De Zitting Verbleef Jamal (45) met instemming in het huis van een vriend of is sprake van inbraak? En wie heeft de iPad en Playstation van de buurman meegenomen? En waarom nam Jamal de benen? „Als je andermans spullen mag gebruiken, waarom zou je dan op stel en sprong wegwezen wanneer diegene terugkeert?” vraagt de officier.
Haastig trekt de advocaat een toga aan. Hij loopt een beetje rood aan, z’n grijze lokken in een warrig model. De zitting begint ruim een halfuur eerder dan gepland. Z’n cliënt, de 45-jarige verdachte Jamal, wordt door twee beveiligers naar de zittingszaal in de rechtbank van Amsterdam begeleid.
De verdachte, een kleine man met een lange baard, oogt comfortabel in z’n mosgroene trainingspak. Hij is overgekomen uit de penitentiaire inrichting op Schiphol. Jamal wordt verdacht van diefstal, rijden met een ongeldig rijbewijs en gevaarlijk rijgedrag. Afgelopen zomer werd hij in een gestolen auto een uur lang door de politie achtervolgd. Er werd een helikopter ingezet.
De dagvaarding voor de verkeersovertredingen is ingetrokken, vertelt de officier, die worden apart behandeld. „Nou, dan verloopt de dag wel heel vlot”, zegt de rechter. Jamal en z’n advocaat lijken niet opgelucht.
„Ik schaamde me kapot”, zegt Jamal. Hij was op de vlucht geslagen uit schaamte voor de puinhoop die hij had achtergelaten op een logeeradres, zegt hij. De eigenaar van het appartement had Jamal via een datingsite leren kennen. „Jullie hadden een relatie?”, vraagt de rechter. „Nee, nee, zeker niet”, zegt Jamal. Hij is dakloos, leeft van een Wajong-uitkering en mocht van z’n – soort van – vriend soms blijven logeren. „Ik kon gewoon met een eigen sleutel binnenkomen.”
Zo ook die ene keer toen Jamals ‘vriend’ in het ziekenhuis was opgenomen voor een nekhernia. Jamal had z’n kompaan hoogstpersoonlijk in diens auto, een Renault Twingo, naar het ziekenhuis gebracht.
„Maar waarom heeft uw vriend dan aangifte tegen u gedaan?”, vraagt de rechter. De verdachte schudt met z’n hoofd. „Het is mijn domme fout dat ik het huis een beetje heb verwaarloosd.”
Na de nekhernia-operatie herstelde de vriend bij een vriendin. Zo’n twee weken later kwam hij weer naar huis. Toen hij de voordeur wilde openmaken, bleek die al open te staan. Er was ingebroken, dachten de buren, zo leest de rechter voor uit het dossier. Maar, nee: daar stond Jamal, tussen de puinhoop in de woonkamer. Toen hij z’n vriend ontwaarde, is hij weggeglipt via de brandtrap en ‘m vervolgens gesmeerd in de Renault van z’n gastheer.
Vervolgens merkte de vriend dat z’n autosleutels, televisie, spelconsole en muziekinstrumenten weg waren. De buurman, met een balkon aan dezelfde zijde, mist een iPad en Playstation. Was Jamal via het raam naar binnen geklommen? Jamal: „Hoe kan ik zo klimmen? Ik ben geen Spider Man. Zo acrobatisch ben ik niet.” Er zouden volgens Jamal wel meer mensen over de vloer komen. „We hebben veel gedatet. Ook met heel veel mannen”, mompelt hij. Soms gebruikten ze drugs.
Uiteindelijk weet Jamal niet aan de politie te ontkomen: wanneer hij de vluchtauto verlaat en te voet alsnog vlucht, wordt hij gegrepen, geboeid en naar de grond gewerkt. Hij ligt op de grond, met naast zich een politiehond, wanneer een agent tegen z’n oor trapt. In de zittingszaal wijst Jamal naar z’n slaap: „Als ik hier was getrapt…” Jamal heeft geen vertrouwen in een aangifte. „Verloren zaak: politie helpt elkaar.”
Dan loopt de rechter kort door het advies van de reclassering: „We zien een vluchtige, rappe man. Hij overdenkt keuzes, maar kan risico’s niet goed inschatten.” De reclassering herkent een patroon. In 2024 heeft Jamal voor het laatst vastgezeten voor winkeldiefstal, ook heeft hij meerdere verkeersovertredingen begaan. Maar het criminele circuit zou hij achter zich hebben gelaten. Een straf zonder bijzondere verplichtingen (bijvoorbeeld een behandelverplichting) lijkt de reclassering dan ook passend, zegt de rechter.
De officier acht alle feiten overtuigend bewezen. Terwijl Jamals vriend revalideerde, beging de verdachte verkeersovertredingen en ontving hij boetes. Registraties van de automatische kentekenplaatherkenning komen overeen met de momenten dat Jamal de auto „geleend” zou hebben. De politie vond de gestolen elektronica terug bij de winkel Used Products. Op beelden van bewakingscamera’s is te zien dat Jamal de producten aanbiedt. En de glazen en peuken in het appartement werden onderzocht en bevatten sporen van Jamal.
„Als je gebruik mag maken van andermans spullen, waarom zou je dan op stel en sprong wegwezen wanneer diegene terugkomt?”, zegt de officier. Ze concludeert dat Jamal onrechtmatig in het huis verbleef, inbreuk heeft gemaakt op andermans privacy en schuldig is aan een high impact crime, een delict met grote fysieke, materiële en psychologische impact op een slachtoffer. Onder meer woninginbraak valt daaronder.
De officier eist een celstraf van acht maanden, waarvan drie voorwaardelijk, met aftrek van de 102 dagen dat Jamal vastzat. Ook eist ze een proeftijd van twee jaar.
De advocaat stelt dat de vriend van Jamal wist van diens verblijf. Een chatgesprek zou dit kunnen bevestigen. Alleen heeft Jamal het chatbericht niet meer. Ook moet de rechtbank volgens de advocaat de gestolen producten afzonderlijk beoordelen en niet de hele buts elektronica als gestolen door Jamal opvoeren. Sommige producten hebben geen serienummer en kunnen volgens de advocaat niet met de verdachte in verband worden gebracht.
De rechter, die alles geduldig heeft aangehoord, zegt in reactie op het pleidooi van de advocaat over de serienummers: dat klopt. Niettemin stemt de rechter in met de strafeis van de officier. Maar niet getreurd: „Hij is voor de feestdagen weer vrij”, zegt de rechter.
Jamal en z’n advocaat geven elkaar een boks.
In deze rubriek beschrijven verslaggevers elke week een rechtszaak.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie