niet eens per se nodig. Maar ik wil ook wel podcasts doen met mensen – en dat is dan niet Eva, Ton of Henry – die echt ergens verstand van hebben.”
Experts? „Ja, ik zou best iets willen proberen met experts. Niet te veel, maar…”
Zijn er al podcasttitels waarvan je weet dat je ze wilt maken? „God, ja, het moet ook ontstaan als we bezig zijn, maar ik denk bijvoorbeeld aan Waarvan Akte. Dat is natuurlijk een beroemde uitspraak van mij, die heb ik in het eerste seizoen veel gebruikt. Als we het hebben over succesjes voor Promenade, dan is de term ‘waarvan akte’ wel echt iets waar ik trots op ben. Wat was je vraag ook alweer?”
Wat voor podcasts je al in de koker hebt.„Ik denk aan Hen & Eef. Je kunt je ook voorstellen dat Ebbinge, Van Loon & Crutzen er een is. We moeten gewoon brainstormsessies houden en titels bedenken en dan, ja, erover babbelen.”
Wanneer is deze podcast een succes? „Het interessante is: als naar Promenade honderdvijftig-, tweehonderdduizend mensen keken, dan werd dat gezien als flop. Maar als evenveel mensen naar een pódcast kijken, dan is dat een enorm aantal. Eigenlijk ligt de lat veel lager bij een podcast om er een succes van te maken.”
Is dat deel van de aantrekkingskracht: dat de lat veel lager ligt? „Eh, ja, het klinkt nu misschien alsof ik de lat heel laag leg, maar soms… soms is het ook de lat hoog leggen, dóór hem laag te leggen. Als je begrijpt wat ik bedoel.”
Kun je dat uitleggen? „Je komt erachter dat de meest succesvolle podcasts eigenlijk gaan over… over… nou. Dat het niet zoveel uitmaakt. Dat het eigenlijk geen reet uitmaakt waar je het over hebt, als je maar blijft babbelen.”
Diederik Ebbinge
Komen we nu dan tot de kern… „Ja.”
…van het podcastwezen… „Ja.”
…en van jouw podcastimperium? „Ja – maar het is moeilijker dan je denkt.”
Het is moeilijk om de lat zo laag te leggen. „Je denkt: oh, dat kan ik ook. Ha! Dat is echt niet aan de hand, nee, daar komt meer bij kijken. Ik weet ook niet precies wat.”
Dat was wel mijn vervolgvraag. „Dat je aansluit – dus als iemand wat zegt, dat je dan niet te lang witjes laat vallen. Meteen zeggen wat je vindt.”
Maakt het uit of het doordacht is? „Nee, dat doet er niet eens zo veel toe. Als het maar een beetje gezellig klinkt. Dat vinden de mensen leuk.”
Hoe bereik je die gezelligheid? „Door van de studio een soort huiskamer te maken. Met planten erin.”
We kijken om ons heen. Tegen de muur achter hem staat een enkele paradijsvogelplant.
Gaat er nog iets gebeuren met de studio? Om het… nog gezelliger te maken? „Vind je het niet gezellig dan?”
Er is een plant. Dat is leuk. Is die echt? Vanachter de muur roept iemand: „Nee”. Promenade-Diederik negeert zowel de vraag als de nee-roeper. „Er komen nog wel meer planten. Ik vind het een héérlijke studio. Ik heb ook tapijttegels gevonden, heel toevallig, met een verwijzing naar de rijke geschiedenis van Promenade, waarbij we stonden op stippen.”
Als we toch even teruggaan naar die rijke geschiedenis: ik snap nu dat je met je talkshow dat gat van de staande mensen wilde vullen en succes wilde behalen. Maar wat maakte nou voor jou persóónlijk dat je zo graag een talkshow wilde? „Je ziet wat voor status goede talkshowpresentatoren hebben. Ik noem een Eva [Jinek, red.]. Een Jeroen [Pauw, red.]. Een Renze [Klamer, red.]. Dat zijn heel gevierde mensen.”
Het is fijn om een gevierd mens te zijn. „Ik zou daar geen nee tegen zeggen.”
Kunnen we nu dan heel voorzichtig concluderen dat dat niet is gelukt met de talkshow, en dat deze podcast weer een nieuwe poging is om dat gevierde mens te worden? Hij blijft een hele tijd stil. Dan, heel zachtjes: „Misschien… misschien is dat een onderdeel ervan.”
En stel dat het nu wél lukt – wat is dan de vervolgstap? „Dat weet ik nooit, het is ook kijken wat het leven te bieden heeft. We moeten toch door.” Met hernieuwd enthousiasme: „Ook zoiets wat ik altijd zeg. We moeten tóch door.”
Promenade presenteert: Promemedia is te zien (en te horen) vanaf zondag 25 oktober op NPO 3 om 21.10 uur.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie