Met Wham werd George Michael wereldberoemd, maar met zijn eerste soloalbum wilde hij ook serieus worden genomen. Bijna tien jaar na zijn dood laat een nieuwe concertfilm zien hoe overtuigend dat lukte.
Met Wham werd George Michael wereldberoemd, maar met zijn eerste soloalbum wilde hij ook serieus worden genomen. Bijna tien jaar na zijn dood laat een nieuwe concertfilm zien hoe overtuigend dat lukte.
Platen en hits verkopen kan George Michael in 1987 allang, maar voor veel mensen blijft hij die knappe, goedlachse jongen van Wham. Bij het duo met schoolvriend Andrew Ridgeley horen een blonde kuif, vrolijke videoclips en liedjes die je na één keer luisteren meezingt. Dat ogenschijnlijke gemak werkt tegen hem. Omdat de muziek van Wham zo luchtig is, moet Michael voortdurend uitleggen dat hij niet hersendood is, verzucht hij in 1987 tegenover het Amerikaanse tijdschrift Spin.
Inmiddels geldt zijn solodebuut Faith als een absolute klassieker van de jaren tachtig, met nummers als Father Figure, Monkey en natuurlijk het titelnummer als het onweerstaanbaar dansbare paradepaard.
Na het onvermijdelijke afscheid van Wham in 1986 krijgt Georgios Kyriacos Panayiotou, zoals George Michael echt heet, de ruimte om zijn eigen muzikale koers te bepalen.
Voor Faith schrijft hij vrijwel alle nummers zelf, neemt hij de productie op zich en speelt hij een groot deel van de instrumenten in.
Eenvoudige drummachinepatronen en spaarzame arrangementen zetten zijn stem voorop, vertelt geluidstechnicus Chris Porter in 2013 aan het vakblad Sound on Sound. Want hartstikke leuk hoor, al die faam, maar Michael wilde zich ook loszingen van zijn imago als tieneridool.
Ook de buitenkant wordt aangepakt. Weg met de blonde pluim: er komen nonchalante baardstoppels, een leren jack en een zonnebril voor terug. In de videoclip van Faith heeft hij ook een gitaar bij zich – al zou je die bijna over het hoofd zien, zo veel aandacht krijgt zijn achterwerk, gestoken in een strakke spijkerbroek.
Voor wie die strakke spijkerbroek nog te subtiel vindt, is er het nummer I Want Your Sex. Michael kreunt en hijgt boven een pompende funkbeat, zingend over seks binnen een vaste relatie. Meerdere Amerikaanse radiozenders blijven liever doof voor die nuance en weigeren de single te draaien. Het nummer blijft steken op nummer 2 in de Verenigde Staten; volgens Michael kost de radioboycot hem de eerste plaats.
De daaropvolgende singles kunnen weer zonder blozen worden aangekondigd. Faith, Father Figure, One More Try en Monkey belanden alle vier op nummer 1 in Amerika. Het album verkoopt wereldwijd uiteindelijk zo’n 25 miljoen exemplaren en Faith wint in 1989 de Grammy voor album van het jaar. Zijn liefde voor soul hoor je in Hard Day, in de gospelkleur van Father Figure en de steeds wanhopiger zang boven de sobere orgelklanken van One More Try.
De concurrentie is niet mals. Michael Jackson heeft inmiddels met Bad vijf Amerikaanse nummer 1-hits gescoord: eentje meer dan George Michael met Faith. Toch gaat zowel de prijs voor favoriete mannelijke rock- als soul/r&b-artiest naar George Michael tijdens de American Music Awards van 1989. Ook wint Faith de soul/r&b-albumprijs. Dat valt niet bij iedereen goed. Hoe kan het dat die voormalige Wham-jongen er nu ook met de soulprijzen vandoor gaat?
Onder de critici is soulveteraan Gladys Knight, die met The Pips die avond naast de albumprijs grijpt. Zij ziet met andere critici een scheve strijd: zwarte artiesten krijgen moeilijk toegang tot de (pop)radio, terwijl George Michael op pop- én soulzenders klinkt. Hij heeft niet om die prijzen gevraagd, reageert Michael later op alle ophef, maar hij is er wel blij mee.
Bijna veertig jaar later blijken die liedjes niets aan kracht te hebben verloren, zoals de nieuwe concertfilm George Michael: The Faith Tour laat horen en zien. Maar liefst veertien camera’s legden in 1988 twee optredens in Parijs vast: muzikaal ijzersterk en tot in de puntjes geregisseerd.
Hij is dan pas 24, maar Michael rent en danst in zijn strakke spijkerbroek alsof hij nooit iets anders heeft gedaan, terwijl hij nergens buiten adem lijkt te raken. Fans zingen op elkaars schouders elk woord mee. Vooraan probeert iemand hem de hele show wanhopig een roos te overhandigen.
Wham is nog geen twee jaar uit elkaar, maar hier staat al een zeer complete soloster.
En een uiterst overtuigend sekssymbool.
De rol van heteroseksuele hartenbreker begint intussen te knellen. Avond na avond draagt hij seksuele vrijheid uit, terwijl hij zijn homoseksualiteit verborgen houdt – pas in 1998 komt hij publiekelijk uit de kast. Aan het einde van de Faith-tour is hij diep ongelukkig, vertelt hij in 2004 aan het tijdschrift Attitude. Dat is ook de reden waarom hij de gefilmde beelden van de concerten grotendeels in zijn archief laat liggen (hij gebruikt ze alleen voor de videoclip van Monkey).
Het ontmantelen van zijn imago begint al in 1990. Op de hoes van Listen Without Prejudice Vol. 1 ontbreekt zijn gezicht; in de videoclip van Freedom! ’90 gaat het iconische leren jack in vlammen op.
Pas jaren na zijn dood blijkt bij het digitaliseren van zijn archief dat er genoeg beeld en geluid is voor een vrijwel volledige Faith-concertfilm. Bijna tien jaar na George Michaels overlijden in december 2016 laat The Faith Tour vooral zien hoe compleet hij op zijn 24ste al was. Achter dat zorgvuldig geboetseerde popidool zat een zanger en liedjesschrijver die zich moeiteloos met zijn grote voorbeelden kon meten.
Met Faith kreeg hij de artistieke erkenning waarnaar hij zo verlangde, maar album en tour sloten hem tegelijkertijd op in een nieuw, verstikkend imago. De vrijheid die hij zijn liedjes al had meegegeven, moest hij zelf nog bevechten.
George Michael: The Faith Tour is vanaf 5/11 te zien in de bioscoop. Regie: Andy Morahan en David Austin.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant