Deze week zijn op meer dan twintig Europese vluchten bommeldingen gedaan. Alle vliegtuigen landden veilig en nergens zijn explosieven aangetroffen. Hoe snel wordt een dreiging serieus genomen? En wat is dan de procedure? "Better safe than sorry."
Een groot aantal vluchten kreeg donderdagochtend valse bommeldingen binnen, onder andere vluchten op weg naar Rome en Praag. Dinsdag werden al zeven vliegtuigen geteisterd door bommeldingen op verschillende luchthavens.
"Het aantal bommeldingen zo kort achter elkaar is opvallend", zegt een woordvoerder van Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). Het heeft dan ook "de bijzondere aandacht" van de NCTV. "Het is helaas niet te voorkomen dat dergelijke meldingen worden gedaan."
Een bommelding komt meestal binnen bij de luchtverkeersleiding of de luchtvaartmaatschappij. Vanaf dat moment treden direct procedures in werking om het toestel te begeleiden naar een luchthaven. "De aanpak hangt af van de situatie op dat moment en wordt afgestemd met de betrokken partijen", zegt Luchtverkeersleiding Nederland.
Autoriteiten zeggen weinig over wat die protocollen precies inhouden. "Daar komt weinig over naar buiten vanwege veiligheid", zegt luchtvaartexpert Joris Melkert van de TU Delft.
KLM en de Vereniging Nederlandse Verkeersvliegers (VNV) bevestigen dat. Beide zeggen iedere melding serieus te nemen. "Voor iedere bommelding hebben we protocollen. Over de inhoud van deze protocollen en de manier waarop meldingen worden beoordeeld, deelt KLM in verband met veiligheid geen details", zegt een KLM-woordvoerder.
De betrokken partijen handelen snel bij een bommelding. Ze beoordelen vaak via een checklist hoe serieus de melding is. Maar zelfs als er een sterk vermoeden is dat het om een valse melding gaat, nemen ze geen enkel risico en nemen ze contact op met de piloten van het betreffende vliegtuig.
Welke maatregelen nodig zijn, hangt af van de omstandigheden en de beschikbare informatie, zegt de VNV-woordvoerder. Bemanning, luchtvaartmaatschappij, luchtverkeersleiding en veiligheidsdiensten werken ieder vanuit hun eigen verantwoordelijkheid samen. Melkert: "Er wordt afgestemd hoe urgent de melding is. Moet er een voorzorgslanding gemaakt worden of is er nog tijd om door te vliegen naar de eindbestemming?"
Piloten blijven volgens de VNV altijd het vliegtuig veilig besturen en doorlopen de checklist voor dit soort situaties. Tegelijk stemmen ze zaken met de betrokken partijen af en verzamelen ze de informatie die nodig is om zorgvuldig te handelen.
Het is nog te vroeg om te zeggen of de bommeldingen in de Europese luchtvaart met elkaar verband houden, zei Eurocommissaris Apostolos Tzitzikostas (Transport) donderdag. Van veel vluchten is nog niet duidelijk hoe de meldingen zijn binnengekomen.
De luchthavens in Rome bevestigden donderdag wel dat de valse bommeldingen voor de twee vluchten naar Rome afkomstig waren van de extreemrechtse Russische online groep Fighters of the Male State. De e-mails hadden als onderwerp "dreigmelding". Daarin stond dat "de hemel rood zou worden gekleurd met explosies".
Het is nog niet bekend of de andere meldingen ook van deze groep afkomstig zijn en via e-mail zijn verstuurd. Dat wordt nog onderzocht.
De vraag is of luchtvaartpartijen te snel op meldingen reageren en of daar een kwetsbaar punt zit. Volgens Melkert zijn de protocollen op orde en is het "heel netjes gegaan". In dit geval geldt volgens de expert: "Better safe than sorry".
Het is volgens Melkert verontrustend dat er deze week zoveel meldingen zijn gedaan. "Dat verstoort het vliegverkeer. Daarnaast komt het het vertrouwen in vliegverkeer niet ten goede."
Toch is er volgens de expert geen reden om te twijfelen aan de veiligheid in de luchtvaart. "Het is tegenwoordig ongelofelijk lastig, al dan niet onmogelijk, om dingen aan boord te brengen die er niet thuis horen."
De kans dat er echt iets aan boord is, is volgens Melkert dan ook heel klein. "Er is tot nu toe ook niets aan explosieven gevonden."
Source: Nu.nl algemeen