In de VS zijn dinsdag de stembussen geopend voor de tussentijdse verkiezingen.
Op het spel staat de samenstelling van het Huis van Afgevaardigden en de Senaat, waar Republikeinen nu de meerderheid hebben.
Meer weten over de Amerikaanse politiek? Lees hier al onze artikelen.
In heel het land brengen miljoenen Amerikanen op dit moment nog hun stem uit. Om 00.00 uur Nederlandse tijd gaan de eerste stembussen dicht. Dat gebeurt in Kentucky en Indiana, hoewel het in beide staten maar om een deel van de stembussen gaat. Pas om 01.00 uur Nederlandse tijd zijn alle stembussen in de twee staten gesloten.
Intussen zullen de eerste stemuitslagen binnendruppelen. Analisten kijken naar de resultaten in beide staten om een indruk te krijgen van hoe de Democraten en Republikeinen het landelijk zullen doen, zeker in verhouding tot de gunstige peilingen voor de Democraten.
Indiana en Kentucky gelden normaliter als Republikeinse staten. In Indiana wordt er niet gestemd voor de Senaat. In Kentucky is dat wel het geval, maar daar zullen de Republikeinen naar verwachting met relatief gemak winnen.
Interessanter is de race in het zesde kiesdistrict van Kentucky, dat volgens analisten een dubbeltje op zijn kant is. Analisten kijken ook naar de race in het vijfde kiesdistrict van Indiana, waar president Donald Trump twee jaar geleden met bijna 20 procentpunt verschil won. De Republikeinse kandidaat is daar licht favoriet, maar als de Democraten dichtbij kunnen komen zou dat een teken aan de wand kunnen zijn voor de rest van de avond.
Thom Canters
Terwijl de stembussen nog uren open zijn, is er in Alaska nu al meer gestemd dan bij andere voorverkiezingen. Dat meldt CNN. Er zijn nu bijna honderdduizend stemmen uitgebracht, inclusief vroegstemmers en briefstemmers. Normaal komt het aantal stemmen in de dunbevolkte staat nauwelijks boven de honderdduizend uit bij de midterms.
De stembussen zijn nog 7.00 uur Nederlandse tijd open. In alle staten lijkt de opkomst aanzienlijk hoger te zijn dan in eerdere jaren.
Er is veel aan de kiezers getrokken in de staat. Alaska kan een essentiële staat zijn in deze verkiezingen. Zowel Democraten als Republikeinen beschouwen winst in Alaska als sleutel tot een meerderheid in de Senaat. De toekomst van de Amerikaanse democratie, hoor je hier, draait nu om vis, schreef correspondent Thomas Rueb vorige week in een reportage.
Dylan van Bekkum
Paus Leo XIV heeft gestemd tijdens deze tussentijdse verkiezingen. Vorige week bevestigde het Vaticaan dat hij een stembiljet had aangevraagd voor de staat Illinois. ‘De Heilige Vader is ervan overtuigd dat het een burgerplicht is om deel te nemen aan het democratische proces.’
Robert Francis Prevost is de eerste paus met een Amerikaans paspoort, en dit zijn de eerste verkiezingen in de VS sinds zijn aantreden in mei vorig jaar. Zodoende is hij de eerste paus ooit die stemt tijdens verkiezingen in de VS.
Het is niet bekend of paus Leo voor de Republikeinse of Democratische kandidaten in Illinois heeft gestemd. Volgens persbureau AP heeft Prevost in eerdere midterms twee keer een stembiljet van de Democraten aangevraagd, en drie keer van de Republikeinen.
De Republikeinse standpunten zijn meer gestoeld op christelijke waarden, zeker waar het standpunten over abortus en homoseksualiteit betreffen. Anderzijds is van Leo bekend dat hij ten opzichte van zijn voorgangers relatief liberaal is. Bovendien bekritiseerde hij Trump vanwege de oorlog tegen Iran en het handelen van immigratiepolitie ICE. De president reageerde woedend op de kritiek.
Dylan van Bekkum
Voor het geval de Republikeinen en Trump de tussentijdse verkiezingen vandaag verliezen, heeft Pete Hoekstra alvast een schuldige aangewezen: Canada. Hoekstra (73) is de Amerikaanse ambassadeur in Ottawa. Tijdens Trumps eerste presidentschap oefende hij dezelfde functie uit in Nederland, het land waar hij werd geboren voordat zijn ouders naar de VS emigreerden.
Canada maakt zich schuldig aan inmenging in het Amerikaanse verkiezingsproces, zo beweert Hoekstra in een ‘factsheet’ van de ambassade waarmee hij de afgelopen weken de boer op gaat. Als mogelijke ‘poging tot inmenging’ bestempelt Hoekstra daarin onder andere de reclamespot die vorig jaar met geld van de Canadese provincie Ontario tijdens sportwedstrijden werd uitgezonden in de VS. Hierin waarschuwt de voormalige Amerikaanse president Reagan voor de negatieve economische gevolgen van een handelsoorlog.
Mark Carney reageerde laconiek en noemde Hoekstra’s beschuldiging ‘een interessante zichtwijze.’ Toch staat er voor Canada wel iets op het spel, omdat er dit weekend geruchten uitlekten dat Trump bereid was na de verkiezingen de gesprekken over het bilaterale handelsakkoord met Canada weer op te nemen. Carney brak die gesprekken deze zomer af omdat hij vond dat de Canadese belangen onvoldoende werden behartigd.
In Nederland werd Pete Hoekstra zelf verdacht van pogingen tot politieke inmenging, vanwege zijn openlijke enthousiasme over Forum voor Democratie en in het bijzonder hun toenmalige voorman Baudet. In Canada is de diplomaat minstens zo omstreden, omdat ook hij regelmatig spreekt over een mogelijke inlijving van het land als 51e staat van de VS. Afgelopen zomer ondertekenden 200 duizend Canadezen een petitie om Hoekstra uit te zetten.
Sterre Lindhout
Een kat in het nauw maakt rare sprongen, zien we in de Senaatsrace van Kansas. De zittende Republikeinse senator Roger Marshall, die tegen alle verwachtingen in verwikkeld is in een spannende strijd met uitdager Adam Hamilton, heeft tegen het advies van zijn campagneteam een video gemaakt over een schandaal dat maar aan hem blijft kleven.
Marshall ligt al tijden onder vuur na een onderzoek van The New York Times waaruit bleek dat hij in zijn vorige leven als gynaecoloog honderden van zijn patiënten juridisch liet vervolgen omdat zij rekeningen niet hadden betaald. Tientallen van hen werden zelfs gearresteerd. Naar de maatstaven van Kansas rekende Marshall uitzonderlijk hoge rentetarieven. De campagne van tegenstander Hamilton heeft het schandaal breed uitgemeten in zijn advertenties tegen Marshall.
Volgens bronnen van The New York Times kwam Marshall twee weken geleden met het idee om in een eigen advertentie direct te reageren op de beschuldigingen. Zijn topadviseurs raadden hem dat echter af: zo zou Marshall in de laatste dagen van de campagne alleen maar meer aandacht op het schandaal vestigen. Hij zou er beter aan doen om op een thema in te zetten als immigratie, belangrijk voor de overwegend Republikeinse kiezers in het rurale Kansas.
With 3 days left to #ElectionDay, here’s part of the closing argument from @RogerMarshallMD. #kansassenate https://t.co/PB5tCX8cn1
Maar Marshall sloeg al die adviezen in de wind en regelde hij een eigen filmploeg met wie hij de advertentie maakte. Daarin stelt hij dat hij ‘sommige openstaande rekeningen af en toe overdroeg aan een incassobureau’. Hij zou zich daarna niet meer bemoeid hebben met de afhandeling en zeker geen mensen hebben laten arresteren.
Marshall stuurde de advertentie naar enkele campagnemedewerkers, met het verzoek de video op televisie en digitale media te krijgen. Campagneleiders hielden dat echter tegen. Daarop deelde Marshall de advertentie met mensen buiten de campagne. Op zaterdag ging de video rond op sociale media.
In de peilingen gaan Marshall en Hamilton, de leider van de grootste kerk in de staat, nek-aan-nek. Dat is opvallend, want in 2024 won Trump nog in Kansas met ruim vijftien procentpunt verschil. Sinds 1932 heeft Kansas geen Democraat meer naar de Senaat gestuurd. In de laatste peiling van The New York Times en onderzoeksbureau Siena staat Hamilton op enkele procentpunten voorsprong, hoewel de verschillen binnen de foutmarge liggen.
Thom Canters
Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft maandag zoals verwacht het verzoek van de regering-Trump afgewezen om meer dan 20.000 stembiljetten in de staat Californië niet mee te tellen bij de tussentijdse verkiezingen. Het is een nieuwe tegenslag voor president Donald Trump die zijn onbewezen beweringen over grootschalige illegale stemmen door niet-staatsburgers blijft herhalen.
Het Hooggerechtshof kwam maandag met een kort besluit van slechts één zin, zonder toelichting; dit is gebruikelijk bij de afhandeling van spoedzaken. Geen van de rechters sprak zich publiekelijk uit tegen het besluit. Een federale rechter in San Francisco zette afgelopen week al een streep door de poging van de regering om de stemmen niet mee te tellen.
De Democratische gouverneur Gavin Newsom van Californië, noemde het besluit 'een welkome opsteker voor alle Amerikanen, gezien de walgelijke en gevaarlijke aanvallen op onze democratie door de federale overheid'. 'De inwoners van Californië kunnen erop vertrouwen dat de staat een vrije en eerlijke verkiezing zal organiseren – precies zoals we dat altijd hebben gedaan', voegde hij eraan toe.
De afwijzing van het Hooggerechtshof komt op de vooravond van de tussentijdse verkiezingen, waarbij de Republikeinen de meerderheid in het Congres zouden kunnen verliezen. Veel kiezers zijn ontevreden over het leiderschap van Trump.
Redactie
De regering-Trump moet ophouden van Californië te eisen om enkele duizenden stembiljetten in die staat niet mee te tellen bij de Congresverkiezingen. Dat heeft een federale rechter in Washington, James Boasberg, besloten.
Volgens de rechter is het niet aan de regering om 'eenzijdig haar voorkeursprocedures' op te leggen aan de Amerikaanse staten. In de VS zijn de staten grotendeels zelf verantwoordelijk voor het organiseren van de stembusgang.
De regering-Trump heeft in meerdere staten op basis van zelfgemaakte lijsten geprobeerd aanhangig te maken dat vermeende niet-burgers stembiljetten zouden hebben ontvangen. Onder meer Californië heeft die inmenging aangevochten. 'Californië mag zelf kiezen welke procedures het gebruikt om te verifiëren of geregistreerde stemmers staatsburgerschap hebben', zegt Boasberg nu over die pogingen.
ANP
Op de vooravond van de midterms heeft de regering-Trump een spoedverzoek ingediend bij het Hooggerechtshof om de staat Californië te verplichten om twintigduizend ingestuurde stembiljetten voorlopig niet te tellen. Zonder daar bewijs voor te leveren zegt de regering dat de stemmen mogelijk zijn uitgebracht door mensen zonder staatsburgerschap. De regering wil dat Californië de stembiljetten apart houdt voor nader onderzoek.
Het verzoek heeft weinig kans van slagen. Al meerdere lagere rechtbanken wezen eerdere pogingen van de regering af. Afgelopen vrijdag oordeelde een federale rechtbank dat de regering zich niet mag mengen in de manier waarop Californië zijn verkiezingen organiseert. In de grondwet staat dat staten verantwoordelijk zijn voor het organiseren van verkiezingen. Het ministerie van Justitie stelt daarentegen dat de federale regering nu wel de bevoegdheid heeft om in te grijpen, omdat een federale wet verbiedt dat niet-staatsburgers kunnen stemmen.
De autoriteiten in Californië reageren verontwaardigd op het spoedverzoek. De Democratische procureur-generaal Rob Bonta zegt dat het ‘ruikt naar wanhoop’ en noemt het ‘weer een poging om de verkiezingen te ondermijnen en de rechtsstaat te vertrappen’. Momenteel heeft Trumps Republikeinse partij de meerderheid in beide kamers, maar in de peilingen dreigen zij die meerderheid in een of beide kamers in de verkiezingen te verliezen.
Uma Kagenaar
De Democraten liggen in zeven belangrijke staten voor op de Republikeinen in de strijd om de Senaat in de nieuwste peilingen van The New York Times en onderzoeksbureau Siena. Daarmee beloven de midterms van morgen een spannende strijd te worden.
Dan stemmen Amerikanen voor het Congres. Op het spel staan alle zetels in het Huis van Afgevaardigden (het lagerhuis) en 35 van de 100 zetels in de Senaat (het hogerhuis), omdat senatoren voor een termijn van zes jaar worden gekozen. Op dit moment hebben de Republikeinen in beide kamers een meerderheid.
De winst voor de Democraten in het Huis ligt al langer binnen handbereik in de peilingen, maar de Senaat leek voor de Democratische partij een moeilijke opgave. Vooral staten die traditioneel Republikeins stemmen, zoals Texas en Kansas, kiezen morgen namelijk nieuwe senatoren.
In de nieuwste peilingen staat de Democratische kandidaat in zowel Texas als Kansas op winst. Ook Maine, Michigan en Ohio lijkt de huidige zetel van een Republikeinse kandidaat naar een Democraat te gaan. In Alaska, staat de Democraat Mary Peltola licht voor. Iowa lijkt een nek-aan-nekrace te worden.
Momenteel hebben de Democraten 45 zetels in de Senaat. Daarnaast zijn er twee onafhankelijke senatoren die doorgaans met hen meestemmen. De Republikeinen hebben 53 zetels. Om een meerderheid te behalen, moeten de Democraten hun huidige zetels behouden en minstens vier zetels winnen.
Uma Kagenaar
Lees hier het laatste nieuws over de midterms.
En lees ook onze uitleg over de midterms: Waarom Democraten hoopvol zijn: de tussentijdse verkiezingen uitgelegd
De Amerikaanse president Donald Trump heeft – opnieuw – de Democratische parlementskandidaat voor de staat Michigan aangevallen, op verwarrende en ongewoon harde wijze. Abdul El-Sayed, aldus Trump, is een communist, een jihadist, een lid van de Moslimbroederschap, en een krankzinnige. ‘Ze zullen bij het congres een speciale metaaldetector moeten aanschaffen als hij wint’, zei Trump op een verkiezingsbijeenkomst in Iowa op zondag.
Het commentaar van de president lijkt uitsluitend gebaseerd op de naam en religie van Sayed. De Democratische kandidaat-senator, een 41-jarige gezondheidswetenschapper, voert onder meer campagne voor betere gezondheidszorg, meer macht voor de vakbonden, en tegen de groeiende invloed van grote techbedrijven.
Sayed is geboren in Rochester Hills, een voorstad van Detroit, als kind van Egyptische immigranten. Zijn ouders scheidden toen hij een peuter was, zijn vader hertrouwde met een witte Amerikaanse vrouw. Sayed studeerde politicologie en biologie, was de beste student van zijn jaar, en aanvoerder van het football-, lacrosse-, én worstelteam op zijn school. De afgelopen weken werd hij het mikpunt van een zeldzaam agressieve campagne door conservatieve politici.
Ook leidde zijn kandidatuur in Michigan, waar hij nek aan nek gaat met een Republikeinse tegenkandidaat, tot een scheuring in zijn eigen partij. Zijn democratische rivaal in de voorverkiezingen schaarde zich achter de Republikeinen.
Remco Andersen
Lees ook: Senaatskandidaat Abdul El-Sayed is de favoriete vijand van rechts Amerika
Correctie: in een eerdere versie van dit artikel stond dat Abdul El-Sayed in Egypte is geboren en als peuter naar de VS verhuisde. Dat was onjuist, El-Sayed is geboren Rochester Hills, Michigan.
Een rechter in de noordelijke Amerikaanse staat Alaska heeft het verzoek verworpen van het Witte Huis om een democratische verkiezingskandidaat aldaar te diskwalificeren mocht zij dinsdag winnen in de midterms.
Op het stembiljet in Alaska staan twee kandidaten genaamd Dan Sullivan. Eén van hen is een zittende Republikeinse senator van wie Trump hoopt dat hij wint. De ander, onthulde The New York Times vorige week, is opgesnord door de Democratische Partij in een poging de verkiezing van de ‘echte’ Sullivan te saboteren. De hoop van de Democraten is dat Republikeinse kiezers in de war raken, de verkeerde Sullivan kiezen en zo stemmen weghalen bij de zittende kandidaat.
Het Witte Huis vroeg daarop een rechter om de verkiezingsuitslag te blokkeren in het geval dat de Democratische kandidaat, Mary Peltola, wint. Volgens experts is dat een ‘nooit eerder geziene’ poging van de regering om de verkiezingsuitslag te beïnvloeden. De rechter gaat daarin mee.
De regering-Trump kondigde meteen hoger beroep aan. ‘Stemmers in Alaska verdienen eerlijke verkiezingen', aldus het federale ministerie van Justitie. ‘Zij verdienen het niet om misleid te worden door een poging de verkiezingen te saboteren.’
Ook de Republikeinen hebben pogingen gedaan om de verkiezingen te beïnvloeden. The Washington Post meldt dat een Republikeinse geldschieter heeft geprobeerd twee Democratische ‘kandidaten’ een zetje te geven, om steun voor de zittende Democraat af te zwakken.
Deze Republikeinse Super PAC, een orgaan voor campagnefinanciering, besteedde zeker 1,6 miljoen dollar (1,4 miljoen euro) aan reclamespotjes voor de twee, terwijl ze helemaal niet in Alaska wonen en dus ook niet verkiesbaar zijn.
Remco Andersen
Welkom in het blog over de midtermverkiezingen in de Verenigde Staten. De komende dagen houdt de Volkskrant hierin het nieuws bij over de cruciale verkiezingen die de komende twee jaar van de ambtstermijn van president Trump zullen vormgeven.
Op 3 november moet blijken wat de nieuwe samenstelling van het Huis van Afgevaardigden wordt. Daarnaast worden 35 senatoren en tientallen gouverneurs verkozen.
Bij de verkiezingen in 2024 behaalden de Republikeinen een meerderheid in de Senaat en behielden ze hun meerderheid in het Huis. Trump kreeg zo de controle over beide kamers van het Congres. Dit keer ziet het er echter minder gunstig uit voor de president. Veel Amerikanen zijn ontevreden over de gestegen prijzen, deels het gevolg van Trumps oorlog in Iran.
De uitslagen zijn woensdag hier te volgen.
Source: Volkskrant